II FSK 2538/12Oszacowanie podstawy opodatkowania odpisy amortyzacyjne brak ewidencji
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła podatnika B. K., który w 2008 roku utracił prawo do opodatkowania ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych z uwagi na przekroczenie limitu przychodów. Organy podatkowe oszacowały podstawę opodatkowania, nie uwzględniając odpisów amortyzacyjnych od środków trwałych (samochodu i urządzeń), ponieważ podatnik nie prowadził wymaganej ewidencji środków trwałych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił decyzję organu, uznając, że pominięcie odpisów amortyzacyjnych przy szacowaniu podstawy opodatkowania narusza prawo, w szczególności art. 23 § 5 w zw. z art. 23 § 1 Ordynacji podatkowej oraz art. 22 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną Dyrektora Izby Skarbowej, uchylił wyrok WSA. NSA uznał, że WSA błędnie zinterpretował przepisy, twierdząc, że odpisy amortyzacyjne powinny być uwzględnione przy szacowaniu podstawy opodatkowania, nawet jeśli podatnik nie prowadził ewidencji środków trwałych. NSA podkreślił, że zgodnie z art. 22 ust. 8 ustawy o PIT, kosztem uzyskania przychodów są odpisy amortyzacyjne dokonywane wyłącznie zgodnie z art. 22a-22o, z uwzględnieniem art. 23, a możliwość dokonywania odpisów uzależniona jest od wprowadzenia środka trwałego do ewidencji. W braku takiej ewidencji, odpisy amortyzacyjne nie stanowią kosztów uzyskania przychodów. NSA stwierdził, że WSA naruszył art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 23 § 1 pkt 1 i § 5 O.p. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 22 ust. 8 u.p.d.o.f., uchylając zaskarżoną decyzję organu odwoławczego. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania WSA.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że brak prowadzenia ewidencji środków trwałych przez podatnika wyklucza możliwość uwzględnienia odpisów amortyzacyjnych w kosztach uzyskania przychodów, nawet w przypadku szacowania podstawy opodatkowania.
Dotyczy sytuacji, gdy podatnik utracił prawo do ryczałtu i organy szacują podstawę opodatkowania, a podatnik nie prowadził wymaganej ewidencji środków trwałych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy przy szacowaniu podstawy opodatkowania organ podatkowy jest zobowiązany uwzględnić odpisy amortyzacyjne od środków trwałych, jeśli podatnik nie prowadził ewidencji tych środków?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ podatkowy nie jest zobowiązany uwzględniać odpisów amortyzacyjnych przy szacowaniu podstawy opodatkowania, jeśli podatnik nie prowadził ewidencji środków trwałych, ponieważ brak takiej ewidencji wyklucza możliwość zaliczenia odpisów amortyzacyjnych do kosztów uzyskania przychodów.
Uzasadnienie
Zgodnie z przepisami ustawy o PIT, kosztem uzyskania przychodów są odpisy amortyzacyjne dokonywane wyłącznie zgodnie z określonymi przepisami, a możliwość ich dokonywania jest uzależniona od wprowadzenia środka trwałego do ewidencji. W braku takiej ewidencji, odpisy nie stanowią kosztów uzyskania przychodów, a ich uwzględnienie przy szacowaniu podstawy opodatkowania nie prowadziłoby do ustalenia jej w wysokości zbliżonej do rzeczywistej.
Czy błędna wykładnia przepisów przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, dotycząca uwzględnienia odpisów amortyzacyjnych przy szacowaniu podstawy opodatkowania, stanowi podstawę do uchylenia wyroku tego sądu przez Naczelny Sąd Administracyjny?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, błędna wykładnia przepisów prawa materialnego przez sąd niższej instancji, mająca istotny wpływ na wynik sprawy, stanowi podstawę do uchylenia jego wyroku przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Uzasadnienie
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że Wojewódzki Sąd Administracyjny błędnie zinterpretował przepisy Ordynacji podatkowej i ustawy o PIT, co skutkowało uchyleniem decyzji organu podatkowego. W związku z tym, NSA uchylił wyrok WSA na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (44)
Główne
O.p. art. 23 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 23 § § 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 23 § § 5
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 8
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 8
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
O.p. art. 23 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 23 § § 5
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 8
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
O.p. art. 23 § § 1 pkt 1 i § 5
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 8
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 8
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Pomocnicze
u.z.p.d.o.f. art. 6 § ust. 4 pkt 1 lit. a
Ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne
u.p.d.o.f. art. 24a § ust. 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
rozporządzenie z 2003 r. art. 4 § ust. 1 pkt 1 i 2
Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów
rozporządzenie z 2003 r. art. 11 § ust. 1
Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów
u.p.d.o.f. art. 22d
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 23 § ust. 1 pkt 1 lit. b
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.z.p.d.o.f. art. 15 § ust. 1
Ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne
u.z.p.d.o.f. art. 6 § ust. 1
Ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne
u.p.d.o.f. art. 14 § ust. 2 pkt 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.z.p.d.o.f. art. 12 § ust. 1 pkt 5 lit. f i ust. 10
Ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne
u.z.p.d.o.f. art. 10 § ust. 1 pkt 3
Ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne
u.z.p.d.o.f. art. 10 § ust. 1 pkt 8 lit.d i ust. 2 pkt 3
Ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne
u.p.d.o.f. art. 26
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 27
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 23 § ust. 1 pkt 1 lit.a) i b)
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 22a
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 22o
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 23
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 22h § ust. 1 pkt 1 i pkt 4
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 22n § ust. 6
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 185 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 209
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 203 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu art. 6 § pkt 6
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu art. 14 § ust. 2 pkt 2 lit.a) i pkt 1 lit.a)
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ podatkowy prawidłowo pominął odpisy amortyzacyjne przy szacowaniu podstawy opodatkowania, ponieważ podatnik nie prowadził ewidencji środków trwałych. • Błędna wykładnia przepisów przez WSA stanowi podstawę do uchylenia jego wyroku.
Odrzucone argumenty
WSA błędnie uznał, że odpisy amortyzacyjne powinny być uwzględnione przy szacowaniu podstawy opodatkowania, nawet jeśli podatnik nie prowadził ewidencji środków trwałych.
Godne uwagi sformułowania
brak ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych powoduje, że w przypadku szacowania podstawy opodatkowania, można pominąć w kosztach uzyskania przychodu ten element • oszacowanie podstawy opodatkowania dokonywane jest m.in. w przypadku, gdy podatnik nie prowadzi ksiąg podatkowych albo brak jest innych danych niezbędnych do określenia podstawy opodatkowania • oszacowanie nie jest przy tym sankcją za niedopełnienie obowiązków przez podatnika
Skład orzekający
Aleksandra Wrzesińska-Nowacka
przewodniczący-sprawozdawca
Stanisław Bogucki
sędzia
Andrzej Jagiełło
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że brak prowadzenia ewidencji środków trwałych przez podatnika wyklucza możliwość uwzględnienia odpisów amortyzacyjnych w kosztach uzyskania przychodów, nawet w przypadku szacowania podstawy opodatkowania."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy podatnik utracił prawo do ryczałtu i organy szacują podstawę opodatkowania, a podatnik nie prowadził wymaganej ewidencji środków trwałych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podatkowego związanego z prowadzeniem ewidencji i jej wpływem na koszty uzyskania przychodów, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców.
“Brak ewidencji środków trwałych to nie tylko problem formalny – może oznaczać utratę możliwości zaliczenia amortyzacji do kosztów!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.