Orzeczenie · 2026-01-08

II Ka 794/25

Sąd
Sąd Okręgowy w Siedlcach
Miejsce
Siedlce
Data
2026-01-08
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacjiŚredniaokręgowy
jazda po alkoholuart. 178a kkśrodek karnydożywotni zakazprzepadek pojazduapelacjasąd okręgowyprawo karne

Sąd Okręgowy w Siedlcach, rozpoznając sprawę z apelacji obrońcy oskarżonego D.S., utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Mińsku Mazowieckim skazujący oskarżonego z art. 178a § 4 Kodeksu karnego. Apelacja podnosiła zarzuty obrazy prawa materialnego, w tym dotyczące art. 42 § 3 k.k. w kontekście wyroku Trybunału Konstytucyjnego SK 22/21, a także zarzut rażącej niewspółmierności kary i środka karnego (dożywotniego zakazu prowadzenia pojazdów) oraz kwestionowała zasadność orzeczenia przepadku równowartości pojazdu. Sąd Okręgowy uznał zarzuty za niezasadne. Odnosząc się do kwestii dożywotniego zakazu prowadzenia pojazdów, sąd wskazał, że wyrok TK zakwestionował jego obligatoryjność, ale nie samą możliwość orzekania takiego środka. Podkreślono, że indywidualne okoliczności sprawy, w tym wysokie stężenie alkoholu w organizmie oskarżonego (0,92 mg/l), utrata panowania nad pojazdem i spowodowanie zagrożenia dla innych uczestników ruchu, uzasadniają orzeczenie dożywotniego zakazu. Sąd odrzucił również zarzut rażącej surowości kary, uznając orzeczoną karę 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz dożywotni zakaz za słuszne i spełniające cele kary. W kwestii przepadku równowartości pojazdu, sąd stwierdził, że skoro pojazd został zbyty przez oskarżonego, zasadne było orzeczenie przepadku jego równowartości w kwocie 15 000 zł, ustalonej na podstawie polisy ubezpieczeniowej. Sąd nie dopatrzył się również przesłanek do warunkowego zawieszenia kary ani zastosowania innych łagodniejszych środków. W konsekwencji, apelacja została oddalona, a oskarżony został obciążony kosztami postępowania odwoławczego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie orzekania dożywotniego zakazu prowadzenia pojazdów w sprawach o jazdę pod wpływem alkoholu, mimo wyroku TK dotyczącego obligatoryjności; zasadność przepadku równowartości pojazdu po jego zbyciu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i interpretacji przepisów w kontekście orzecznictwa TK.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego SK 22/21 z dnia 4 czerwca 2024 r. w zakresie obligatoryjności stosowania art. 42 § 3 k.k. wpływa na możliwość orzekania dożywotniego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wyrok TK zakwestionował obligatoryjność przepisu, ale nie samą możliwość orzekania dożywotniego zakazu, który w indywidualnych przypadkach, ze względu na wagę naruszonego dobra i bezpieczeństwo publiczne, jest uzasadniony.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że wyrok TK dotyczył narzucenia przez ustawodawcę obowiązku orzekania zakazu bez uwzględnienia indywidualnych okoliczności, co ograniczało swobodę sądu. W niniejszej sprawie, wysoki stopień nietrzeźwości oskarżonego, spowodowane zagrożenie i jego postawa uzasadniają dożywotni zakaz jako środek konieczny dla ochrony społeczeństwa.

Czy orzeczenie przepadku równowartości pojazdu mechanicznego jest zasadne, gdy pojazd został zbyty przez sprawcę?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, orzeczenie przepadku równowartości pojazdu jest zasadne, gdy jego przepadek jest niemożliwy lub niecelowy, a celem jest pozbawienie sprawcy środków finansowych na zakup nowego pojazdu.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy powołał się na ugruntowaną judykaturę, zgodnie z którą w przypadku zbycia pojazdu przez sprawcę, zasadne jest orzeczenie przepadku jego równowartości. Kwota 15 000 zł została ustalona na podstawie polisy ubezpieczeniowej i odzwierciedla wartość pojazdu, co czyni orzeczenie dolegliwym dla sprawcy.

Czy w przypadku popełnienia przestępstwa z art. 178a § 4 k.k. zachodzi szczególnie uzasadniony wypadek pozwalający na warunkowe zawieszenie kary pozbawienia wolności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w niniejszej sprawie nie zaszły przesłanki do warunkowego zawieszenia kary.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że przyznanie się do winy nie było okolicznością łagodzącą o istotnym znaczeniu, gdyż dowody były jednoznaczne. Brak wskazania przez obrońcę konkretnych właściwości i warunków osobistych oskarżonego, które przemawiałyby za złagodzeniem kary, a także wcześniejsza karalność, wykluczyły możliwość zastosowania art. 69 § 4 k.k.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Utrzymanie w mocy wyroku
Strona wygrywająca
Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
D. S.osoba_fizycznaoskarżony

Przepisy (13)

Główne

k.k. art. 178a § § 4

Kodeks karny

Pomocnicze

k.k. art. 42 § § 3

Kodeks karny

Zakwestionowana przez TK obligatoryjność, ale nie możliwość orzekania.

k.k. art. 44b § § 2

Kodeks karny

Orzeczenie przepadku równowartości pojazdu.

k.k. art. 44b § § 5

Kodeks karny

k.k. art. 3

Kodeks karny

k.k. art. 69 § § 4

Kodeks karny

Warunkowe zawieszenie kary - fakultatywne zastosowanie.

k.k. art. 53

Kodeks karny

k.p.k. art. 438 § pkt 1a

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 438 § pkt 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 438 § pkt 4

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 636 § § 1

Kodeks postępowania karnego

u.o.p.k. art. 2 § ust. 1 pkt 2

Ustawa o opłatach w sprawach karnych

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 czerwca 2003 r. w sprawie wysokości i sposobu obliczania wydatków Skarbu Państwa w postępowaniu karnym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wysoki stopień nietrzeźwości oskarżonego. • Zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego. • Utrata panowania nad pojazdem i uderzenie w drzewo. • Zbycie pojazdu przez oskarżonego uzasadniające przepadek równowartości. • Jednoznaczność materiału dowodowego wskazującego na sprawstwo oskarżonego.

Odrzucone argumenty

Obowiązkowość orzekania dożywotniego zakazu prowadzenia pojazdów jest niezgodna z TK. • Rażąca niewspółmierność orzeczonej kary 6 miesięcy pozbawienia wolności i dożywotniego zakazu. • Możliwość orzeczenia kary z warunkowym zawieszeniem wykonania (art. 69 § 4 k.k.). • Niecelowość orzekania przepadku równowartości pojazdu ze względu na jego zniszczenie.

Godne uwagi sformułowania

indywidualne okoliczności sprawy jednoznacznie przemawiają za zasadnością dożywotniego orzeczenia wobec oskarżonego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych • przekładając wagę interesu społecznego i zapewnienie bezpieczeństwa pozostałym uczestnikom ruchu, nad indywidualny interes prawny oskarżonego • przyznania się oskarżonego do winy nie należy przeceniać, bowiem już od początkowego etapu postępowania, materiał dowodowy wskazujący na sprawstwo oskarżonego był jednoznaczny • istotą omawianej instytucji przepadku pojazdu (czy jego równowartości) jest m.in. jej realna dolegliwość dla sprawcy czynu

Skład orzekający

Agnieszka Karłowicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie orzekania dożywotniego zakazu prowadzenia pojazdów w sprawach o jazdę pod wpływem alkoholu, mimo wyroku TK dotyczącego obligatoryjności; zasadność przepadku równowartości pojazdu po jego zbyciu."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i interpretacji przepisów w kontekście orzecznictwa TK.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego społecznie problemu jazdy pod wpływem alkoholu i konsekwencji prawnych, w tym dożywotniego zakazu prowadzenia pojazdów, co jest tematem budzącym zainteresowanie.

Dożywotni zakaz prowadzenia pojazdów za jazdę po alkoholu – sąd potwierdza zasadność mimo wyroku TK.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst