II OSK 914/25Oddalenie skargi kasacyjnej nadzór budowlany
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę E.L. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) w sprawie robót budowlanych związanych z budową nawierzchni ulicy. Skarżący kasacyjnie zarzucił naruszenie art. 37 § 1 KPA, twierdząc, że organ nie rozpoznał istoty sprawy i nie odpowiedział na jego wnioski dotyczące odstępstw od projektu, co skutkowało zalewaniem jego posesji. Zarzucono również naruszenie art. 90 § 1 p.p.s.a. przez pominięcie wniosku o przeprowadzenie rozprawy. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, powołując się na uchwałę NSA z dnia 8 września 2025 r. (sygn. akt II OPS 2/25). Uchwała ta stanowi, że postępowania w sprawach nadzoru budowlanego, o których mowa w art. 53a ust. 1 i art. 72a Prawa budowlanego, wszczyna się z urzędu, a nie na wniosek osoby powołującej się na własny interes prawny. PINB, informując skarżącego o podjętych działaniach i stwierdzając brak podstaw do wszczęcia postępowania, działał prawidłowo. NSA uznał również za bezzasadny zarzut naruszenia art. 90 § 1 p.p.s.a., wskazując, że rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym nie wymaga wniosku strony, a możliwość przekazania sprawy do rozpoznania na rozprawie jest uprawnieniem sądu, a nie obowiązkiem.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących wszczynania postępowań nadzoru budowlanego z urzędu, a nie na wniosek strony.
Dotyczy spraw, w których strona domaga się od organu nadzoru budowlanego podjęcia działań w oparciu o własny interes prawny.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organ nadzoru budowlanego jest zobowiązany do wszczęcia postępowania administracyjnego na wniosek osoby, która żąda podjęcia działań, powołując się na własny interes prawny?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, postępowania w tych sprawach wszczyna się wyłącznie z urzędu, a organ jedynie informuje wnioskodawcę o podjętych działaniach.
Uzasadnienie
Zgodnie z uchwałą NSA z dnia 8 września 2025 r. (II OPS 2/25), przepisy Prawa budowlanego (art. 53a ust. 1 i art. 72a) wyłączają możliwość wszczęcia postępowania na wniosek strony powołującej się na własny interes prawny.
Czy sąd administracyjny pierwszej instancji naruszył przepisy proceduralne, rozpoznając sprawę ze skargi na bezczynność na posiedzeniu niejawnym bez wniosku strony?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w przypadku skargi na bezczynność nie jest uzależnione od wniosku strony.
Uzasadnienie
Przepisy p.p.s.a. (art. 119 pkt 4) pozwalają na rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, gdy przedmiotem skargi jest bezczynność, a przekazanie sprawy do rozpoznania na rozprawie jest uprawnieniem sądu, a nie obowiązkiem.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (10)
Główne
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pb art. 53a § ust. 1
Ustawa - Prawo budowlane
Nie jest dopuszczalne wszczęcie i prowadzenie postępowania administracyjnego na wniosek osoby, która żąda od organu nadzoru budowlanego podjęcia działań, powołując się na własny interes prawny.
Pb art. 72a
Ustawa - Prawo budowlane
Postępowania w sprawach nadzoru budowlanego wszczyna się z urzędu.
Pomocnicze
k.p.a. art. 37 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Sąd uznał, że organ nie pozostawał w bezczynności, ponieważ nie był zobowiązany do wszczęcia postępowania na wniosek strony.
p.p.s.a. art. 90 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uznał, że rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym nie wymaga wniosku strony.
p.p.s.a. art. 193 § zd. 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 269 § § 1-3
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uchwały NSA mają moc ogólnie wiążącą dla składów orzekających sądów administracyjnych.
p.p.s.a. art. 119 § pkt 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
p.p.s.a. art. 122
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozpoznający sprawę w trybie uproszczonym może przekazać sprawę do rozpoznania na rozprawie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Uchwała NSA z dnia 8 września 2025 r. (II OPS 2/25) stanowi, że postępowania nadzoru budowlanego wszczyna się z urzędu, a nie na wniosek strony. • Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym nie wymaga wniosku strony.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 37 § 1 KPA przez bezczynność organu. • Zarzut naruszenia art. 90 § 1 p.p.s.a. przez pominięcie wniosku o przeprowadzenie rozprawy. • Wnioski dowodowe skarżącego kasacyjnie.
Godne uwagi sformułowania
nie jest dopuszczalne wszczęcie i prowadzenie postępowania administracyjnego na wniosek osoby, która żąda od organu nadzoru budowlanego podjęcia działań, powołując się na własny interes prawny. • Postępowania w tych sprawach wszczyna się wyłącznie z urzędu • Organ nadzoru budowlanego, do którego wpłynął wniosek (żądanie) wszczęcia jednego z postępowań, o których mowa w art. 53a ust. 1 i art. 72a ustawy – Prawo budowlane, obowiązany jest do poinformowania wnioskodawcy, w drodze pisma o charakterze informacyjnym, o podjętych działaniach i zajętym stanowisku. • Stanowisko zajęte w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego wiąże pośrednio wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych.
Skład orzekający
Jerzy Stankowski
sprawozdawca
Magdalena Dobek-Rak
członek
Zdzisław Kostka
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących wszczynania postępowań nadzoru budowlanego z urzędu, a nie na wniosek strony."
Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których strona domaga się od organu nadzoru budowlanego podjęcia działań w oparciu o własny interes prawny.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje istotną zmianę w interpretacji przepisów Prawa budowlanego przez NSA, co ma bezpośrednie przełożenie na praktykę organów i prawa stron.
“NSA: Organy nadzoru budowlanego działają z urzędu, nie na życzenie strony!”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.