II PZP 4/94Decyzje sanitarne o chorobie zawodowej a sady powszechne
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuUchwała Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 1994 r. (sygn. akt II PZP 4/94) dotyczyła zagadnienia prawnego, czy decyzje organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej w przedmiocie istnienia lub nieistnienia choroby zawodowej, wydane w związku z postępowaniem przed organem rentowym, są sprawami należącymi do właściwości innych sądów, o jakich mowa w art. 196 § 4 pkt 7 k.p.a. Sąd Najwyższy podjął uchwałę, w której stwierdził, że decyzja organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej w przedmiocie istnienia lub nieistnienia choroby zawodowej podlega zaskarżeniu do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Jednocześnie, sąd powszechny rozpoznający sprawę o świadczenia z tytułu choroby zawodowej nie jest związany decyzją inspektora sanitarnego. Uzasadnienie podkreśla, że sąd pracy-sąd ubezpieczeń społecznych, rozstrzygając roszczenie o rentę lub jednorazowe odszkodowanie z tytułu choroby zawodowej, jest zobowiązany do wszechstronnego zbadania wszystkich istotnych okoliczności sprawy. Decyzja inspektora sanitarnego ma charakter deklaratoryjny i stanowi jedynie jedną z okoliczności spornych, którą sąd ocenia samodzielnie, zazwyczaj poprzez dowód z opinii biegłych lekarzy sądowych. Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje jedynie legalność decyzji inspektora sanitarnego, a jego wyrok nie ma charakteru wiążącego dla sądu rozpoznającego roszczenia związane ze skutkami choroby zawodowej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie właściwości sądu administracyjnego do kontroli decyzji sanepidu w sprawie chorób zawodowych oraz brak związania sądu powszechnego takimi decyzjami przy rozpatrywaniu spraw o świadczenia.
Orzeczenie dotyczy stanu prawnego z 1994 roku, przepisy mogły ulec zmianie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy decyzje organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej w przedmiocie istnienia lub nieistnienia choroby zawodowej, wydane w związku z postępowaniem przed organem rentowym, są sprawami należącymi do właściwości innych sądów, o jakich mowa w art. 196 § 4 pkt 7 k.p.a.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Decyzje organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej w przedmiocie istnienia lub nieistnienia choroby zawodowej podlegają zaskarżeniu do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Uzasadnienie
Decyzja inspektora sanitarnego jest decyzją administracyjną podlegającą kontroli sądu administracyjnego. Sąd powszechny rozpoznający sprawę o świadczenia z tytułu choroby zawodowej nie jest związany tą decyzją, lecz ocenia okoliczności samodzielnie.
Czy sąd powszechny rozpoznający sprawę o świadczenia z tytułu choroby zawodowej jest związany decyzją inspektora sanitarnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd powszechny nie jest związany decyzją inspektora sanitarnego.
Uzasadnienie
Decyzja inspektora sanitarnego ma charakter deklaratoryjny i stanowi jedynie jedną z okoliczności spornych, którą sąd ocenia samodzielnie, zazwyczaj poprzez dowód z opinii biegłych lekarzy sądowych. Sąd pracy-sąd ubezpieczeń społecznych jest zobowiązany do wszechstronnego zbadania wszystkich istotnych okoliczności sprawy.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego | instytucja | wnioskodawca |
| Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego | instytucja | wnioskodawca |
| Państwowa Inspekcja Sanitarna | organ_państwowy | organ wydający decyzje |
| organ rentowy | instytucja | organ prowadzący postępowanie |
| sąd pracy i ubezpieczeń społecznych | instytucja | organ orzekający |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych | instytucja | organ wydający decyzje |
| pracownik | osoba_fizyczna | poszkodowany |
| zakład pracy | spółka | odpowiedzialny podmiot |
Przepisy (21)
Główne
k.p.a. art. 196 § 4 pkt 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Określa sprawy należące do właściwości innych sądów, co było przedmiotem analizy w kontekście decyzji sanitarnej.
Pomocnicze
k.p.a. art. 196 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Stwierdza, że decyzja organu administracji państwowej podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego.
k.p. art. 229 § 1
Kodeks pracy
Nakłada na zakład pracy obowiązek zgłoszenia chorób zawodowych organom Państwowej Inspekcji Sanitarnej.
k.p. art. 231
Kodeks pracy
Upoważnia Radę Ministrów do wydania rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych.
k.p. art. 231 § pkt 2
Kodeks pracy
Delegacja do wydania rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych.
Ustawa o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych art. 32 § ust. 1 pkt 2
Określa, że ZUS jest właściwy do wydawania decyzji w sprawach jednorazowych odszkodowań z tytułu chorób zawodowych w nie uspołecznionych zakładach pracy.
