Orzeczenie · 2026-03-25

II OSK 2552/24Odmowa wydania kserokopii aktu urodzenia brak podstaw prawnych 3

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-03-25
NSAAdministracyjneŚredniansa
akty stanu cywilnegoprawo o aktach stanu cywilnegokserokopia aktuzaświadczeniepostępowanie administracyjnedostęp do informacjiNSAWSA

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej M. W. od wyroku WSA w Poznaniu, który oddalił skargę na postanowienie Wojewody Wielkopolskiego o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wydania poświadczonej za zgodność z oryginałem kserokopii aktu urodzenia. Skarżący kasacyjnie zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym ustawy Prawo o aktach stanu cywilnego (p.a.s.c.) i Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.), twierdząc, że przepisy te dopuszczają wydanie takiej kserokopii jako czynności materialno-technicznej lub zaświadczenia. Podniósł również zarzuty naruszenia przepisów postępowania oraz Konstytucji RP. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, uznał ją za niezasadną. Sąd podkreślił, że ustawa Prawo o aktach stanu cywilnego (art. 44) precyzyjnie określa rodzaje dokumentów wydawanych z rejestru stanu cywilnego (odpisy zupełne, skrócone, zaświadczenia), nie przewidując wydania poświadczonej kserokopii aktu. Sąd odrzucił argumentację skarżącego o możliwości zastosowania przepisów k.p.a. dotyczących udostępniania akt sprawy, wskazując, że rejestr stanu cywilnego nie jest aktem sprawy administracyjnej. W konsekwencji, brak materialnoprawnej podstawy do wydania żądanego dokumentu uzasadniał odmowę wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. Sąd uznał również, że uzasadnienie wyroku WSA było wystarczające, a zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy. Skarga kasacyjna została oddalona.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów Prawa o aktach stanu cywilnego dotyczących wydawania dokumentów z rejestru stanu cywilnego oraz odmowy wszczęcia postępowania w przypadku braku podstawy prawnej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji żądania kserokopii aktu urodzenia; ogólne zasady dotyczące wydawania dokumentów z rejestru stanu cywilnego.

Zagadnienia prawne (3)

Czy ustawa Prawo o aktach stanu cywilnego przewiduje możliwość wydania poświadczonej za zgodność z oryginałem kserokopii aktu stanu cywilnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ustawa Prawo o aktach stanu cywilnego nie przewiduje wydania poświadczonej kserokopii aktu stanu cywilnego. Ustawa określa zamknięty katalog dokumentów, które można uzyskać z rejestru stanu cywilnego, a żądanie kserokopii nie mieści się w tych ramach.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że art. 44 Prawa o aktach stanu cywilnego precyzyjnie określa rodzaje wydawanych dokumentów (odpisy zupełne, skrócone, zaświadczenia), a przepisy te nie obejmują wydawania poświadczonych kserokopii. Żądanie takie nie może być traktowane jako czynność materialno-techniczna ani zaświadczenie w rozumieniu k.p.a. w kontekście rejestru stanu cywilnego.

Czy żądanie wydania uwierzytelnionej kopii aktu stanu cywilnego mieści się w pojęciu zaświadczenia w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, żądanie wydania uwierzytelnionej kopii aktu stanu cywilnego nie mieści się w pojęciu zaświadczenia w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego w kontekście ustawy Prawo o aktach stanu cywilnego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że rejestr stanu cywilnego nie jest aktem sprawy administracyjnej, a przepisy k.p.a. dotyczące udostępniania akt sprawy lub wydawania z nich uwierzytelnionych odpisów nie mają zastosowania do żądania kserokopii aktu stanu cywilnego. Ustawa Prawo o aktach stanu cywilnego ma charakter szczególny i określa wyczerpujący katalog dokumentów.

Czy odmowa wszczęcia postępowania w sprawie wydania kserokopii aktu urodzenia była prawidłowa na podstawie art. 61a § 1 k.p.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, odmowa wszczęcia postępowania była prawidłowa, ponieważ brak było materialnoprawnej podstawy do wydania żądanego dokumentu.

Uzasadnienie

Skoro ustawa Prawo o aktach stanu cywilnego nie przewiduje wydania poświadczonej kserokopii aktu urodzenia, a żądanie skarżącego nie opierało się na przepisach tej ustawy, organy administracji zasadnie odmówiły wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (12)

Główne

p.a.s.c. art. 44 § ust. 1

Ustawa z dnia 28 listopada 2014 r. Prawo o aktach stanu cywilnego

k.p.a. art. 61a § par. 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.a.s.c. art. 2 § ust. 1, 2, 3, 4, 5, 6

Ustawa z dnia 28 listopada 2014 r. Prawo o aktach stanu cywilnego

k.p.a. art. 73 § par. 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 217 § § 2 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja RP art. 51 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 2 ust. 5 i 6 p.a.s.c. i art. 35 ust. 1 p.a.s.c. w zw. z art. 217 § 2 pkt 1 k.p.a. • Naruszenie art. 51 ust. 3 Konstytucji RP. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 lit. c p.p.s.a.) poprzez błędne zastosowanie i uznanie prawidłowości postępowania wyjaśniającego. • Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez wadliwe uzasadnienie wyroku WSA.

Godne uwagi sformułowania

ustawa Prawo o aktach stanu cywilnego nie przewiduje wydania kserokopii lub fotokopii aktu urodzenia, potwierdzonej za zgodność z oryginałem przez Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego • organy administracji są zobowiązane do przestrzegania zasady praworządności • rejestr stanu cywilnego w żadnym razie nie może być w jakikolwiek sposób utożsamiany z aktami sprawy administracyjnej

Skład orzekający

Anna Klotz

sprawozdawca

Leszek Kiermaszek

członek

Marzenna Linska - Wawrzon

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa o aktach stanu cywilnego dotyczących wydawania dokumentów z rejestru stanu cywilnego oraz odmowy wszczęcia postępowania w przypadku braku podstawy prawnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji żądania kserokopii aktu urodzenia; ogólne zasady dotyczące wydawania dokumentów z rejestru stanu cywilnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej interpretacji przepisów dotyczących wydawania dokumentów z rejestru stanu cywilnego, bez nietypowych faktów czy zaskakujących rozstrzygnięć.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst