Orzeczenie · 2022-09-28

II OW 23/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2022-09-28
NSAbudowlaneWysokansa
prawo budowlanespór kompetencyjnyrozbiórkaobiekt tymczasowyhala namiotowaNSAstarostaPINBsamowola budowlanatermin

Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzygnął spór kompetencyjny pomiędzy Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego (PINB) a Starostą w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpatrzenia wniosku o przywrócenie stanu zgodnego z prawem poprzez kontrolę rozbiórki tymczasowego obiektu budowlanego – hali namiotowej. Spór wyniknął z faktu, że hala została legalnie wybudowana na podstawie zgłoszenia, z terminem rozbiórki nieprzekraczającym 180 dni, jednak inwestor nie dokonał jej rozbiórki w wyznaczonym czasie. PINB uważał, że obowiązek likwidacji obiektu leży po stronie organu administracji architektoniczno-budowlanej, czyli Starosty, argumentując, że nie jest to klasyczna samowola budowlana, a jedynie niezrealizowanie obowiązku wynikającego z przepisów. Starosta natomiast twierdził, że po upływie 180 dni obiekt staje się samowolą budowlaną, do której zastosowanie ma art. 48 Prawa budowlanego, a zatem właściwy jest PINB. Naczelny Sąd Administracyjny, powołując się na utrwalone orzecznictwo, uznał, że w sytuacji, gdy inwestor legalnie wybudowanego obiektu tymczasowego nie dokonał jego rozbiórki w terminie określonym w zgłoszeniu, obowiązek ten wynika bezpośrednio z przepisów prawa. W związku z tym, organem właściwym do prowadzenia egzekucji administracyjnej tego obowiązku niepieniężnego jest właściwy organ administracji architektoniczno-budowlanej, którym w tym przypadku jest Starosta. Sąd wskazał Starostę jako organ właściwy do załatwienia wniosku.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie właściwości organu w sprawach dotyczących rozbiórki tymczasowych obiektów budowlanych, które nie zostały rozebrane w terminie zgłoszenia, a także rozróżnienie między obowiązkiem wynikającym z prawa a samowolą budowlaną.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji tymczasowych obiektów budowlanych wzniesionych na zgłoszenie.

Zagadnienia prawne (2)

Kto jest organem właściwym do rozpatrzenia wniosku o przywrócenie stanu zgodnego z prawem przez przeprowadzenie kontroli rozbiórki tymczasowego obiektu budowlanego, który został legalnie wybudowany na zgłoszenie, ale nie został rozebrany w terminie 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Organem właściwym jest starosta, jako organ administracji architektoniczno-budowlanej odpowiedzialny za egzekucję obowiązków niepieniężnych wynikających bezpośrednio z przepisów prawa.

Uzasadnienie

NSA uznał, że niezrealizowanie obowiązku rozbiórki tymczasowego obiektu budowlanego w terminie określonym w zgłoszeniu stanowi obowiązek wynikający bezpośrednio z przepisów prawa, a nie samowolę budowlaną w rozumieniu art. 48 Prawa budowlanego. Egzekucją takich obowiązków zajmuje się właściwy organ administracji architektoniczno-budowlanej, którym jest starosta.

Czy tymczasowy obiekt budowlany, który nie został rozebrany w terminie 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu, staje się obiektem wybudowanym bez wymaganego pozwolenia i podlega przepisom o samowoli budowlanej (art. 48 Prawa budowlanego)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w takiej sytuacji nie stosuje się art. 48 Prawa budowlanego, ponieważ obowiązek rozbiórki wynika bezpośrednio z przepisów prawa (art. 29 ust. 1 pkt 7 Prawa budowlanego) i jego egzekucja należy do organu administracji architektoniczno-budowlanej.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że kluczowe jest rozróżnienie między wybudowaniem obiektu z naruszeniem przepisów a niezrealizowaniem obowiązku jego rozbiórki po upływie legalnego terminu. W drugim przypadku mamy do czynienia z obowiązkiem wynikającym z prawa, a nie z samowolą budowlaną w rozumieniu art. 48 Prawa budowlanego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Inne
Wskazano Starostę [...] jako organ właściwy w sprawie załatwienia wniosku A. i D. K. o przywrócenie stanu zgodnego z prawem przez przeprowadzenie kontroli rozbiórki tymczasowego obiektu budowlanego.

Przepisy (13)

Główne

p.p.s.a. art. 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 15 § ust. 1 pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo budowlane art. 29 § ust. 1 pkt 7

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 15 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 19

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 65 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 66 § § 1 i 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 22 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 22 § § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Prawo budowlane art. 48

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Prawo budowlane art. 49

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji art. 3 § § 1

Prawo budowlane art. 80 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obowiązek rozbiórki tymczasowego obiektu budowlanego, który nie został rozebrany w terminie 180 dni od zgłoszenia, wynika bezpośrednio z przepisów prawa i podlega egzekucji przez organ administracji architektoniczno-budowlanej (Starostę). • Niezrealizowanie obowiązku rozbiórki nie jest samowolą budowlaną w rozumieniu art. 48 Prawa budowlanego.

Odrzucone argumenty

Po upływie 180 dni obiekt tymczasowy staje się samowolą budowlaną, a właściwy do rozbiórki jest PINB. • Zmiany w specustawie drogowej wskazują na ujednolicenie kompetencji organów nadzoru budowlanego, co może sugerować właściwość PINB.

Godne uwagi sformułowania

obowiązek rozbiórki jest obowiązkiem wynikającym bezpośrednio z przepisu prawa w rozumieniu art. 3 § 1 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji • po upływie 180 dni obiekt wybudowany jest bez wymaganego zgłoszenia • nie można mówić, iż obiekt taki, po upływie terminu, o którym stanowi art. 29 ust. 1 pkt 7 ustawy Prawo budowlanego stał się obiektem budowlanym wybudowanym bez wymaganego pozwolenia i będzie miał zastosowanie art. 48 ustawy Prawo budowlane.

Skład orzekający

Grzegorz Czerwiński

przewodniczący

Andrzej Jurkiewicz

sprawozdawca

Agnieszka Wilczewska-Rzepecka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości organu w sprawach dotyczących rozbiórki tymczasowych obiektów budowlanych, które nie zostały rozebrane w terminie zgłoszenia, a także rozróżnienie między obowiązkiem wynikającym z prawa a samowolą budowlaną."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji tymczasowych obiektów budowlanych wzniesionych na zgłoszenie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy częstego problemu praktycznego związanego z obiektami tymczasowymi i rozgraniczeniem kompetencji organów. Wyjaśnia, kiedy niezrealizowanie obowiązku rozbiórki nie jest samowolą budowlaną.

Kto odpowiada za rozbiórkę hali namiotowej, która nie zniknęła w terminie? NSA rozstrzyga spór kompetencyjny.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst