Orzeczenie · 2026-02-26

II OSK 2199/23Plan zagospodarowania przestrzennego prawo własności 5

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-02-26
NSAAdministracyjneŚredniansa
planowanie przestrzenneprawo własnościnieruchomościdrogizabudowagminauchwałaskarga kasacyjna

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej od wyroku WSA w Krakowie, który oddalił skargę skarżących na uchwałę Rady Miejskiej w Niepołomicach dotyczącą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżący zarzucili Sądowi I instancji naruszenie przepisów postępowania (art. 141 § 4 p.p.s.a.) poprzez wadliwe uzasadnienie wyroku, a także naruszenie prawa materialnego (art. 3 ust. 1, art. 28 ust. 1 u.p.z.p. w zw. z art. 31 ust. 3 i art. 64 ust. 3 Konstytucji RP oraz art. 140 k.c., a także art. 1 ust. 2 pkt 7, art. 6 ust. 1, art. 28 ust. 1 u.p.z.p.). Argumentowali, że plan nadmiernie ingeruje w ich prawo własności, ograniczając możliwość zagospodarowania nieruchomości i wyznaczając pas drogowy oraz linię zabudowy. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że uzasadnienie WSA było prawidłowe i wyczerpujące. Odnosząc się do zarzutów prawa materialnego, NSA podkreślił, że władztwo planistyczne gminy stanowi ograniczenie prawa własności, które musi być proporcjonalne. Sąd stwierdził, że wyznaczenie pasa drogowego dla istniejącej drogi 14KDD oraz linii zabudowy nie stanowi nadmiernej ingerencji, a organ uwzględnił interesy skarżących w procedurze planistycznej, dokonując korekt. Sąd wskazał, że droga biegnie obrzeżem działki skarżących, nie uniemożliwiając zabudowy, a linia zabudowy została wyznaczona na tych samych zasadach co na nieruchomościach sąsiednich. W związku z tym, skarga kasacyjna została oddalona.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących władztwa planistycznego gminy i jego ograniczeń w kontekście prawa własności, a także ocena prawidłowości uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji planistycznej związanej z wyznaczeniem pasa drogowego i linii zabudowy w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wadliwe sporządzenie uzasadnienia wyroku przez Sąd I instancji, polegające na niedostatecznym wyjaśnieniu podstawy prawnej i braku odniesienia się do wszystkich zarzutów, stanowi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy?

Odpowiedź sądu

Nie, uzasadnienie wyroku WSA zawierało wszystkie niezbędne elementy i nie budziło wątpliwości co do podstawy prawnej rozstrzygnięcia.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że uzasadnienie WSA było jasne, wszechstronne i zawierało wszystkie wymagane elementy, a przedstawiony wywód prawny nie budził wątpliwości.

Czy uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, które wyznacza pas drogowy i linię zabudowy na nieruchomościach skarżących, stanowi nadmierną ingerencję w prawo własności i przekracza granice władztwa planistycznego gminy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wyznaczenie pasa drogowego dla istniejącej drogi oraz linii zabudowy nie stanowi nadmiernej ingerencji w prawo własności, a organ uwzględnił interesy skarżących w procedurze planistycznej.

Uzasadnienie

NSA uznał, że droga 14KDD jest istniejąca, a jej poszerzenie i wyznaczenie linii zabudowy jest proporcjonalne i uzasadnione interesem publicznym oraz ładem przestrzennym, a organ uwzględnił uwagi skarżących.

Czy naruszenie art. 3 ust. 1 w zw. z art. 28 ust. 1 u.p.z.p. w zw. z art. 31 ust. 3 i art. 64 ust. 3 Konstytucji RP oraz art. 140 k.c. poprzez błędną wykładnię przepisów dotyczących prawa własności i ingerencji w nie, stanowi podstawę do uchylenia uchwały planistycznej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, prawo własności może być ograniczane w sposób proporcjonalny i uzasadniony interesem publicznym, co miało miejsce w niniejszej sprawie.

Uzasadnienie

NSA wyjaśnił, że władztwo planistyczne gminy stanowi legalną ingerencję w prawo własności, która musi być proporcjonalna i uzasadniona, a w tym przypadku organ uwzględnił różne interesy, w tym skarżących.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (19)

Główne

u.p.z.p. art. 3 § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 4 § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 6 § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 28 § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Pomocnicze

u.p.z.p. art. 1 § ust. 2 pkt 7

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 15 § ust. 2 pkt 6 i pkt 10

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Konstytucja RP art. 31 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 64 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

k.c. art. 140

Kodeks cywilny

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1 i 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1 i § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 185 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 188

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 193

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz.U. 2023 poz 977

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez wadliwe sporządzenie uzasadnienia wyroku WSA. • Naruszenie art. 3 ust. 1 w zw. z art. 28 ust. 1 u.p.z.p. w zw. z art. 31 ust. 3 i art. 64 ust. 3 Konstytucji RP w zw. z art. 140 k.c. poprzez błędną wykładnię przepisów dotyczących prawa własności i ingerencji w nie. • Naruszenie art. 1 ust. 2 pkt 7 w zw. z art. 6 ust. 1 w zw. z art. 28 ust. 1 u.p.z.p. poprzez błędną wykładnię przepisów dotyczących ingerencji w prawo własności i przekroczenia władztwa planistycznego.

Godne uwagi sformułowania

Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia więc w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podawanej przez organy administracji i Sąd I instancji. • Prawo własności nie jest prawem absolutnym może bowiem doznawać ograniczeń między innymi na podstawie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. • Gminy, wprowadzając ograniczenia w korzystaniu z konstytucyjnie chronionego prawa własności, obowiązane są stosować takie środki prawne, które będą najmniej uciążliwe dla poszczególnych podmiotów oraz pozostaną w racjonalnej proporcji do zamierzonych celów. • Wyznaczenie nieprzekraczalnej linii zabudowy nie narusza prawa własności skarżących. Stanowi zaś jedynie ograniczenie w sposobie zabudowy nieruchomości w zakresie odległości posadowienia na niej budynków od drogi publicznej.

Skład orzekający

Andrzej Jurkiewicz

przewodniczący

Andrzej Wawrzyniak

członek

Anna Klotz

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących władztwa planistycznego gminy i jego ograniczeń w kontekście prawa własności, a także ocena prawidłowości uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji planistycznej związanej z wyznaczeniem pasa drogowego i linii zabudowy w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia konfliktu między prawem własności a interesem publicznym w procesie planowania przestrzennego, co jest istotne dla prawników i właścicieli nieruchomości.

“Plan zagospodarowania przestrzennego a prawo własności: Czy gmina może ograniczyć Twoją działkę?”

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst