Orzeczenie · 2016-08-18

II OSK 2917/14Odszkodowanie zalewanie nieruchomości droga cywilna 2

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2016-08-18
NSAAdministracyjneŚredniansa
prawo wodneodszkodowanienieruchomościurządzenia wodnewłaściwość organówdroga cywilnapostępowanie administracyjnenieważność decyzjiKPANSA

Sprawa wywodzi się ze skargi A. M. i H. M. na decyzję Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej z dnia [...] stycznia 2014 r., która utrzymała w mocy decyzję z [...] grudnia 2013 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności wcześniejszej decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. Decyzją tą Marszałek odmówił ustalenia i wypłaty odszkodowania za zalewanie nieruchomości w związku z niewłaściwym stanem urządzeń wodnych, powołując się na art. 186 ust. 3 Prawa wodnego. Skarżący domagali się stwierdzenia nieważności tej decyzji, argumentując naruszenie przepisów o właściwości rzeczowej. Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej uznał, że do szkód wynikłych z niewłaściwego utrzymania urządzeń wodnych zastosowanie mają przepisy Kodeksu cywilnego, a droga administracyjna nie poprzedza drogi cywilnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, wskazując, że decyzja Marszałka nie była dotknięta wadami uzasadniającymi stwierdzenie jej nieważności i że szkoda nie była następstwem wydanego pozwolenia wodnoprawnego. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, oddalił ją, uznając za niezasadne zarzuty naruszenia prawa procesowego i materialnego, w tym dotyczące art. 141 § 4 p.p.s.a. oraz art. 76 ust. 1 i art. 185 ust. 1 Prawa wodnego, a także art. 156 § 1 pkt 1 K.p.a. Sąd podkreślił, że kluczowe jest ustalenie, czy szkoda jest następstwem pozwolenia wodnoprawnego, co w tej sprawie nie miało miejsca, a zatem właściwa jest droga cywilna.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalenie, że szkody wynikające z niewłaściwego stanu urządzeń wodnych, a nie z pozwolenia wodnoprawnego, podlegają rozpatrzeniu na drodze cywilnej, a nie administracyjnej w trybie stwierdzenia nieważności decyzji.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z Prawem wodnym i odszkodowaniami za zalewanie nieruchomości.

Zagadnienia prawne (3)

Czy decyzja odmawiająca ustalenia i wypłaty odszkodowania za zalewanie nieruchomości w związku z niewłaściwym stanem urządzeń wodnych może być stwierdzona jako nieważna z powodu naruszenia przepisów o właściwości rzeczowej organów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, decyzja ta nie jest dotknięta wadą nieważności z powodu naruszenia właściwości rzeczowej, gdyż szkoda nie wynikła z pozwolenia wodnoprawnego, a właściwa jest droga cywilna.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że właściwość organu do ustalenia odszkodowania zależy od tego, czy szkoda jest następstwem pozwolenia wodnoprawnego. W sytuacji, gdy szkoda wynika z niewłaściwego stanu urządzeń wodnych, a nie z pozwolenia, właściwa jest droga cywilna, a nie administracyjna.

Czy przepis art. 76 ust. 1 Prawa wodnego, dotyczący odszkodowania za szkody powstałe w trakcie robót związanych z wykonywaniem urządzeń melioracji wodnych szczegółowych, ma zastosowanie w sprawie, gdy skarżący podnoszą zarzuty dotyczące niewłaściwego stanu już istniejących urządzeń?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepis ten nie ma zastosowania, ponieważ skarżący nie wykazali, że szkody były wynikiem robót związanych z wykonywaniem urządzeń, a jedynie wskazywali na problemy z już funkcjonującymi rowami.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że art. 76 ust. 1 Prawa wodnego dotyczy szkód powstałych w trakcie robót, a nie szkód wynikających z niewłaściwego stanu istniejących urządzeń. Skarżący powołali się na ten przepis po raz pierwszy w skardze, a okoliczności faktyczne nie mieściły się w hipotezie tego przepisu.

Czy uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego narusza art. 141 § 4 p.p.s.a. przez brak należytego odniesienia się do wszystkich okoliczności sprawy i właściwości organów?

