Orzeczenie · 2013-12-12

II KK 324/13

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2013-12-12
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko wolności seksualnej i obyczajowościŚrednianajwyższy
zgwałceniewspółsprawstwokasacjaprawo karnesąd najwyższyprawo procesowe karneprawo karne materialne

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego W. O., który został prawomocnie skazany za zgwałcenie z art. 197 § 3 pkt 1 k.k. w zw. z art. 197 § 1 k.k. i art. 12 k.k. na karę 4 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności. Obrońca zaskarżył wyrok Sądu Apelacyjnego, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego, podnosząc szereg zarzutów dotyczących błędów w ustaleniach faktycznych, naruszenia prawa procesowego (m.in. art. 201 k.p.k., art. 7 k.p.k., art. 5 § 2 k.p.k., art. 438 pkt 3 k.p.k.) oraz naruszenia prawa materialnego (art. 18 § 1 k.k. w zw. z art. 197 § 3 pkt 1 k.k., art. 12 k.k.). Sąd Najwyższy, po analizie zarzutów, uznał kasację za oczywiście bezzasadną. Wskazał, że kasacja nie może wprost kwestionować ustaleń faktycznych, a podniesione zarzuty nie wykazały rażących naruszeń prawa procesowego ani materialnego. Odnosząc się do zarzutu braku wezwania do usunięcia braków formalnych apelacji, Sąd Najwyższy stwierdził, że apelacja sporządzona przez obrońcę konwalidowała wadliwość pisma skazanego. Podkreślono, że rolą obrońcy jest konsultacja z klientem i sporządzenie środka odwoławczego zgodnie z wymogami prawa. Sąd Najwyższy odniósł się również do zarzutów dotyczących oceny sytuacji materialnej skazanego i braku opinii środowiskowej, uznając, że nie miały one istotnego wpływu na treść rozstrzygnięcia lub nie były skutecznie podnoszone w apelacji. Zarzut obrazy prawa materialnego dotyczący współsprawstwa został oceniony jako próba obejścia zakazu kwestionowania ustaleń faktycznych w kasacji. W konsekwencji Sąd Najwyższy oddalił kasację i obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja wymogów formalnych apelacji w sprawach karnych, zasady współsprawstwa, ocena zarzutów kasacyjnych dotyczących naruszeń prawa procesowego i materialnego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i zarzutów podniesionych w kasacji. Nie stanowi przełomowej wykładni prawa.

Zagadnienia prawne (4)

Czy apelacja sporządzona przez stronę, a jedynie podpisana przez adwokata, spełnia wymogi formalne środka odwoławczego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, apelacja musi być autorstwa adwokata, a nie tylko przez niego podpisana.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołując się na art. 446 § 1 k.p.k. i orzecznictwo stwierdził, że apelacja musi być sporządzona przez adwokata, a samo podpisanie pisma strony nie spełnia tego wymogu. Apelacja obrońcy konwaliduje wadliwość pisma strony, ale nie zastępuje wymogu autorstwa.

Czy brak wezwania do usunięcia braków formalnych w sytuacji, gdy wpłynęła apelacja sporządzona przez obrońcę, stanowi rażące naruszenie prawa do obrony?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli wpłynęła prawidłowa apelacja sporządzona przez obrońcę, nie ma potrzeby wzywania do uzupełnienia braków pisma strony.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że skoro apelacja sporządzona przez obrońcę wpłynęła, to konwalidowała ona wadliwość pisma skazanego i nie było podstaw do jego uzupełniania. Rola obrońcy polega na sporządzeniu środka odwoławczego zgodnie z prawem.

Czy brak przeprowadzenia opinii środowiskowej w sprawie o zbrodnię stanowi podstawę do uchylenia wyroku w postępowaniu kasacyjnym?

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli brak ten nie miał istotnego wpływu na treść rozstrzygnięcia i nie był podnoszony w apelacji.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że brak opinii środowiskowej, mimo iż jest uchybieniem procesowym, nie miał istotnego wpływu na treść skarżonego rozstrzygnięcia i nie był podnoszony w apelacji obrońcy, co uniemożliwia skuteczne podniesienie zarzutu kasacyjnego.

Czy dla popełnienia przestępstwa zgwałcenia w warunkach współsprawstwa konieczne jest, aby każdy ze sprawców samodzielnie wypełniał wszystkie znamiona czynu zabronionego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, konstrukcja współsprawstwa nie wymaga, aby każdy sprawca wypełniał wszystkie znamiona przestępstwa.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że konstrukcja współsprawstwa z art. 18 § 1 k.k. nie wymaga, aby każdy ze sprawców samodzielnie wypełniał wszystkie znamiona przestępstwa, co było podstawą do oceny zarzutu obrazy prawa materialnego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
Skarb Państwa (w reprezentacji Prokuratora)

Strony

NazwaTypRola
W. O.osoba_fizycznaskazany
P. Ł.osoba_fizycznapokrzywdzona
R. K.osoba_fizycznawspółsprawca (wyłączony do odrębnego postępowania)

Przepisy (23)

Główne

k.k. art. 197 § 3 pkt 1

Kodeks karny

Uznanie czynu za zgwałcenie z użyciem noża i przemocy.

k.k. art. 197 § 1

Kodeks karny

Podstawa kwalifikacji czynu jako zgwałcenia.

k.k. art. 12

Kodeks karny

Zastosowanie instytucji czynu ciągłego w odniesieniu do zgwałcenia.

k.k. art. 18 § 1

Kodeks karny

Definicja współsprawstwa.

Pomocnicze

k.p.k. art. 438 § 3

Kodeks postępowania karnego

Podstawa zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych w apelacji.

k.p.k. art. 438 § 2

Kodeks postępowania karnego

Podstawa zarzutu naruszenia prawa procesowego w apelacji.

k.p.k. art. 201

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek dopuszczenia dowodu z opinii innego biegłego.

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

Zasada swobodnej oceny dowodów.

k.p.k. art. 5 § 2

Kodeks postępowania karnego

Zasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść oskarżonego.

k.p.k. art. 4

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek uwzględniania okoliczności przemawiających na korzyść oskarżonego.

k.p.k. art. 624 § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa zwolnienia od kosztów postępowania.

k.p.k. art. 120 § 1

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek wzywania do usunięcia braków formalnych pisma.

k.p.k. art. 446 § 1

Kodeks postępowania karnego

Wymogi formalne apelacji od wyroku sądu okręgowego.

k.p.k. art. 433 § 1 i 2

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek sądu odwoławczego rozważenia wszystkich zarzutów apelacji.

k.p.k. art. 457 § 3

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek sądu odwoławczego ustosunkowania się do zarzutów apelacji.

k.p.k. art. 214 § 2 pkt 1

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek przeprowadzenia opinii środowiskowej w sprawach o zbrodnie.

k.p.k. art. 519

Kodeks postępowania karnego

Zakres dopuszczalności kasacji.

k.p.k. art. 523 § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawy wnoszenia kasacji.

k.p.k. art. 439

Kodeks postępowania karnego

Bezwzględne przyczyny uchylenia orzeczenia.

k.p.k. art. 440

Kodeks postępowania karnego

Rażąca niesprawiedliwość wyroku.

k.p.k. art. 453 § 2

Kodeks postępowania karnego

Możliwość ujawnienia pism stron.

k.p.k. art. 394

Kodeks postępowania karnego

Wyjaśnienia, wnioski i oświadczenia stron.

k.p.k. art. 535 § 3

Kodeks postępowania karnego

Oddalenie kasacji jako oczywiście bezzasadnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja jest oczywiście bezzasadna. • Apelacja obrońcy konwaliduje wadliwość pisma strony. • Brak podstaw do uwzględnienia zarzutów naruszenia prawa procesowego i materialnego. • Brak istotnego wpływu uchybień procesowych na treść rozstrzygnięcia. • Zarzut współsprawstwa nie narusza prawa materialnego w kontekście ustaleń faktycznych.

Odrzucone argumenty

Zarzuty obrońcy dotyczące błędów w ustaleniach faktycznych i naruszenia prawa procesowego. • Zarzut braku wezwania do usunięcia braków formalnych apelacji. • Zarzut braku rozważenia wszystkich zarzutów apelacji. • Zarzut braku uzasadnienia oddalenia zarzutu dotyczącego kosztów. • Zarzut braku przeprowadzenia opinii środowiskowej. • Zarzut obrazy prawa materialnego dotyczący współsprawstwa.

Godne uwagi sformułowania

kasacja jest oczywiście bezzasadna w rozumieniu art. 535 § 3 k.p.k. • kasacja może być wniesiona tylko z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. lub innego rażącego naruszenia prawa • apelacja sporządzona przez obrońcę konwalidował wadliwość tego pisma • rolą obrońcy nie sprowadza się jedynie do podpisania osobistej apelacji oskarżonego w celu usunięcia braków formalnych • zarzut taki nie był podnoszony w apelacji obrońcy, wobec czego nie jest uchybieniem Sądu Apelacyjnego brak odniesienia się do niego • nie wymaga ono od sprawców, aby każdy z nich samodzielnie wypełniał wszystkie znamiona przestępstwa

Skład orzekający

Waldemar Płóciennik

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów formalnych apelacji w sprawach karnych, zasady współsprawstwa, ocena zarzutów kasacyjnych dotyczących naruszeń prawa procesowego i materialnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i zarzutów podniesionych w kasacji. Nie stanowi przełomowej wykładni prawa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego przestępstwa seksualnego i procedury kasacyjnej, co jest interesujące dla prawników karnistów. Jednakże, rozstrzygnięcie opiera się na standardowych przesłankach formalnych i merytorycznych, bez elementów zaskoczenia.

Sąd Najwyższy oddala kasację w sprawie gwałtu: kluczowe zasady postępowania karnego.

Dane finansowe

koszty postępowania sądowego: 26 980,29 PLN

opłata: 400 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst