II FSK 726/09Nadpłata podatku nieruchomości przeniesienie własności 9
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem sprawy była skarga kasacyjna Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Szczecinie, który uchylił decyzję SKO w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości. Spółka "T." domagała się stwierdzenia nadpłaty za lata 2000 i 2001, wskazując, że zobowiązanie zostało uregulowane poprzez przeniesienie własności nieruchomości na rzecz gminy. Organ I instancji stwierdził częściową nadpłatę, natomiast SKO uchyliło tę decyzję, odmawiając stwierdzenia nadpłaty, argumentując, że nadpłata jest możliwa tylko w przypadku zapłaty lub pobrania podatku, a nie w wyniku innych form wygaśnięcia zobowiązania, jak przeniesienie własności. WSA w Szczecinie uchylił decyzję SKO, uznając, że nadpłata może powstać również w wyniku przeniesienia własności nieruchomości, a organ odwoławczy naruszył zasadę "reformationis in peius". Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) uznał skargę kasacyjną SKO za zasadną. Sąd kasacyjny podkreślił, że zgodnie z art. 72 § 1 Ordynacji podatkowej, nadpłatą jest kwota nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku, co oznacza, że nadpłata jest ściśle związana z faktyczną zapłatą lub pobraniem podatku. NSA stwierdził, że inne sposoby wygaśnięcia zobowiązania podatkowego, wymienione w art. 59 § 1 OP, w tym przeniesienie własności rzeczy lub praw majątkowych (art. 66 OP), nie prowadzą do powstania nadpłaty w rozumieniu art. 72 OP. Sąd kasacyjny wskazał, że dla takich przypadków istnieją odrębne procedury weryfikacji, np. decyzja stwierdzająca wygaśnięcie zobowiązania. W związku z tym, NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że WSA błędnie zinterpretował przepisy dotyczące nadpłaty podatku.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących nadpłaty podatku, w szczególności w kontekście wygaśnięcia zobowiązania poprzez przeniesienie własności nieruchomości.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wygaśnięcia zobowiązania podatkowego w drodze przeniesienia własności nieruchomości. Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przeniesienie własności nieruchomości w zamian za zaległości podatkowe może stanowić podstawę do stwierdzenia nadpłaty podatku od nieruchomości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nadpłata podatku od nieruchomości może być stwierdzona wyłącznie w przypadku zapłaty lub pobrania podatku w kwocie nienależnej lub wyższej od należnej. Przeniesienie własności nieruchomości w celu wygaśnięcia zobowiązania podatkowego nie jest równoznaczne z zapłatą i nie stanowi podstawy do stwierdzenia nadpłaty.
Uzasadnienie
Sąd kasacyjny oparł się na wykładni językowej art. 72 § 1 Ordynacji podatkowej, który definiuje nadpłatę jako kwotę nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku. Podkreślono, że inne sposoby wygaśnięcia zobowiązania podatkowego, w tym przeniesienie własności rzeczy lub praw majątkowych (art. 66 OP), są odrębne od zapłaty i nie dają podstaw do stwierdzenia nadpłaty. Dla takich przypadków istnieją inne procedury weryfikacji.
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, uznając, że nadpłata może powstać w wyniku przeniesienia własności nieruchomości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, WSA błędnie zinterpretował przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące nadpłaty, co skutkowało uchyleniem decyzji SKO.
Uzasadnienie
NSA uznał, że WSA nieprawidłowo zinterpretował art. 72 i art. 75 OP, dopuszczając możliwość stwierdzenia nadpłaty w sytuacji, gdy zobowiązanie wygasło w wyniku przeniesienia własności nieruchomości, a nie zapłaty.
Czy organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i odmawiając stwierdzenia nadpłaty, naruszył zasadę "reformationis in peius"?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ odwoławczy miał podstawy do zastosowania art. 234 OP (wyjątek od zasady "reformationis in peius"), ponieważ decyzja organu pierwszej instancji rażąco naruszała prawo.
