II KK 230/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w składzie sędzi Małgorzaty Bednarek na posiedzeniu w dniu 28 września 2023 r. rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego R. K. od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 3 stycznia 2023 r., sygn. akt X Ka 788/22. Wyrok ten zmieniał wyrok Sądu Rejonowego w Grodzisku Mazowieckim z dnia 20 października 2021 r., sygn. akt II K 5/20. Sąd Rejonowy uznał R. K. winnym popełnienia kilku czynów, w tym z art. 287 § 1 k.k., orzekając karę łączną 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności, grzywnę oraz obowiązek naprawienia szkody w kwocie 22.755,98 zł. Apelacje złożyli oskarżyciel posiłkowy i oskarżony. Sąd Okręgowy zmienił wyrok, przyjmując szkodę w wysokości co najmniej 20 000 zł, orzekając zamiast obowiązku naprawienia szkody nawiązkę w kwocie 20 000 zł na rzecz C. S.A. oraz uchylając orzeczenie o grzywnie. Obrońca skazanego wniósł kasację, zarzucając naruszenie art. 361 § 1 i 2 k.c. w zw. z art. 287 § 1 k.k. poprzez błędną wykładnię szkody (lucrum cessans), naruszenie art. 287 § 1 k.k. poprzez błędną wykładnię znamion przestępstwa oraz niezastosowanie art. 1 § 2 k.k. ze względu na znikomą szkodliwość społeczną czynu. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną, wskazując, że nie jest uprawniony do ponownej oceny dowodów i ustaleń faktycznych. Podkreślono, że zarzuty kasacji były chybione, a argumentacja skarżącego stanowiła polemikę z ustaleniami sądów. Sąd Najwyższy obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego oraz zasądził od niego zwrot kosztów zastępstwa procesowego na rzecz oskarżyciela posiłkowego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaOgraniczenia kognicji Sądu Najwyższego w postępowaniu kasacyjnym, zasady dotyczące oceny szkody (lucrum cessans) i stosowania nawiązki, niedopuszczalność zarzutów skierowanych przeciwko sądom niższych instancji w kasacji.
Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej związanej z przestępstwem z art. 287 § 1 k.k. oraz interpretacją przepisów cywilnych w kontekście karnym.
Zagadnienia prawne (3)
Czy błędna wykładnia przepisów dotyczących szkody (lucrum cessans) przez sąd odwoławczy może stanowić podstawę do uwzględnienia kasacji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, Sąd Najwyższy nie jest uprawniony do ponownej oceny dowodów i ustaleń faktycznych w ramach kasacji. Zarzuty dotyczące błędnej wykładni przepisów cywilnych w kontekście szkody, jeśli nie wynikają z rażącego naruszenia prawa procesowego, nie są podstawą do uwzględnienia kasacji.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że kasacja nie jest środkiem do ponownej oceny dowodów. Analiza sądu odwoławczego dotycząca szkody w postaci utraconych korzyści (lucrum cessans) i zastosowanie nawiązki zamiast obowiązku naprawienia szkody było zgodne z utrwalonym orzecznictwem i przepisami prawa.
Czy zarzut naruszenia art. 287 § 1 k.k. może być skutecznie podniesiony w kasacji przeciwko wyrokowi sądu odwoławczego, jeśli w istocie dotyczy wyroku sądu pierwszej instancji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut skierowany przeciwko wyrokowi sądu pierwszej instancji, a nie sądu odwoławczego, jest niedopuszczalny w kasacji. Prawidłowy zarzut powinien dotyczyć naruszenia przepisów prawa procesowego przez sąd odwoławczy.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że zarzut naruszenia art. 287 § 1 k.k. był skierowany przeciwko wyrokowi sądu I instancji, co jest niedopuszczalne w postępowaniu kasacyjnym. Skarżący powinien był podnieść zarzut naruszenia przepisów prawa procesowego przez sąd odwoławczy.
