II OSK 1592/25Prostowanie omyłki i oddalenie skargi kasacyjnej w sprawie o pobyt
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Wojewody Pomorskiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który uwzględnił skargę obywatela Ukrainy na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie zezwolenia na pobyt czasowy. WSA zobowiązał Wojewodę do rozpoznania wniosku w terminie 30 dni, stwierdził rażące naruszenie prawa i przyznał skarżącemu 500 zł. Wojewoda zarzucił błędną wykładnię przepisów ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy (u.o.p.), twierdząc, że przepisy te mają zastosowanie do wszystkich cudzoziemców, a także naruszenie przepisów o bezczynności, wskazując na okres od 15 kwietnia 2022 r. do 30 września 2025 r., kiedy przepisy o bezczynności nie miały zastosowania. NSA uznał, że choć skarga kasacyjna była nieuzasadniona, to zarzut naruszenia art. 100d ust. 1 pkt 1 lit. a u.o.p. poprzez błędną wykładnię był zasadny. Sąd podkreślił, że przepisy art. 100c i 100d u.o.p. stanowią rozwiązania generalne dotyczące wszystkich cudzoziemców. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było stwierdzenie, że przedłużenie obowiązywania art. 100d u.o.p. na okres po 30 czerwca 2024 r. narusza zasadę proporcjonalności i prawo do sądu (art. 45 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP). W związku z tym NSA odmówił zastosowania przepisu ustawy z 15 maja 2024 r. w zakresie przedłużenia zawieszenia terminów do 30 września 2025 r. Sąd uznał, że termin 60 dni na załatwienie sprawy rozpoczął bieg od 1 lipca 2024 r. i upłynął przed wydaniem wyroku WSA, co uzasadniało stwierdzenie bezczynności i przewlekłości. Skarga kasacyjna została oddalona na podstawie art. 184 p.p.s.a. Sprostowano również oczywistą omyłkę w nazwisku skarżącego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie odmowy zastosowania przepisów ograniczających prawo do sądu w sprawach administracyjnych po ustaniu nadzwyczajnych okoliczności, interpretacja pojęcia przewlekłości postępowania.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o pomocy obywatelom Ukrainy i jej nowelizacjami. Ocena konstytucyjności przepisów przez NSA w ramach rozproszonej kontroli.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przepisy art. 100c i 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, ograniczające możliwość wnoszenia skarg na przewlekłość postępowania, mają zastosowanie do wszystkich cudzoziemców, czy tylko do obywateli Ukrainy przybyłych w związku z konfliktem zbrojnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Przepisy te mają zastosowanie do wszystkich cudzoziemców, niezależnie od ich narodowości i powodu pobytu w Polsce.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na utrwalonym orzecznictwie NSA, zgodnie z którym przepisy te mają charakter generalny i nie ograniczają się wyłącznie do obywateli Ukrainy przybyłych w związku z konfliktem.
Czy przedłużenie obowiązywania przepisów ograniczających prawo do sądu (art. 100d u.o.p.) po 30 czerwca 2024 r. jest zgodne z Konstytucją RP, w szczególności z prawem do sądu i zasadą proporcjonalności?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przedłużenie to narusza zasadę proporcjonalności i prawo do sądu, dlatego NSA odmówił zastosowania przepisu w tym zakresie.
Uzasadnienie
NSA uznał, że nadzwyczajne okoliczności, które uzasadniały wprowadzenie ograniczeń, przestały istnieć po 30 czerwca 2024 r., a dalsze przedłużanie przepisów epizodycznych narusza konstytucyjne prawo do sądu i zasadę pewności prawa.
Czy organ dopuścił się przewlekłości w prowadzeniu postępowania w sprawie zezwolenia na pobyt czasowy, biorąc pod uwagę, że termin ustawowy rozpoczął bieg od 1 lipca 2024 r.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ dopuścił się przewlekłości, ponieważ nie załatwił sprawy w terminie 60 dni od 1 lipca 2024 r.
Uzasadnienie
Po uchyleniu ograniczeń wynikających z art. 100d u.o.p. od 1 lipca 2024 r., organ miał 60 dni na rozpoznanie wniosku. Niewywiązanie się z tego obowiązku stanowiło przewlekłość.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (26)
Główne
u.o.p. art. 100d § ust. 1 pkt 1 lit. a
Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
k.p.a. art. 37 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konstytucja RP art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Pomocnicze
u.o.p. art. 100c § ust. 1 pkt 1 lit. a
Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
u.o.p. art. 100c § ust. 3 pkt 1
Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
u.o.p. art. 100d § ust. 3 pkt 1
Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
u.o.p. art. 100c § ust. 4
Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
u.o.p. art. 100d § ust. 4
Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
k.p.a. art. 35 § § 1 – § 3a
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 37 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.o.c. art. 112a § ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
u.o.c. art. 109 § ust. 1
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 149 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 156 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 182 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ustawa z dnia 15 maja 2024 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw art. 1 pkt 3
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 77 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 188 § pkt 1 i 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 178 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 184
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepisy ograniczające prawo do sądu w sprawach cudzoziemców straciły uzasadnienie po 30 czerwca 2024 r. i naruszają Konstytucję RP. • Organ dopuścił się przewlekłości w prowadzeniu postępowania po 1 lipca 2024 r.
Odrzucone argumenty
Przepisy art. 100c i 100d u.o.p. mają zastosowanie do wszystkich cudzoziemców. • W okresie od 15 kwietnia 2022 r. do 30 września 2025 r. przepisy o bezczynności organu nie stosuje się.
Godne uwagi sformułowania
przedłużenie obowiązywania art. 100d u.o.p. na okres po 30 czerwca 2024 r., nie miało już uzasadnienia w konstytucyjnej, traktatowej oraz konwencyjnej przesłance konieczności ograniczenia prawa do sądu • przedłużenie na mocy art. 1 pkt 3 ustawy z 15 maja 2024 r. ... nastąpiło z oczywistym naruszeniem zasady proporcjonalności • rozwiązanie ustawowe zawarte w art. 100d ust. 1-4 u.o.p. w brzmieniu nadanym ostatnią nowelizacją jest nie do pogodzenia z w/w konstytucyjną zasadą prawa do sądu • przewlekłość zatem nie odnosi się do żadnych terminów, lecz koncentruje się na sprawności i efektywności czynności podejmowanych przez organ
Skład orzekający
Tomasz Bąkowski
przewodniczący
Andrzej Jurkiewicz
członek
Anna Szymańska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy zastosowania przepisów ograniczających prawo do sądu w sprawach administracyjnych po ustaniu nadzwyczajnych okoliczności, interpretacja pojęcia przewlekłości postępowania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o pomocy obywatelom Ukrainy i jej nowelizacjami. Ocena konstytucyjności przepisów przez NSA w ramach rozproszonej kontroli.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawa do sądu i proporcjonalności ograniczeń wprowadzanych w sytuacjach nadzwyczajnych. Pokazuje, jak sądy mogą kwestionować przepisy, które nadmiernie ograniczają prawa obywatelskie.
“Prawo do sądu ważniejsze niż przepisy epizodyczne? NSA odmawia zastosowania ustawy ograniczającej dostęp do wymiaru sprawiedliwości.”
Sektor
administracyjne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.