Orzeczenie · 2025-09-25

II OSK 2361/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-09-25
NSAAdministracyjneWysokansa
postępowanie egzekucyjnenadzór budowlanyrozbiórkagrzywnaśrodek przymususkarga kasacyjnaNSAWSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną G. W. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, który oddalił skargę na postanowienie Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Postanowienie to utrzymało w mocy decyzję o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia za niewykonanie obowiązku rozbiórki samowolnie wykonanych przybudówek. Skarżący zarzucił Sądowi I instancji naruszenie przepisów dotyczących postępowania egzekucyjnego (art. 119 u.p.e.a.) poprzez przedwczesne zastosowanie grzywny, a także naruszenie przepisów proceduralnych (art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. i art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a.) w związku z utrzymaniem w mocy decyzji, która miała być niewykonalna. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając zarzuty za niezasadne. Sąd podkreślił, że obowiązek rozbiórki wynikał z ostatecznej i prawomocnej decyzji, a skarżący nie wykonał go mimo upływu długiego czasu. Grzywna w celu przymuszenia została uznana za środek mniej uciążliwy niż wykonanie zastępcze, zgodnie z zasadą stosowania środków najmniej dolegliwych dla zobowiązanego (art. 7 § 2 u.p.e.a.). Sąd zaznaczył również, że postępowanie egzekucyjne nie może prowadzić do podważenia merytorycznych rozstrzygnięć administracyjnych, które nie zostały usunięte z obrotu prawnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie stosowania grzywny w celu przymuszenia jako środka egzekucyjnego w sprawach budowlanych, zasady postępowania egzekucyjnego i kontroli sądowej nad decyzjami administracyjnymi.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji niewykonania nakazu rozbiórki i zastosowania grzywny w celu przymuszenia.

Zagadnienia prawne (2)

Czy nałożenie grzywny w celu przymuszenia za niewykonanie obowiązku rozbiórki jest dopuszczalne, gdy skarżący podnosi zarzuty dotyczące niewykonalności decyzji lub przedwczesności zastosowania środka egzekucyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, nałożenie grzywny jest dopuszczalne, jeśli obowiązek rozbiórki wynika z ostatecznej i prawomocnej decyzji, a skarżący nie wykonał go mimo upływu czasu. Grzywna jest środkiem mniej uciążliwym niż wykonanie zastępcze.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że obowiązek rozbiórki był ostateczny i prawomocny, a skarżący nie wykonał go przez wiele lat. Grzywna w celu przymuszenia jest środkiem egzekucyjnym, który ma skłonić do wykonania obowiązku i jest mniej dolegliwy niż wykonanie zastępcze, które wiązałoby się z nieodwracalnymi skutkami finansowymi dla zobowiązanego.

Czy postępowanie egzekucyjne w przedmiocie nałożenia grzywny może prowadzić do podważenia merytorycznej legalności decyzji administracyjnej nakładającej obowiązek rozbiórki?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, postępowanie egzekucyjne nie może prowadzić do podważenia ostatecznych merytorycznych rozstrzygnięć wydanych w postępowaniu administracyjnym, dopóki decyzja ta nie zostanie usunięta z obrotu prawnego w trybach nadzwyczajnych.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że postępowanie egzekucyjne ma na celu wykonanie obowiązku wynikającego z ostatecznej decyzji. Legalność samej decyzji administracyjnej nie może być kwestionowana w ramach postępowania egzekucyjnego, chyba że decyzja została uchylona lub stwierdzono jej nieważność w odrębnym trybie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną G. W. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku.

Przepisy (12)

Główne

u.p.e.a. art. 119 § § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Nakładanie grzywny w celu przymuszenia jest obowiązkiem organu w przypadku niewykonania nakazu rozbiórki.

u.p.e.a. art. 7 § § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Organ egzekucyjny stosuje środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 125 § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Grzywna w celu przymuszenia ma charakter zwrotny w przypadku wykonania obowiązku.

u.p.e.a. art. 126

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Możliwość zwrotu grzywny w przypadku wykonania obowiązku.

u.p.e.a. art. 122 § § 2 pkt 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Wskazanie na zastosowanie grzywny w celu przymuszenia jako pierwszego środka egzekucyjnego.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji lub postanowienia w przypadku naruszenia przepisów proceduralnych.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi przez WSA.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądowej.

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawowy charakter przepisu dotyczący kontroli sądowej.

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 5

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Grzywna w celu przymuszenia jest środkiem mniej uciążliwym niż wykonanie zastępcze. • Postępowanie egzekucyjne nie może podważać ostatecznej decyzji administracyjnej. • Obowiązek rozbiórki wynikał z ostatecznej i prawomocnej decyzji, która nie została wykonana przez skarżącego mimo upływu długiego czasu.

Odrzucone argumenty

Zarzut przedwczesnego zastosowania grzywny w celu przymuszenia. • Zarzut naruszenia art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. i art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. w związku z niewykonalnością decyzji.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Wojewódzki zasadnie orzekł o oddaleniu skargi złożonej na postanowienie... • skoro skarżący nie wykonał nakazu rozbiórki, wynikającego z ostatecznej i prawomocnej decyzji, to obowiązkiem organu powiatowego było wszczęcie postępowania egzekucyjnego i nałożenie grzywny w celu przymuszenia... • grzywna ma charakter zwrotny, gdyż w razie wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, nałożone, a nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu. • postępowanie prowadzone w przedmiocie zastosowania środka egzekucyjnego nie może prowadzić do podważenia ostatecznych merytorycznych rozstrzygnięć wydanych przez właściwe organy w postępowaniu administracyjnym.

Skład orzekający

Marzenna Linska – Wawrzon

przewodniczący sprawozdawca

Roman Ciąglewicz

sędzia

Anna Szymańska

sędzia (del.)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie stosowania grzywny w celu przymuszenia jako środka egzekucyjnego w sprawach budowlanych, zasady postępowania egzekucyjnego i kontroli sądowej nad decyzjami administracyjnymi."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji niewykonania nakazu rozbiórki i zastosowania grzywny w celu przymuszenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie środków egzekucyjnych w budownictwie i podkreśla konsekwencje niewykonywania ostatecznych decyzji administracyjnych, co jest istotne dla prawników i właścicieli nieruchomości.

Niewykonanie nakazu rozbiórki: NSA potwierdza zasadność grzywny i podkreśla wagę ostatecznych decyzji administracyjnych.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst