II KA 220/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Rzeszowie rozpoznał sprawę z apelacji obrońcy oskarżonego J. K. oraz pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego, dotyczącą wyroku Sądu Rejonowego w Łańcucie, który uznał oskarżonego za winnego popełnienia przestępstwa z art. 286 § 1 kk w zw. z art. 12 kk (oszustwo na szkodę spółki (...) Sp. z o.o. w Ł. poprzez doprowadzenie do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w postaci plastikowych butelek o wartości 68251,50 zł) i skazał go na karę 10 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania na 2 lata, oraz karę grzywny. Sąd Rejonowy uniewinnił również oskarżonego od zarzutu dotyczącego zawyżania kosztów prac remontowo-budowlanych. Sąd Okręgowy, analizując apelacje, uznał je za zasadne w zakresie skutkującym uchyleniem zaskarżonego wyroku i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy wskazał, że Sąd Rejonowy błędnie skoncentrował się na badaniu zamiaru oskarżonego wyłącznie w chwili zawierania umowy, podczas gdy przepis art. 286 § 1 kk nie wyklucza powstania zamiaru oszustwa w trakcie realizacji umowy. Podkreślono, że niekorzystne rozporządzenie mieniem może być wynikiem konkretnej czynności prawnej wynikającej z realizacji umowy, a niekoniecznie całej umowy jako całości. Sąd Okręgowy nakazał Sądowi Rejonowemu ponowne zbadanie wszystkich dowodów, uwzględniając wskazania dotyczące analizy wszystkich etapów realizacji umowy, aspektów ekonomicznych i możliwości przypisania oskarżonemu zamiaru oszustwa. Zalecono również ostrożność w traktowaniu opinii biegłego sporządzonej na potrzeby innej sprawy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 286 § 1 kk w kontekście momentu powstania zamiaru oszustwa oraz rozgraniczenia oszustwa od niewywiązania się ze zobowiązania cywilnoprawnego.
Dotyczy specyficznego stanu faktycznego, ale zasady interpretacyjne mogą mieć szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy zamiar popełnienia przestępstwa oszustwa musi powstać w chwili zawierania umowy, czy może powstać w trakcie jej realizacji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Zamiar popełnienia przestępstwa oszustwa może powstać również w trakcie realizacji umowy, a nie tylko w chwili jej zawierania.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy wskazał, że przepis art. 286 § 1 kk nie wymaga, aby zamiar popełnienia przestępstwa oszustwa powstał w chwili zawierania umowy. Może on powstać w trakcie realizacji umowy, a niekorzystne rozporządzenie mieniem może być wynikiem konkretnej czynności prawnej wynikającej z realizacji umowy.
Jak należy rozgraniczyć oszustwo od niewywiązania się ze zobowiązania o charakterze cywilnoprawnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Kluczowe jest istnienie zamiaru bezpośredniego o stosownym zabarwieniu w chwili zawierania umowy lub w trakcie jej realizacji, prowadzącego do niekorzystnego rozporządzenia mieniem.
Uzasadnienie
Sąd Rejonowy skupił się na zamiarze w chwili zawarcia umowy, uznając, że nie doszło do oszustwa, lecz do niewywiązania się ze zobowiązania cywilnoprawnego. Sąd Okręgowy zakwestionował to podejście, wskazując na potrzebę analizy całego procesu realizacji umowy i poszczególnych czynności prawnych pod kątem zamiaru oszustwa.
Czy opinia biegłego sporządzona na potrzeby innej sprawy może być traktowana jako dowód rozstrzygający w niniejszej sprawie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Opinia biegłego sporządzona na potrzeby innej sprawy może być traktowana jako dowód, ale powinna być wnikliwie weryfikowana.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy zaznaczył, że Sąd Rejonowy nie powinien traktować jako dowód rozstrzygający opinii biegłego wydanej w innej sprawie dotyczącej oskarżonego, lecz powinien ją wnikliwie weryfikować.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. K. (1) | osoba_fizyczna | oskarżony |
| (...) Sp. z o. o. | spółka | pokrzywdzony |
| M. R. | osoba_fizyczna | obrońca z urzędu |
| Zbigniew Hus | osoba_fizyczna | Prokurator Prokuratury Okręgowej |
Przepisy (18)
Główne
k.k. art. 286 § 1
Kodeks karny
Przepis wymaga, aby sprawca działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej doprowadził inną osobę do niekorzystnego rozporządzenia własnym lub cudzym mieniem za pomocą wprowadzenia w błąd albo wyzyskania błędu lub niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania. Zamiar musi zaistnieć najpóźniej w chwili przystąpienia do wykonywania czynu.
Pomocnicze
k.k. art. 12
Kodeks karny
k.k. art. 69 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 70 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 33 § 2
Kodeks karny
u.p.a. art. 29 § 1
Ustawa Prawo o adwokaturze
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie § 2, 14 ust. 2 pkt. 3 i 16
k.p.k. art. 627
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 630
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 624 § 1
Kodeks postępowania karnego
Ustawa o opłatach w sprawach karnych art. 17 § 1
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 437 § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 449
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 456
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 93
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 213 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 424
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewłaściwe zbadanie zamiaru oskarżonego w chwili realizacji umowy, a nie tylko w momencie jej zawarcia. • Potrzeba analizy poszczególnych czynności prawnych wynikających z umowy, a nie tylko umowy jako całości. • Niewłaściwe wykorzystanie opinii biegłego sporządzonej na potrzeby innej sprawy jako dowodu rozstrzygającego.
Godne uwagi sformułowania
Podstawowym kryterium rozgraniczenia oszustwa od nie wywiązania się ze zobowiązania o charakterze cywilnoprawnym jest istnienie już w chwili zawierania umowy zamiaru bezpośredniego o stosownym zabarwieniu. • Z przepisu art. 286 § 1 kk nie wynika wymóg, aby zamiar popełnienia tego przestępstwa musiał powstać w chwili zawierania umowy. • Wydaje się możliwe powstanie takiego zamiaru już w trakcie realizowania umowy. • Nie należy zatem poprzestawać na badaniu tylko i wyłącznie zamiaru oskarżonego w chwili zawierania umowy, ale poddać ustaleniom wszystkie jej etapy w trakcie realizacji od strony poszczególnych czynności prawnych, w kwestii nie tylko ich prawnego znaczenia, ale także aspektu ekonomicznego z punktu widzenia możliwości przypisania oskarżonemu zamiaru doprowadzenia pokrzywdzonego do niekorzystnego rozporządzenia mieniem lub zaprzeczenia powstania takiej możliwości.
Skład orzekający
Mariusz Sztorc
przewodniczący-sprawozdawca
Grzegorz Maciejowski
sędzia
Tomasz Mucha
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 286 § 1 kk w kontekście momentu powstania zamiaru oszustwa oraz rozgraniczenia oszustwa od niewywiązania się ze zobowiązania cywilnoprawnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego, ale zasady interpretacyjne mogą mieć szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy kluczowego zagadnienia w prawie karnym – rozgraniczenia oszustwa od zwykłego niewywiązania się z umowy, co jest częstym problemem w obrocie gospodarczym. Wyjaśnienie, że zamiar oszustwa może powstać w trakcie realizacji umowy, jest istotne dla praktyków.
“Oszustwo czy zwykłe problemy z płatnością? Sąd Okręgowy wyjaśnia, kiedy zamiar przestępstwa powstaje w trakcie realizacji umowy.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.