II K 24/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Płocku rozpatrzył dwa wnioski o zwrot wydatków poniesionych na ustanowienie obrońcy w sprawach karnych. W pierwszej sprawie, dotyczącej oskarżonego J. Z., sąd przyznał 16 500 zł, co stanowiło połowę uzasadnionych wydatków na obrońcę. Uzasadniono to częściowym umorzeniem postępowania wobec oskarżonego, co zgodnie z art. 630 k.p.k. nakłada na Skarb Państwa obowiązek pokrycia kosztów procesu, w tym wydatków na obrońcę. Sąd podkreślił, że wybór obrońcy wyrównuje szanse procesowe i koszty te powinny być zwracane, nawet jeśli postępowanie zostało umorzone tylko częściowo. W drugiej sprawie, dotyczącej oskarżonej U. P., która została uniewinniona od zarzucanego jej przestępstwa, sąd przyznał 15 120 zł zwrotu wydatków na obrońcę, odrzucając wniosek o 27 240 zł. Sąd uznał, że choć umowa z obrońcą określała wynagrodzenie, to jego faktyczny nakład pracy, charakter sprawy oraz wkład w jej rozstrzygnięcie nie uzasadniały pełnej kwoty. Wskazano, że czynności obrończe w dużej mierze wykonywali aplikanci, a sam adwokat rzadko uczestniczył w rozprawach. Sąd podkreślił, że wysokość zwracanych kosztów nie może przekraczać sześciokrotności stawki minimalnej i musi uwzględniać niezbędny nakład pracy, charakter sprawy i wkład adwokata, co ma zapewnić sprawiedliwy proces i nie naruszać interesów stron.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalanie wysokości zwrotu kosztów obrony od Skarbu Państwa w sprawach karnych, zwłaszcza w przypadkach częściowego umorzenia lub uniewinnienia, oraz ocena nakładu pracy obrońcy.
Dotyczy spraw karnych z oskarżenia publicznego, gdzie koszty ponosi Skarb Państwa. Interpretacja przepisów dotyczących opłat adwokackich i ich zwrotu.
Zagadnienia prawne (2)
Czy w przypadku częściowego umorzenia postępowania karnego, oskarżonemu przysługuje zwrot uzasadnionych wydatków z tytułu ustanowienia obrońcy od Skarbu Państwa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, oskarżonemu przysługuje zwrot uzasadnionych wydatków z tytułu ustanowienia obrońcy od Skarbu Państwa, proporcjonalnie do części postępowania, która zakończyła się uniewinnieniem lub umorzeniem.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 630 k.p.k. traktuje umorzenie postępowania tak samo jak uniewinnienie w kontekście kosztów procesu. Wybór obrońcy wyrównuje szanse procesowe, dlatego zwrot kosztów obrony jest zasadny, nawet w sprawach przedmiotowo złożonych, gdzie postępowanie zostało umorzone tylko częściowo.
Jakie są kryteria ustalania wysokości zwrotu uzasadnionych wydatków na obrońcę od Skarbu Państwa, gdy umowa z obrońcą określa wyższe wynagrodzenie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wysokość zwracanych kosztów obrony jest ograniczona sześciokrotnością stawki minimalnej określonej w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości i musi uwzględniać niezbędny nakład pracy obrońcy, charakter sprawy oraz jego wkład w jej wyjaśnienie i rozstrzygnięcie.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że choć zasada umowności wynagrodzenia adwokata jest ważna, to ustalając zwrot kosztów od Skarbu Państwa, sąd musi brać pod uwagę przepisy rozporządzenia, które limitują wysokość opłat i wymagają oceny nakładu pracy oraz charakteru sprawy. W przypadku U. P. uznano, że faktyczny nakład pracy i wkład obrońcy nie uzasadniały pełnej kwoty żądanej na podstawie umowy.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. Z. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| U. P. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| Prokuratura Okręgowa w Płocku | organ_państwowy | prokurator |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | strona odpowiedzialna za koszty |
Przepisy (17)
Główne
k.p.k. art. 632 § pkt 2
Kodeks postępowania karnego
W sprawach z oskarżenia publicznego, w razie uniewinnienia oskarżonego lub umorzenia postępowania, koszty procesu ponosi Skarb Państwa.
k.p.k. art. 630
Kodeks postępowania karnego
Wydatki związane z oskarżeniem w części uniewinniającej lub umarzającej postępowanie ponosi Skarb Państwa. Dotyczy to także uzasadnionych wydatków oskarżonego z tytułu ustanowienia jednego obrońcy.
Pomocnicze
k.p.k. art. 626 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 616 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Do kosztów procesu należą uzasadnione wydatki stron, w tym z tytułu ustanowienia jednego obrońcy lub pełnomocnika.
k.p.k. art. 632a
Kodeks postępowania karnego
W wyjątkowych wypadkach, w razie umorzenia postępowania w sprawie z oskarżenia publicznego, sąd może orzec, że koszty procesu ponosi w całości lub w części oskarżony.
k.k. art. 296 § § 1 i 3
Kodeks karny
k.k. art. 297 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 11 § § 2
Kodeks karny
k.k. art. 270 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 12
Kodeks karny
k.k. art. 18 § § 1
Kodeks karny
k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 6
Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 101 § § 1 pkt 4
Kodeks karny
Prawo o adwokaturze art. 16 § ust. 1
Ustawa Prawo o adwokaturze
rozporządzenie art. 2 § ust. 1 i 2
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu
Określa zasady ustalania wysokości żądanych kosztów, uwzględniając niezbędny nakład pracy, charakter sprawy i wkład pracy adwokata, a także limituje je do sześciokrotności stawki minimalnej.
rozporządzenie art. 14 § ust. 1 pkt 5
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu
rozporządzenie art. 16
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu
Argumenty
Skuteczne argumenty
Częściowe umorzenie postępowania uzasadnia zwrot kosztów obrony od Skarbu Państwa. • Wybór obrońcy wyrównuje szanse procesowe i powinien być refundowany. • Wysokość zwracanych kosztów obrony musi być oceniana przez pryzmat nakładu pracy i charakteru sprawy, a nie tylko umowy z klientem.
Odrzucone argumenty
Umowa z obrońcą określa ostateczne wynagrodzenie, które powinno być w całości zwrócone. • Wysokość kosztów obrony w sprawach z oskarżenia publicznego nie podlega ograniczeniom wynikającym z rozporządzenia.
Godne uwagi sformułowania
Wybór obrońcy przyczynia się do wyrównania szans procesowych. • Sąd nie może ingerować w sferę uprawnień równorzędnych podmiotów do określenia w drodze umowy ich wzajemnych zobowiązań, jednak ustalając wysokość żądanych kosztów, sąd ma prawny obowiązek wziąć pod uwagę... • Nakład pracy obrońcy oskarżonej U. P. w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji należy określać z uwzględnieniem faktu, że czynności obrończe podczas 38 terminów rozprawy głównej realizowali zastępcy ustanowionego obrońcą adwokata, w przytłaczającej większości aplikanci adwokaccy.
Skład orzekający
Dariusz Wysocki
sędzia SO
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości zwrotu kosztów obrony od Skarbu Państwa w sprawach karnych, zwłaszcza w przypadkach częściowego umorzenia lub uniewinnienia, oraz ocena nakładu pracy obrońcy."
Ograniczenia: Dotyczy spraw karnych z oskarżenia publicznego, gdzie koszty ponosi Skarb Państwa. Interpretacja przepisów dotyczących opłat adwokackich i ich zwrotu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie wyjaśnia ważne zasady dotyczące zwrotu kosztów obrony w sprawach karnych, co jest kluczowe dla praktyków. Pokazuje, jak sąd ocenia faktyczny nakład pracy adwokata w kontekście umowy z klientem.
“Czy umowa z adwokatem to wszystko? Sąd ograniczył zwrot kosztów obrony w sprawie karnej.”
Dane finansowe
zwrot wydatków na obrońcę: 16 500 PLN
zwrot wydatków na obrońcę: 15 120 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.