Uzasadnienie
NSA uznał, że błędna interpretacja przepisów przez organ pierwszej instancji, która doprowadziła do stwierdzenia nadpłaty w sytuacji, gdy nie było ku temu podstaw prawnych, stanowiła rażące naruszenie prawa, uzasadniające zastosowanie art. 234 OP przez organ odwoławczy.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (17)
Główne
OP art. 72 § § 1
Ordynacja podatkowa
Nadpłatą jest kwota nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku. W przypadku podatku pobieranego przez płatnika, nadpłatą jest kwota pobrana nienależnie lub w wysokości większej od należnej. Istnienie nadpłaty uzależnione jest od dokonania zapłaty podatku lub jego pobrania.
OP art. 75 § § 2 pkt 1
Ordynacja podatkowa
Tryb stwierdzania nadpłaty.
Pomocnicze
OP art. 59 § § 1
Ordynacja podatkowa
Wymienia dziewięć sposobów wygaśnięcia zobowiązań podatkowych, w tym zapłatę, potrącenie, przeniesienie własności rzeczy lub praw majątkowych.
OP art. 66 § § 1
Ordynacja podatkowa
Określa szczególny sposób wygaśnięcia zobowiązania podatkowego poprzez przeniesienie własności rzeczy lub praw majątkowych na rzecz gminy, powiatu lub województwa w zamian za zaległości podatkowe.
OP art. 234
Ordynacja podatkowa
Wyjątek od zasady "reformationis in peius", pozwalający organowi odwoławczemu na wydanie decyzji na niekorzyść strony, jeżeli zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub interes publiczny.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a)
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 152
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Nakazuje wskazanie w uzasadnieniu wyroku podstawy prawnej i jej wyjaśnienie, a przy uwzględnieniu skargi – zawarcie wskazań co do dalszego postępowania.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz podaną podstawą prawną.
p.p.s.a. art. 185
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 209
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 203 § pkt 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 2 pkt 2 lit. b)
u.p.o.l. art. 4 § ust. 1
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
u.p.o.l. art. 3 § ust. 1 pkt 1 i 3
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewłaściwa wykładnia i zastosowanie przepisów art. 72 § 1, art. 75 § 2 pkt 1, art. 59 § 1, art. 66 § 1 Ordynacji podatkowej przez WSA. • Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. przez nieprawidłowe uzasadnienie wyroku WSA. • Naruszenie art. 134 § 1 p.p.s.a. przez wyjście poza granice sprawy przez WSA.
Godne uwagi sformułowania
nadpłatą jest kwota nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku • istnienie nadpłaty uzależnione jest zatem od dokonania zapłaty podatku lub jego pobrania • przeniesienie własności rzeczy i praw majątkowych [...] nie jest tożsame z zapłatą podatku • nie zaistniały więc przesłanki określone w art. 72 § 1 OP – stanowiące podstawę do merytorycznego rozważenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty • w rozpatrywanej sprawie zobowiązanie podatkowe wygasło poprzez przeniesienie własności nieruchomości, a Spółka nie dokonała żadnych wpłat za okres za jaki żąda nadpłaty, tym samym nie doszło do nadpłacenia podatku
Skład orzekający
Jerzy Rypina
sędzia NSA
Jacek Brolik
sędzia NSA
Jadwiga Danuta Mróz
WSA del. sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących nadpłaty podatku, w szczególności w kontekście wygaśnięcia zobowiązania poprzez przeniesienie własności nieruchomości."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wygaśnięcia zobowiązania podatkowego w drodze przeniesienia własności nieruchomości. Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia interpretacji przepisów podatkowych, które ma bezpośrednie przełożenie na praktykę obrotu nieruchomościami i rozliczeń podatkowych. Wyjaśnia kluczową różnicę między zapłatą podatku a innymi formami wygaśnięcia zobowiązania.
“Czy przeniesienie nieruchomości na poczet długu podatkowego oznacza nadpłatę? NSA wyjaśnia.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.