Odpowiedź sądu

Nie, uzasadnienie nie narusza art. 141 § 4 p.p.s.a. w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, ponieważ zawiera wymagane elementy i prawidłowo oceniło właściwość organów.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zarzuty dotyczące wadliwej oceny prawnej nie mogą być podważane za pomocą zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., który dotyczy konstrukcji uzasadnienia. Sąd I instancji prawidłowo ocenił istotę postępowania nieważnościowego i właściwość organów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie.

Przepisy (31)

Główne

p.w. art. 186 § 3

Ustawa – Prawo wodne

k.p.a. art. 156 § 1

Ustawa – Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji, w tym naruszenia przepisów o właściwości.

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy wymagań dotyczących konstrukcji uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.w. art. 76 § 1

Ustawa – Prawo wodne

Dotyczy odszkodowania za szkody powstałe w trakcie robót związanych z wykonywaniem urządzeń melioracji wodnych szczegółowych.

p.w. art. 185 § 1

Ustawa – Prawo wodne

p.w. art. 77

Ustawa – Prawo wodne

p.w. art. 185 § 1

Ustawa – Prawo wodne

p.w. art. 76 § 1

Ustawa – Prawo wodne

p.w. art. 186 § 3

Ustawa – Prawo wodne

p.w. art. 122 § 1

Ustawa – Prawo wodne

p.p.s.a. art. 4

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 15 § 1

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 107

Ustawa – Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Ustawa – Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Ustawa – Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 6

Ustawa – Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Ustawa – Kodeks postępowania administracyjnego

p.w. art. 185 § 1

Ustawa – Prawo wodne

p.w. art. 76 § 1

Ustawa – Prawo wodne

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.w. art. 76 § 1

Ustawa – Prawo wodne

p.w. art. 185 § 1

Ustawa – Prawo wodne

p.w. art. 76 § 1

Ustawa – Prawo wodne

k.p.a. art. 156 § 1

Ustawa – Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy przesłanki nieważności postępowania polegającej na wydaniu decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości.

p.w. art. 186 § 3

Ustawa – Prawo wodne

p.p.s.a. art. 183 § 2

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 189

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.c.

Ustawa – Kodeks cywilny

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. przez wadliwe uzasadnienie wyroku WSA. • Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. przez brak analizy właściwości rzeczowej Starosty. • Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. przez błędne rozważenie nowych okoliczności w skardze. • Naruszenie art. 76 ust. 1 Prawa wodnego przez jego niezastosowanie. • Naruszenie art. 185 ust. 1 w zw. z art. 76 ust. 1 Prawa wodnego. • Naruszenie art. 156 § 1 pkt 1 K.p.a. przez przyjęcie, że organ orzekający był właściwy.

Godne uwagi sformułowania

Do sytuacji, w której obowiązek utrzymywania urządzeń wodnych szczegółowych należących do spółki wodnej nie jest wykonywany, odnosi się art. 77 Prawa wodnego. • Do szkód powstałych w wyniku niewłaściwego utrzymania urządzeń wodnych szczegółowych należących do spółki wodnej zastosowanie mają odpowiednie przepisy K.c. • Brak jest zaś podstawy prawnej do orzekania przez organy administracji w ww. sprawach w kwestii wysokości odszkodowania na zasadach określonych w Prawie wodnym. • W sytuacji, w której dla dochodzenia szkody w przepisach nie został przewidziany przedsądowy tryb postępowania administracyjnego określony w art. 185 i art. 186 Prawa wodnego, droga administracyjna nie poprzedza drogi cywilnej. • Istota postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji (art. 156 § 1 K.p.a.) oraz co oznacza przesłanka z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. dotycząca rażącego naruszenia prawa.

Skład orzekający

Leszek Kamiński

przewodniczący

Paweł Miładowski

sprawozdawca

Andrzej Wawrzyniak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie, że szkody wynikające z niewłaściwego stanu urządzeń wodnych, a nie z pozwolenia wodnoprawnego, podlegają rozpatrzeniu na drodze cywilnej, a nie administracyjnej w trybie stwierdzenia nieważności decyzji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z Prawem wodnym i odszkodowaniami za zalewanie nieruchomości.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i cywilnym, ponieważ dotyczy rozgraniczenia właściwości między tymi dwoma gałęziami prawa w kontekście odszkodowań za szkody związane z urządzeniami wodnymi.

“Kiedy droga cywilna zastępuje postępowanie administracyjne w sprawach o odszkodowanie za zalanie?”

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst