II OSK 1690/25Oddalenie skargi kasacyjnej nadzór budowlany
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną K.W. od wyroku WSA we Wrocławiu, który oddalił skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) w sprawie nieprawidłowości dotyczących konstrukcji budynku mieszkalnego. Skarżąca zarzuciła Sądowi I instancji naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym Konstytucji RP, Kodeksu postępowania administracyjnego (KPA) i Prawa budowlanego (PB), twierdząc, że organ uchylił się od wydania decyzji mimo istnienia przesłanek, a także naruszenie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (PPSA) dotyczących uzasadnienia wyroku i oceny działań organu. Kluczowym zarzutem było błędne uznanie pisma skarżącej za skargę, a nie wniosek o wszczęcie postępowania, co miało prowadzić do wadliwej oceny charakteru sprawy i niezasadnego uznania braku bezczynności organu. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że Sąd I instancji prawidłowo zinterpretował przepisy. Podkreślono, że zgodnie z art. 72a Prawa budowlanego, postępowanie w sprawie wydania decyzji na podstawie art. 66 ust. 1 PB wszczyna się z urzędu, a nie na wniosek strony. W związku z tym, organ nie może pozostawać w bezczynności, jeśli nie widzi podstaw do wszczęcia postępowania z urzędu, a wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia na podstawie art. 61a § 1 KPA nie jest wymagane. NSA potwierdził, że pisma organu informujące o podjętych działaniach są wystarczające, a stanowisko Sądu I instancji znajduje potwierdzenie w uchwale NSA z 8 września 2025 r., II OPS 2/25.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących wszczynania postępowań administracyjnych z urzędu w sprawach budowlanych oraz kwestii bezczynności organów.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy postępowanie może być wszczęte wyłącznie z urzędu na podstawie Prawa budowlanego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organ nadzoru budowlanego pozostaje w bezczynności, jeśli nie wszczyna postępowania w sprawie nieprawidłowości budowlanych na wniosek strony, gdy przepisy stanowią, że takie postępowanie wszczyna się z urzędu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ nie pozostaje w bezczynności w takiej sytuacji, ponieważ postępowanie w sprawach dotyczących art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego jest wszczynane wyłącznie z urzędu.
Uzasadnienie
NSA wyjaśnił, że zgodnie z art. 72a Prawa budowlanego, postępowanie w sprawie wydania decyzji na podstawie art. 66 ust. 1 PB wszczyna się z urzędu. Brak wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 KPA nie jest podstawą do uznania organu za pozostającego w bezczynności, a pisma informacyjne organu są wystarczające.
Czy pismo strony zgłaszające nieprawidłowości dotyczące konstrukcji budynku stanowi skargę w rozumieniu art. 238 PPSA, czy wniosek o wszczęcie postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
W kontekście art. 72a Prawa budowlanego, pismo takie jest traktowane jako zgłoszenie dotyczące potencjalnego wszczęcia postępowania z urzędu, a nie skarga podlegająca rozpatrzeniu w trybie przepisów Działu VIII KPA.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że Sąd I instancji prawidłowo ocenił, iż pismo skarżącej z 20 stycznia 2023 r. nie było skargą w rozumieniu art. 238 KPA, a organ nie pozostawał w bezczynności, ponieważ postępowanie w tej sprawie wszczyna się z urzędu.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (22)
Główne
p.b. art. 66 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.b. art. 72a
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 12 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 8
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 238 § § 1 i 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 61 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 61a § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 37 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Ustawa o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw art. 1 § pkt 53
p.p.s.a. art. 250
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 258-261
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 182 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postępowanie w sprawach dotyczących art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego wszczyna się z urzędu, a nie na wniosek strony, co wyklucza stan bezczynności organu w sytuacji braku inicjatywy z urzędu. • Pismo strony zgłaszające nieprawidłowości budowlane nie jest skargą w rozumieniu art. 238 PPSA, lecz zgłoszeniem dotyczącym potencjalnego wszczęcia postępowania z urzędu. • Uzasadnienie wyroku WSA było wystarczające i zawierało wszystkie wymagane elementy, wyjaśniając podstawę prawną rozstrzygnięcia.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 2 Konstytucji RP w zw. z art. 7, 77 § 1, 80 KPA przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, że organ mógł uchylić się od wydania decyzji administracyjnej. • Zarzut naruszenia art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego poprzez jego niezastosowanie, mimo istnienia okoliczności wskazujących na możliwość występowania zagrożenia zdrowia, życia i bezpieczeństwa użytkowników lokali. • Zarzut naruszenia art. 141 § 4 PPSA przez niewystarczające uzasadnienie wyroku i brak odniesienia się do zarzutu braku reakcji organu na nowe okoliczności. • Zarzut naruszenia art. 12 § 1 PPSA przez ograniczenie się do formalnej oceny działań organu. • Zarzut naruszenia art. 3 § 2 pkt 8 PPSA w zw. z art. 238 § 1 i 2 KPA przez błędne uznanie pisma skarżącej za skargę, a nie wniosek o wszczęcie postępowania. • Zarzut naruszenia art. 151 PPSA w zw. z art. 7, 77 § 1, 80 KPA przez błędne ustalenie, że działania PINB wyeliminowały niewłaściwy stan techniczny budynku.
Godne uwagi sformułowania
organ jest związany tego rodzaju postanowieniem • Taka decyzja ustawodawcy oznacza, że organowi nadzoru budowlanego nie można skutecznie zarzucić bezczynności w związku z tym, iż analizując okoliczności uzasadniające zainicjowanie postępowania w sprawie objętej wnioskiem zgłoszonym przez osobę zainteresowaną, organ nie zawiadamiając niezwłocznie stron o wszczęciu postępowania w sprawie, odstępuje również od wydania postanowienia, o którym mowa w art. 61a § 1 k.p.a. • Gdy postępowanie może być wszczęte wyłącznie z urzędu, brak jest podstaw do wymagania, by organ w sytuacji, gdy nie widzi podstaw do prowadzenia postępowania z urzędu, zobowiązany był wydać na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. postanowienie odmawiające wszczęcia postępowania, a w konsekwencji z brakiem wydania tego rodzaju aktu administracyjnego możliwe było wiązanie pozostawania przez organ w stanie bezczynności.
Skład orzekający
Grzegorz Antas
sprawozdawca
Grzegorz Czerwiński
członek
Roman Ciąglewicz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wszczynania postępowań administracyjnych z urzędu w sprawach budowlanych oraz kwestii bezczynności organów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy postępowanie może być wszczęte wyłącznie z urzędu na podstawie Prawa budowlanego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w prawie budowlanym – kiedy organ jest w bezczynności, a kiedy nie, co ma bezpośrednie przełożenie na prawa obywateli i obowiązki organów.
“Kiedy organ milczy? NSA wyjaśnia, kiedy nie można mówić o bezczynności w sprawach budowlanych.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.