Ustawa o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych art. 36
Stwierdza, że ustalenie okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy oraz stwierdzenie choroby zawodowej następuje w trybie określonym przepisami wydanymi na podstawie art. 231 k.p.
k.p.c. art. 476 § 1 pkt 3
Kodeks postępowania cywilnego
Definiuje sprawy z zakresu prawa pracy, w tym sprawy o odszkodowanie na podstawie przepisów o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych.
k.p.c. art. 476 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Definiuje sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, w tym odwołania od decyzji organów rentowych.
k.p.c. art. 3 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Obowiązek wszechstronnego zbadania sprawy przez sąd.
k.p.c. art. 213
Kodeks postępowania cywilnego
Obowiązek wszechstronnego zbadania sprawy przez sąd.
k.p.c. art. 234
Kodeks postępowania cywilnego
Obowiązek wszechstronnego zbadania sprawy przez sąd.
k.p.c. art. 233 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasady oceny dowodów przez sąd.
Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin art. 24
Definiuje inwalidztwo w rozumieniu ustawy.
Ustawa o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych art. 9
Określa przesłanki do przyznania świadczeń w przypadku uszczerbku na zdrowiu lub śmierci pracownika.
Ustawa o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych art. 12
Określa przesłanki do przyznania świadczeń w przypadku uszczerbku na zdrowiu lub śmierci pracownika.
k.p.c. art. 403 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje kwestie związane z przyczynami restytucyjnymi.
k.p.c. art. 11
Kodeks postępowania cywilnego
Wskazuje na związanie sądu w postępowaniu cywilnym wyrokiem skazującym wydanym w postępowaniu karnym.
Rozporządzenie Ministra Pracy i Spraw Socjalnych z dnia 5 sierpnia 1983 r. w sprawie składu komisji lekarskich do spraw inwalidztwa i zatrudnienia, trybu postępowania, trybu kierowania na badanie przez te komisje oraz szczegółowych zasad ustalania inwalidztwa art. 22 § § 22
Stwierdza wiążący charakter ustaleń Państwowej Inspekcji Sanitarnej w sprawie uznania schorzenia za chorobę zawodową dla komisji lekarskich.
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych § § 10 ust. 1
Określa, że inspektor sanitarny wydaje decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej lub o braku podstaw do jej stwierdzenia.
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe i zasad wypłaty tych świadczeń § § 32
Kierowanie osoby zainteresowanej na badanie przez komisję lekarską do spraw inwalidztwa i zatrudnienia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Decyzja inspektora sanitarnego o chorobie zawodowej nie jest prejudykatem dla sądu powszechnego. • Sąd powszechny jest zobowiązany do samodzielnego zbadania wszystkich okoliczności sprawy dotyczącej świadczeń z tytułu choroby zawodowej. • Decyzja inspektora sanitarnego ma charakter deklaratoryjny. • Decyzje organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej w przedmiocie choroby zawodowej podlegają zaskarżeniu do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Odrzucone argumenty
Decyzja inspektora sanitarnego o chorobie zawodowej wiąże sąd powszechny. • Decyzje inspektora sanitarnego w sprawie chorób zawodowych są wyłączone z kognicji Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Godne uwagi sformułowania
Decyzja organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej w przedmiocie istnienia lub nieistnienia choroby zawodowej podlega zaskarżeniu do Naczelnego Sądu Administracyjnego. • Sąd powszechny rozpoznający sprawę o świadczenia z tytułu choroby zawodowej, nie jest związany decyzją inspektora sanitarnego. • Ostateczna decyzja inspektora sanitarnego uznająca lub odmawiająca uznania danego schorzenia za chorobę zawodową nie stanowi prejudykatu dla sądu powszechnego. • Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje jedynie legalność decyzji inspektora sanitarnego. • Decyzja inspektora sanitarnego ma charakter deklaratoryjny.
Skład orzekający
Jan Wasilewski
przewodniczący
Józef Iwulski
współsprawozdawca
Kazimierz Jaśkowski
członek
Jerzy Kwaśniewski
członek
Janusz Łętowski
członek
Teresa Romer
sprawozdawca
Maria Tyszel
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu administracyjnego do kontroli decyzji sanepidu w sprawie chorób zawodowych oraz brak związania sądu powszechnego takimi decyzjami przy rozpatrywaniu spraw o świadczenia."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego z 1994 roku, przepisy mogły ulec zmianie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą relacji między decyzjami administracyjnymi a postępowaniem sądowym w sprawach o świadczenia z tytułu chorób zawodowych, co jest istotne dla praktyków prawa pracy i ubezpieczeń społecznych.
“Choroba zawodowa: Czy decyzja sanepidu naprawdę coś znaczy dla sądu?”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.