II OSK 2418/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który utrzymał w mocy decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanej strzelnicy typu otwartego. Skarżący zarzucał naruszenie prawa materialnego i procesowego, w szczególności pominięcie obowiązku zbadania, czy nakaz rozbiórki nie spowoduje zagrożenia dla środowiska. NSA podkreślił, że sprawa toczyła się w ramach art. 48 Prawa budowlanego (samowola budowlana), a nie art. 50-51 (postępowanie naprawcze). Sąd wskazał, że strzelnica, składająca się z wałów ziemnych, wiat i innych elementów, stanowi całość techniczno-użytkową zrealizowaną bez wymaganego pozwolenia na budowę. Kluczowym argumentem za nakazem rozbiórki była ostateczna decyzja Wójta Gminy odmawiająca ustalenia warunków zabudowy dla tej inwestycji, co zgodnie z art. 48 ust. 2 P.b. uniemożliwia legalizację samowoli budowlanej. Sąd odwoławczy uznał, że WSA prawidłowo zinterpretował przepisy, a zarzuty skargi kasacyjnej, w tym dotyczące wpływu na środowisko i adaptacji fauny i flory do wałów, nie mogły być uwzględnione, ponieważ nie mieściły się w zakresie wiążącej oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania zawartych w poprzednim wyroku WSA. Sąd podkreślił, że przekroczenie dopuszczalnych norm hałasu przez strzelnicę podważa argumenty o jej walorach środowiskowych, a adaptacja przyrody do istniejących warunków nie niweczy samowoli budowlanej. Ostatecznie NSA oddalił skargę kasacyjną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowoli budowlanej, w szczególności art. 48, oraz znaczenie decyzji o warunkach zabudowy dla legalizacji samowoli. Potwierdzenie związania sądu oceną prawną z poprzedniego wyroku.
Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji samowoli budowlanej w postaci strzelnicy, a jej zastosowanie do innych obiektów wymaga analizy indywidualnych okoliczności.
Zagadnienia prawne (4)
Czy naruszenie przepisów prawa procesowego, w tym art. 7 i 77 § 1 k.p.a., przez organy nadzoru budowlanego uzasadnia uchylenie decyzji nakazującej rozbiórkę samowolnie wybudowanej strzelnicy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organy nie naruszyły przepisów prawa procesowego, a zebrany materiał dowodowy i ustalenia faktyczne jednoznacznie wskazują na zastosowanie art. 48 ust. 1 P.b.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy wykonały wytyczne z poprzedniego wyroku WSA, a ustalenia faktyczne jednoznacznie wskazują na samowolę budowlaną.
Czy brak pozytywnej decyzji o warunkach zabudowy dla samowolnie wybudowanej strzelnicy wyklucza jej legalizację i uzasadnia nakaz rozbiórki?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, brak zgodności inwestycji z decyzją o warunkach zabudowy, w sytuacji odmowy jej wydania, jest wystarczającą okolicznością uzasadniającą nakaz rozbiórki na podstawie art. 48 ust. 1 P.b.
Uzasadnienie
Odmowa ustalenia warunków zabudowy przez Wójta Gminy przesądza o braku możliwości legalizacji samowoli budowlanej, co skutkuje obowiązkiem wydania nakazu rozbiórki.
Czy organy nadzoru budowlanego mają obowiązek zbadania wpływu nakazu rozbiórki na środowisko, w tym na faunę i florę, przed wydaniem decyzji nakazującej rozbiórkę samowolnie wybudowanych obiektów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w kontekście art. 48 P.b. i wiążącej oceny prawnej z poprzedniego wyroku WSA, organy nie miały obowiązku prowadzenia dodatkowych ustaleń środowiskowych wykraczających poza kwestie hałasu, a sam nakaz rozbiórki nie wymaga uzgadniania z organami ochrony środowiska.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że sprawa dotyczyła samowoli budowlanej (art. 48 P.b.), a nie postępowania naprawczego (art. 50-51 P.b.). Kwestie środowiskowe, poza hałasem, nie były objęte zakresem wiążącej oceny prawnej z poprzedniego wyroku WSA, a adaptacja przyrody do istniejących warunków nie niweczy samowoli budowlanej.
