Orzeczenie · 2025-02-05

II OSK 1366/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-02-05
NSAbudowlaneWysokansa
prawo budowlanesamowola budowlanawstrzymanie robótlegalizacja budowypostępowanie administracyjneNSAwsaterminyprzepisy przejściowe

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego od wyroku WSA w Rzeszowie, który uchylił postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych dotyczących wiaty. Sprawa wywodziła się z postanowienia PINB wstrzymującego budowę wiaty z 2018 r. jako samowoli budowlanej, które zostało uchylone przez PWINB, a następnie przez WSA. WSA uznał, że organy nie ustaliły prawidłowo warunków zabudowy i dostępu do drogi publicznej. NSA oddalił skargę kasacyjną organu, wskazując na istotne uchybienia proceduralne. Kluczowym zarzutem było niezastosowanie przepisów obowiązujących w dacie powstania samowoli budowlanej oraz brak precyzyjnego ustalenia tej daty. NSA podkreślił, że ocena samowoli budowlanej powinna być dokonywana według przepisów z chwili jej popełnienia, a postępowanie legalizacyjne według przepisów aktualnych. Z uwagi na brak tych kluczowych ustaleń, NSA uznał wyrok WSA za zgodny z prawem, pomimo wadliwego uzasadnienia, i nakazał ponowne rozpoznanie sprawy przez organ z uwzględnieniem wskazanych wytycznych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalanie daty powstania samowoli budowlanej i stosowanie przepisów prawa budowlanego obowiązujących w tym czasie.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji budowy wiaty, ale zasady dotyczące daty powstania samowoli i stosowania przepisów mają szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organy nadzoru budowlanego prawidłowo oceniły, czy budowa wiaty wymagała pozwolenia na budowę, stosując przepisy obowiązujące w dacie jej powstania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organy nie ustaliły prawidłowo daty powstania samowoli budowlanej i obowiązujących wówczas przepisów, co uniemożliwia ocenę, czy budowa wymagała pozwolenia na budowę.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że ocena samowoli budowlanej powinna być dokonywana według przepisów obowiązujących w dacie jej popełnienia, a organy nie ustaliły tej daty precyzyjnie, co czyni ich ustalenia przedwczesnymi.

Czy uzasadnienie wyroku WSA było wystarczające do kontroli kasacyjnej, w szczególności w zakresie wskazania podstawy prawnej i dalszego postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, uzasadnienie wyroku WSA było wadliwe, ponieważ nie wskazywało precyzyjnie podstawy prawnej uwzględnienia skargi ani nie wyjaśniało wpływu naruszeń na wynik sprawy.

Uzasadnienie

NSA uznał, że zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. przez niewskazanie podstawy prawnej wyroku jest zasadny, co czyni wyrok WSA zgodnym z prawem, pomimo jego wadliwego uzasadnienia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Przepisy (16)

Główne

p.b. art. 48 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Podstawa do wstrzymania budowy w przypadku samowoli budowlanej.

p.b. art. 48 § ust. 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Możliwość złożenia wniosku o legalizację obiektu budowlanego.

p.b. art. 48a § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Obowiązek organu w przypadku stwierdzenia samowoli budowlanej.

p.b. art. 48a § ust. 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Obowiązek organu w przypadku stwierdzenia samowoli budowlanej.

p.b. art. 29 § ust. 2 pkt 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Zwolnienie z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę lub zgłoszenia dla niektórych obiektów, w tym wiat.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naruszenie poprzez niewskazanie podstawy prawnej wyroku i brak wyjaśnienia wpływu naruszeń na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naruszenie poprzez uwzględnienie skargi z powodu błędów proceduralnych lub materialnoprawnych.

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa wniesienia skargi kasacyjnej z powodu naruszenia prawa materialnego lub postępowania.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Związanie NSA granicami skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej, jeżeli nie ma uzasadnionych podstaw lub orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.

k.p.a. art. 97 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do zawieszenia postępowania.

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu działania na podstawie przepisów prawa.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada pogłębiania zaufania do organów państwowych.

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada przekonywania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że organy nadzoru budowlanego nie ustaliły prawidłowo daty powstania samowoli budowlanej oraz obowiązujących wówczas przepisów, co jest kluczowe dla oceny legalności budowy.

Godne uwagi sformułowania

Ocena, czy miała miejsce samowola budowlana dokonywana jest zawsze według przepisów prawa budowlanego obowiązujących w dacie jej dokonania • Zastosowanie przepisów dotyczących usuwania skutków samowoli uzależnione jest od okoliczności konkretnej sprawy, z zachowaniem zasady, że organy wydają decyzje według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydawania decyzji • Brak kluczowych ustaleń w niniejszym postępowaniu, w zakresie daty powstania samowoli budowlanej i przepisów obowiązujących w czasie jej powstania, ocenę zarzutu naruszenia przepisu [...] uznać należy za przedwczesną

Skład orzekający

Roman Ciąglewicz

przewodniczący

Robert Sawuła

członek

Piotr Broda

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie daty powstania samowoli budowlanej i stosowanie przepisów prawa budowlanego obowiązujących w tym czasie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji budowy wiaty, ale zasady dotyczące daty powstania samowoli i stosowania przepisów mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest precyzyjne ustalenie daty powstania samowoli budowlanej i stosowanie właściwych przepisów, co może mieć znaczący wpływ na wynik postępowania legalizacyjnego.

Kiedy liczy się każdy dzień: jak data budowy wiaty zaważyła na decyzji NSA?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst