II GSK 387/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) I Oddział w Warszawie od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odrzuciło skargę ZUS na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej. Dyrektor Izby Skarbowej uchylił postanowienie Dyrektora I Oddziału ZUS w przedmiocie zgłoszonych zarzutów i umorzył postępowanie egzekucyjne. WSA odrzucił skargę ZUS, uznając, że organ egzekucyjny pierwszej instancji nie jest podmiotem uprawnionym do jej wniesienia, gdyż nie posiada interesu prawnego w rozumieniu art. 50 § 1 i § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.). WSA argumentował, że przepisy nie przewidują dla organu administracji dwojakiego rodzaju uprawnień – władczego rozstrzygania sprawy i jednocześnie kwestionowania tego rozstrzygnięcia jako strona. ZUS w skardze kasacyjnej zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym art. 50 p.p.s.a., twierdząc, że Dyrektor I Oddziału ZUS, działając jako przedstawiciel wierzyciela, posiadał interes prawny do wniesienia skargi. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że nie spełnia ona wymogów formalnych, a zarzuty dotyczące naruszenia przepisów są bezzasadne. NSA potwierdził, że organ administracji orzekający w pierwszej instancji nie ma interesu prawnego w rozumieniu art. 50 p.p.s.a. do zaskarżenia postanowienia organu wyższej instancji, ponieważ działa on w ramach przyznanych mu kompetencji, a nie jako podmiot, którego interesu prawnego dotyczy postępowanie. Sąd podkreślił, że dopuszczenie takiej możliwości nadawałoby organowi dwojakie uprawnienia, co jest niedopuszczalne.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie zasady, że organ administracji publicznej orzekający w pierwszej instancji nie ma legitymacji do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na rozstrzygnięcie organu wyższej instancji, gdyż nie posiada interesu prawnego w rozumieniu przepisów p.p.s.a.
Dotyczy specyficznej sytuacji organu egzekucyjnego pierwszej instancji w postępowaniu administracyjnym. Interpretacja interesu prawnego organu.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organ egzekucyjny pierwszej instancji, który wydał postanowienie w sprawie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, posiada interes prawny do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na postanowienie organu wyższej instancji uchylające to postanowienie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ egzekucyjny pierwszej instancji nie posiada interesu prawnego do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na postanowienie organu wyższej instancji, ponieważ działa on w ramach przyznanych mu ustawowo kompetencji, a nie jako podmiot, którego interesu prawnego dotyczy postępowanie.
Uzasadnienie
Sąd administracyjny nie może przyznać organowi administracji publicznej, który wydał rozstrzygnięcie w pierwszej instancji, status strony postępowania sądowoadministracyjnego kwestionującej to rozstrzygnięcie. Dopuszczenie takiej możliwości nadawałoby organowi dwojakie uprawnienia – władcze i strony postępowania, co jest niedopuszczalne. Organ działa na podstawie kompetencji, a nie w obronie własnego interesu prawnego.
Czy skarga kasacyjna spełnia wymogi formalne określone w art. 176 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w szczególności w zakresie uzasadnienia podstaw kasacyjnych?
Odpowiedź sądu
Nie, skarga kasacyjna w niniejszej sprawie nie odpowiada w pełni wymogom określonym w art. 176 p.p.s.a., bowiem nie zawiera uzasadnienia zgłoszonych w niej podstaw, tj. brak w niej wyjaśnienia na czym, zdaniem skarżącego, polegało naruszenie przez Sąd wskazanych przepisów.
Uzasadnienie
Skarga kasacyjna musi zawierać uzasadnienie zarzutów, w tym wyjaśnienie, na czym polegało naruszenie przepisów prawa przez sąd niższej instancji i jaki miało to wpływ na wynik sprawy. Samo powołanie się na naruszenie przepisów bez ich szczegółowego uzasadnienia jest niewystarczające.
Przepisy (12)
Główne
p.p.s.a. art. 50 § § 1 i § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa krąg podmiotów posiadających interes prawny do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Organ administracji orzekający w pierwszej instancji nie jest stroną w rozumieniu tego przepisu.
p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 6
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do odrzucenia skargi jako niedopuszczalnej, w tym wniesionej przez nieuprawniony podmiot.
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 176
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa wymogi formalne skargi kasacyjnej, w tym obowiązek jej uzasadnienia.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Nakłada obowiązek rozpoznania sprawy w granicach skargi kasacyjnej.
u.s.u.s. art. 66 § ust. 1-4
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Reguluje status prawny ZUS jako państwowej jednostki organizacyjnej z osobowością prawną.
k.p.a. art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
Definicja strony postępowania administracyjnego.
k.p.a. art. 29
Kodeks postępowania administracyjnego
Zdolność prawna i procesowa jednostek organizacyjnych.
k.p.a. art. 30 § § 1 i § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Działanie stron przez przedstawicieli.
u.p.e.a. art. 19 § § 4
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Określa organ egzekucyjny właściwy do wydawania postanowień w sprawie zarzutów.
u.p.e.a. art. 34 § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Dotyczy zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym.
u.p.e.a. art. 44
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Dotyczy postanowień w sprawie zarzutów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ egzekucyjny pierwszej instancji nie posiada interesu prawnego do zaskarżenia postanowienia organu wyższej instancji. • Skarga kasacyjna nie spełnia wymogów formalnych, w szczególności w zakresie uzasadnienia.
Odrzucone argumenty
Dyrektor I Oddziału ZUS, działając jako przedstawiciel wierzyciela, posiadał interes prawny do wniesienia skargi do WSA. • Naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego przez WSA poprzez odmowę przyznania organowi przymiotu strony.
Godne uwagi sformułowania
organ, który orzekał w sprawie w I instancji nie jest podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi • nie ma on interesu prawnego w rozumieniu art. 50 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi • Przepisy tej ustawy nie przewidują bowiem dwojakiego rodzaju uprawnień organu administracji publicznej – z jednej strony do władczego rozstrzygania sprawy, a z drugiej uprawnień strony, która w skardze kwestionuje takie rozstrzygnięcie. • organ działał w niniejszej sprawie na mocy przyznanych mu ustawowo kompetencji, a nie jako podmiot, którego interesu prawnego dotyczy postępowanie.
Skład orzekający
Edward Kierejczyk
przewodniczący
Jan Bała
sprawozdawca
Janusz Drachal
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady, że organ administracji publicznej orzekający w pierwszej instancji nie ma legitymacji do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na rozstrzygnięcie organu wyższej instancji, gdyż nie posiada interesu prawnego w rozumieniu przepisów p.p.s.a."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji organu egzekucyjnego pierwszej instancji w postępowaniu administracyjnym. Interpretacja interesu prawnego organu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii procesowej dotyczącej legitymacji skargowej organów administracji, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.
“Czy organ administracji może skarżyć własne decyzje? NSA wyjaśnia granice legitymacji skargowej.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.