Czy ocena stopnia szkodliwości społecznej czynu może być przedmiotem zarzutu obrazy prawa w kasacji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ocena stopnia szkodliwości społecznej czynu stanowi kwestię ustaleń faktycznych i nie może być przedmiotem zarzutu obrazy prawa w kasacji.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że prezentowanie odmiennej oceny stopnia społecznej szkodliwości czynu niż przyjęta przez sąd nie może być przedmiotem zarzutu obrazy prawa, gdyż jest to kwestia ustaleń faktycznych.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R. K. | osoba_fizyczna | skazany |
| C. S.A. | spółka | oskarżyciel posiłkowy |
| I. S.A. | spółka | pokrzywdzony |
Przepisy (23)
Główne
k.k. art. 287 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 46 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 46 § 2
Kodeks karny
Pomocnicze
k.k. art. 11 § 3
Kodeks karny
k.k. art. 267 § 2
Kodeks karny
k.k. art. 269b § 1
Kodeks karny
k.k. art. 12
Kodeks karny
k.k. art. 4 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 263 § 2
Kodeks karny
k.k. art. 270 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 85 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 86 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 33 § 2
Kodeks karny
k.c. art. 361 § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 361 § 2
Kodeks cywilny
k.p.k. art. 535 § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 523 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 519
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 439
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 457 § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 433 § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 636 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 637a
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kasacja jest oczywiście bezzasadna. • Sąd Najwyższy nie jest uprawniony do ponownej oceny dowodów i ustaleń faktycznych. • Zarzuty kasacji są chybione i stanowią polemikę z ustaleniami sądów. • Sąd odwoławczy prawidłowo zinterpretował przepisy dotyczące szkody (lucrum cessans) i zastosował nawiązkę. • Zarzuty dotyczące naruszenia art. 287 § 1 k.k. i art. 1 § 2 k.k. są niedopuszczalne w kasacji.
Odrzucone argumenty
Błędna wykładnia art. 361 § 1 i 2 k.c. w zw. z art. 287 § 1 k.k. poprzez uznanie, że szkoda w zakresie utraconych korzyści powstaje w każdym przypadku działania sprawcy. • Błędna wykładnia art. 287 § 1 k.k. poprzez uznanie, że zachowanie skazanego wypełnia znamiona przestępstwa. • Niezastosowanie art. 1 § 2 k.k. w sytuacji, gdy szkodliwość społeczna czynu była znikoma.
Godne uwagi sformułowania
kasacja jako oczywiście bezzasadna podlegała oddaleniu • Sąd Najwyższy nie jest uprawniony w ramach postępowania kasacyjnego do ponownej oceny dowodów i na tej podstawie kontrolowania prawidłowości poczynionych ustaleń faktycznych • zarzuty wywiedzione w kasacji są całkowicie chybione • nie sposób wywnioskować na czym polegało owe rażące naruszenie prawa przez sąd odwoławczy bowiem przedstawiona przez skarżącego argumentacja stanowi jedynie polemikę z ustaleniami tego sądu • nie ulega wątpliwości, że okoliczności „znacznie utrudniające” orzeczenie obowiązku odszkodowania dotyczą sfery możliwości procesowych w realiach danej sprawy, nie zaś dopuszczalności samej kompensacji • zarzut ten skierowany jest nie przeciwko wyrokowi sądu odwoławczego, ale, co w kasacji niedopuszczalne, przeciwko wyrokowi sądu I instancji • prezentowanie odmiennej oceny stopnia społecznej szkodliwości, aniżeli przyjął to sąd, nie może być w ogóle przedmiotem zarzutu obrazy prawa, gdyż jest to kwestia ustaleń faktycznych
Skład orzekający
Małgorzata Bednarek
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ograniczenia kognicji Sądu Najwyższego w postępowaniu kasacyjnym, zasady dotyczące oceny szkody (lucrum cessans) i stosowania nawiązki, niedopuszczalność zarzutów skierowanych przeciwko sądom niższych instancji w kasacji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej związanej z przestępstwem z art. 287 § 1 k.k. oraz interpretacją przepisów cywilnych w kontekście karnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu kasacyjnym oraz interpretacji przepisów dotyczących szkody, co jest istotne dla prawników praktyków. Jednakże, stan faktyczny nie jest szczególnie nietypowy.
“Sąd Najwyższy przypomina: Kasacja to nie druga instancja – kluczowe ograniczenia postępowania przed SN.”
Dane finansowe
WPS: 22 755,98 PLN
nawiązka: 20 000 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.