Orzeczenie · 2026-03-19

II GSK 2650/25Oddalenie skargi kasacyjnej udział w postępowaniu

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-03-19
NSAAdministracyjneWysokansa
prawo farmaceutycznepostępowanie administracyjnedopuszczenie do udziałuorganizacja społecznainteres społecznycele statutoweskarga kasacyjnaNSAGIFapteki

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez organizację społeczną Z. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił jej skargę na postanowienie Głównego Inspektora Farmaceutycznego odmawiające dopuszczenia do udziału w postępowaniu administracyjnym na prawach strony. Postępowanie administracyjne dotyczyło przeniesienia zezwolenia na prowadzenie aptek ogólnodostępnych. Organizacja zarzuciła sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa w zw. z art. 31 § 1, 2 i 3 oraz art. 7 i 77 KPA, przez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, twierdząc, że posiadała interes prawny w udziale w postępowaniu. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w granicach zarzutów skargi kasacyjnej i związany wcześniejszą oceną prawną wyrażoną w wyroku z dnia 23 maja 2024 r. (II GSK 1622/23), podkreślił, że kluczowe dla dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu na prawach strony są trzy przesłanki: postępowanie nie dotyczy praw i obowiązków organizacji, jej cele statutowe uzasadniają udział, a za udziałem przemawia interes społeczny. NSA stwierdził, że organizacja nie wykazała w sposób indywidualny i konkretny interesu społecznego w udziale w postępowaniu dotyczącym przeniesienia zezwoleń na prowadzenie aptek. Ogólnikowe odwołania do celów statutowych i twierdzenie o obronie interesu prawnego wszystkich pracodawców aptek nie były wystarczające. Sąd podkreślił, że pojęcie interesu społecznego wymaga zindywidualizowania na gruncie konkretnej sprawy, a ciężar jego wykazania spoczywa na organizacji. W związku z tym, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, a także odstąpił od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania, biorąc pod uwagę specyfikę sprawy i fakt, że skarżący jest organizacją społeczną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia interesu społecznego w kontekście dopuszczania organizacji społecznych do udziału w postępowaniach administracyjnych, zwłaszcza w sprawach regulowanych prawem farmaceutycznym i dotyczących zezwoleń na prowadzenie aptek.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji organizacji społecznej i jej prawa do udziału w postępowaniu administracyjnym. Kluczowe jest indywidualne wykazywanie interesu społecznego w każdej sprawie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organizacja społeczna, ubiegająca się o dopuszczenie do udziału w postępowaniu administracyjnym na prawach strony w sprawie dotyczącej przeniesienia zezwolenia na prowadzenie aptek, wykazała istnienie interesu społecznego uzasadniającego jej udział?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organizacja społeczna nie wykazała w sposób indywidualny i konkretny interesu społecznego w udziale w postępowaniu dotyczącym przeniesienia zezwoleń na prowadzenie aptek, a jej argumentacja była zbyt ogólnikowa.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że organizacja społeczna musi wykazać konkretny interes społeczny, a nie tylko powoływać się na cele statutowe lub ogólne twierdzenia o obronie interesu prawnego. Ciężar wykazania interesu społecznego spoczywa na organizacji i wymaga indywidualizacji na gruncie konkretnej sprawy.

Jakie są przesłanki dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu administracyjnym na prawach strony zgodnie z art. 31 KPA?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Trzy przesłanki muszą zostać spełnione łącznie: postępowanie nie dotyczy praw i obowiązków organizacji, jej cele statutowe uzasadniają udział, a za udziałem przemawia interes społeczny.

Uzasadnienie

Sąd przypomniał treść art. 31 KPA, wskazując, że organizacja społeczna może żądać wszczęcia postępowania lub dopuszczenia do udziału w toczącym się postępowaniu, jeśli spełnione są łącznie wymienione przesłanki, w tym wykazanie interesu społecznego.

Czy sąd administracyjny jest związany oceną prawną wyrażoną w poprzednim orzeczeniu NSA w tej samej sprawie (art. 153 ppsa)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd administracyjny jest bezwzględnie związany oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w orzeczeniu sądu, chyba że nastąpiła zmiana stanu prawnego lub istotna zmiana okoliczności faktycznych.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że reguła wyrażona w art. 153 ppsa ma charakter bezwzględnie obowiązujący i wiąże zarówno organ administracji, jak i sąd orzekający ponownie w tej samej sprawie, chyba że zachodzą szczególne okoliczności wyłączające to związanie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Z. w W. od wyroku WSA w Warszawie z dnia 5 listopada 2024 r. sygn. akt V SA/Wa 2623/24.

Przepisy (13)

Główne

ppsa art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia.

ppsa art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach zarzutów skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania.

ppsa art. 174 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa skargi kasacyjnej obejmująca naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

k.p.a. art. 31 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Przewiduje prawo organizacji społecznej do żądania wszczęcia postępowania z urzędu lub dopuszczenia jej do udziału w toczącym się już postępowaniu, jeśli spełnione są określone przesłanki.

ppsa art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna oddalenia skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

k.p.a. art. 31 § § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 31 § § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy.

k.p.a. art. 77

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

ppsa art. 145 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonego aktu lub czynności w przypadku naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania.

ppsa art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku sądu pierwszej instancji.

ppsa art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres uzasadnienia wyroku NSA.

ppsa art. 207 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Możliwość odstąpienia od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa w zw. z art. 31 § 1, 2 i 3 oraz art. 7 i 77 kpa przez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji przyjęcie, że skarżący nie posiada interesu społecznego w udziale w postępowaniach dotyczących przeniesienia zezwolenia na prowadzenie aptek.

Godne uwagi sformułowania

Organizacja społeczna powinna wykazać istnienie interesu społecznego przemawiającego za jej udziałem w postępowaniu. • Samo odwoływanie się do celów statutowych organizacji lub też ich utożsamiane z interesem społecznym nie jest wystarczające do przyjęcia, że interes społeczny w danej sprawie przemawia za dopuszczeniem organizacji do udziału w postępowaniu. • Ciężar wykazania istnienia interesu społecznego do jej przystąpienia do tej konkretnej sprawy spoczywa na organizacji społecznej. • Interes społeczny to nie tylko interes społeczności lokalnej, ale również interes państwa, obywateli jako całej zbiorowości oraz ich poszczególnych grup. • Interes prawny, z kolei, to rzeczywista a nie hipotetycznie istniejąca potrzeba ochrony prawnej określonego podmiotu.

Skład orzekający

Andrzej Skoczylas

przewodniczący

Dorota Dziedzic-Chojnacka

sprawozdawca

Patrycja Joanna Suwaj

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia interesu społecznego w kontekście dopuszczania organizacji społecznych do udziału w postępowaniach administracyjnych, zwłaszcza w sprawach regulowanych prawem farmaceutycznym i dotyczących zezwoleń na prowadzenie aptek."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji organizacji społecznej i jej prawa do udziału w postępowaniu administracyjnym. Kluczowe jest indywidualne wykazywanie interesu społecznego w każdej sprawie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego – dopuszczania organizacji społecznych do postępowań administracyjnych, co ma znaczenie dla kontroli społecznej i ochrony interesów publicznych. Wyjaśnia rozróżnienie między interesem społecznym a prawnym.

“Czy organizacja społeczna zawsze ma prawo głosu w sprawach aptek? NSA wyjaśnia kluczowe kryteria.”

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst