II OSK 961/25Bezczynność organu nadzoru budowlanego zmiana sposobu użytkowania 3
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa wywodzi się ze skargi K.K. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) w Krakowie w przedmiocie samowoli budowlanej polegającej na zmianie sposobu użytkowania obiektu budowlanego. K.K. złożył wniosek o wszczęcie postępowania, ale PINB uznał, że nie jest to żądanie wiążące organ i nie wszczął postępowania. Po ponagleniu i interwencji Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, PINB udzielił szczegółowej odpowiedzi, wskazując na brak podstaw do wszczęcia postępowania administracyjnego, powołując się na ustalenia kontrolne i dokumentację archiwalną potwierdzającą, że budynek od dawna pełnił funkcję mieszkalną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uwzględnił skargę, zobowiązał PINB do wydania aktu lub dokonania czynności i stwierdził bezczynność organu. PINB wniósł skargę kasacyjną, zarzucając m.in. naruszenie art. 72a Prawa budowlanego przez błędną wykładnię i przyjęcie, że organ powinien wszcząć postępowanie z urzędu. Naczelny Sąd Administracyjny, opierając się na uchwale II OPS 2/25, potwierdził, że postępowania w sprawach zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego wszczyna się wyłącznie z urzędu i nie stosuje się art. 61a k.p.a. NSA uznał zarzut błędnej wykładni art. 72a Prawa budowlanego za zasadny. Niemniej jednak, NSA oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że wyrok WSA był trafny, ponieważ PINB dopuścił się bezczynności, udzielając odpowiedzi na skargę z przekroczeniem miesięcznego terminu, co jest podstawą do stwierdzenia bezczynności zgodnie z art. 237 § 4 k.p.a. w zw. z art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a. Wniosek o zwrot kosztów postępowania kasacyjnego został oddalony z powodu niewykazania ich wysokości.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących wszczynania postępowań w sprawie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego oraz kwestia bezczynności organu w przypadku przekroczenia terminu na udzielenie odpowiedzi na skargę.
Orzeczenie opiera się na uchwale NSA II OPS 2/25, która precyzuje zasady postępowania w tego typu sprawach. Kluczowe jest ustalenie, czy organ faktycznie przekroczył termin na udzielenie odpowiedzi.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wniosek osoby, która nie powołuje się na swój interes prawny, o wszczęcie postępowania w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego, może skutkować wszczęciem postępowania administracyjnego na podstawie art. 61a § 1 k.p.a.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, postępowania w sprawach zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego wszczyna się wyłącznie z urzędu na podstawie art. 72a Prawa budowlanego, a wniosek taki należy traktować jako skargę powszechną, na którą organ powinien udzielić pisma informacyjnego.
Uzasadnienie
NSA oparł się na uchwale II OPS 2/25, która jednoznacznie stwierdza, że postępowania w sprawach zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego są wszczynane wyłącznie z urzędu. Wniosek strony nie może być podstawą do wszczęcia postępowania w trybie art. 61a k.p.a., a właściwą reakcją organu jest udzielenie pisma informacyjnego.
Czy organ nadzoru budowlanego dopuścił się bezczynności, udzielając odpowiedzi na skargę po upływie miesięcznego terminu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ dopuścił się bezczynności, ponieważ odpowiedź na skargę została udzielona z przekroczeniem miesięcznego terminu, co jest podstawą do stwierdzenia bezczynności zgodnie z przepisami k.p.a. i p.p.s.a.
Uzasadnienie
NSA wskazał, że zgodnie z art. 237 § 4 k.p.a. w zw. z art. 237 § 1 k.p.a., w przypadku niezałatwienia skargi bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca, mają zastosowanie przepisy dotyczące bezczynności organu. Odpowiedź PINB z 14 sierpnia 2024 r. na wniosek z 26 maja 2024 r. została udzielona po upływie tego terminu, co uzasadniało stwierdzenie bezczynności.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (20)
Główne
Prawo budowlane art. 53a § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane
Prawo budowlane art. 72a
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane
Pomocnicze
k.p.a. art. 61 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 61a § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 37 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 237 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 237 § § 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 238 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 221
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego
Prawo budowlane art. 81 § ust. 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 133 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 149 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 149 § § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 209
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 9
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ dopuścił się bezczynności, ponieważ odpowiedź na skargę została udzielona po upływie miesięcznego terminu.
Odrzucone argumenty
Błędna wykładnia art. 72a Prawa budowlanego przez WSA, który przyjął, że organ powinien wszcząć postępowanie administracyjne z urzędu na wniosek strony. • Niewłaściwe zastosowanie art. 61a § 1 k.p.a. w sprawie, która powinna być wszczęta z urzędu. • Brak wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego przez WSA. • Przyjęcie przez WSA, że wystąpiła bezczynność organu, w sytuacji gdy organ podejmował działania w terminach.
Godne uwagi sformułowania
"Jedynym dokumentem jaki skarżący otrzymał po miesiącu intensywnych działań podjętych przez PINB – w przedmiotowej sprawie (...) jako strona postępowania to odpowiedź z jaką już kilka razy miał do czynienia – czyli "kopiuj – wklej" w których PINB dowodzi, że tak naprawdę nie musi niczego w przedmiotowej sprawie robić" • "Postępowania w tych sprawach wszczyna się wyłącznie z urzędu." • "Organ nadzoru budowlanego, do którego wpłynął wniosek (żądanie) wszczęcia jednego z postępowań, o których mowa w art. 53a ust. 1 i art. 72a ustawy – Prawo budowlane, obowiązany jest do poinformowania wnioskodawcy, w drodze pisma o charakterze informacyjnym, o podjętych działaniach i zajętym stanowisku." • "organ nie wywiązał się z tego obowiązku w ustawowym terminie, dopuszczając się tym samym bezczynności."
Skład orzekający
Marzenna Linska - Wawrzon
przewodniczący
Tomasz Bąkowski
sprawozdawca
Anna Szymańska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących wszczynania postępowań w sprawie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego oraz kwestia bezczynności organu w przypadku przekroczenia terminu na udzielenie odpowiedzi na skargę."
Ograniczenia: Orzeczenie opiera się na uchwale NSA II OPS 2/25, która precyzuje zasady postępowania w tego typu sprawach. Kluczowe jest ustalenie, czy organ faktycznie przekroczył termin na udzielenie odpowiedzi.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy częstego problemu bezczynności organów administracji i interpretacji przepisów Prawa budowlanego, co jest istotne dla praktyków prawa budowlanego i administracyjnego.
“Bezczynność organu budowlanego: czy odpowiedź po terminie to zawsze przewinienie?”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.