Czy przekroczenie dopuszczalnych norm hałasu przez strzelnicę stanowi naruszenie przepisów ochrony środowiska i wpływa na możliwość legalizacji samowolnie wybudowanego obiektu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przekroczenie dopuszczalnych poziomów hałasu stanowi naruszenie art. 112 pkt 1 P.o.ś. i jest istotną przesłanką przemawiającą przeciwko legalizacji obiektu.
Uzasadnienie
Analiza akustyczna wykazała, że strzelnica generuje hałas przekraczający dopuszczalne normy, co stanowi naruszenie przepisów ochrony środowiska i utrudnia legalizację.
Przepisy (19)
Główne
P.b. art. 48 § 1
Ustawa - Prawo budowlane
P.b. art. 48 § 2
Ustawa - Prawo budowlane
P.b. art. 48 § 3
Ustawa - Prawo budowlane
P.o.ś. art. 112 § 1
Ustawa - Prawo ochrony środowiska
Nakazuje ochronę przed hałasem poprzez utrzymanie poziomu hałasu poniżej dopuszczalnego lub co najmniej na tym poziomie.
Pomocnicze
P.b. art. 28 § 1
Ustawa - Prawo budowlane
Wymaga pozwolenia na budowę.
P.b. art. 3 § 3
Ustawa - Prawo budowlane
Definicja budowli ziemnej.
p.p.s.a. art. 153
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Związanie oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania.
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 176
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 7
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak pozwolenia na budowę dla strzelnicy jako całości techniczno-użytkowej. • Odmowa ustalenia warunków zabudowy przez Wójta Gminy jako przeszkoda do legalizacji samowoli budowlanej. • Przekroczenie dopuszczalnych norm hałasu naruszające przepisy ochrony środowiska. • Naruszenie art. 48 Prawa budowlanego przez organy nadzoru budowlanego w poprzednich postępowaniach, co zostało naprawione w kolejnych etapach. • Związanie sądu oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania z poprzedniego wyroku WSA.
Odrzucone argumenty
Nakaz rozbiórki spowoduje zagrożenie dla środowiska. • Wały ziemne stały się elementem lokalnego krajobrazu, fauny i flory, a ich rozbiórka zaszkodzi środowisku. • Organy nadzoru budowlanego miały obowiązek zbadania wpływu rozbiórki na środowisko w szerszym zakresie niż tylko hałas.
Godne uwagi sformułowania
Przedmiotowa strzelnica typu otwartego przekracza dopuszczalne poziomy hałasu nawet dla pojedynczych strzałów, co stanowi naruszenie przepisu art. 112 pkt 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska. • Nielegitymowanie się przez inwestora decyzją o warunkach zabudowy jest zdaniem Sądu wystarczającą okolicznością uzasadniającą nakaz rozbiórki samowolnie wybudowanego obiektu. • Środowisko naturalne ma bowiem naturalną zdolność do adaptacji do zmieniających się warunków i okoliczność ta nie niweczy (nie konwaliduje) samowoli budowlanej. • Trudno także zdaniem Sądu wyobrazić sobie, by wały zasiedliły bobry, które jak wszystkie zwierzęta z natury lubią ciszę i spokój. Ponadnormatywny poziom hałasu nie jest zatem sprzyjającym czynnikiem zasiedlenia wałów przez bobry czy inne zwierzęta.
Skład orzekający
Andrzej Jurkiewicz
przewodniczący sprawozdawca
Magdalena Dobek-Rak
członek
Roman Ciąglewicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowoli budowlanej, w szczególności art. 48, oraz znaczenie decyzji o warunkach zabudowy dla legalizacji samowoli. Potwierdzenie związania sądu oceną prawną z poprzedniego wyroku."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji samowoli budowlanej w postaci strzelnicy, a jej zastosowanie do innych obiektów wymaga analizy indywidualnych okoliczności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy konfliktu między prawem budowlanym a ochroną środowiska, a także pokazuje, jak ważne jest uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy. Elementem dodającym smaczku jest wzmianka o bobrach.
“Strzelnica kontra bobry: Sąd rozstrzyga, czy natura może zalegalizować samowolę budowlaną.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.