II FSK 1590/17Odpowiedzialność członka zarządu za dlugi podatkowe postępowanie egzekucyjne
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu od wyroku WSA we Wrocławiu, który uchylił decyzję o solidarnej odpowiedzialności A. R. jako członka zarządu E. spółki z o.o. za odsetki od niezapłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób prawnych. Sąd pierwszej instancji uznał, że postępowanie egzekucyjne wobec spółki nie zostało skutecznie wszczęte, ponieważ nie wyjaśniono kwestii prawidłowego doręczenia tytułów wykonawczych i upomnień, co miało istotny wpływ na możliwość orzeczenia odpowiedzialności osoby trzeciej. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, uznał zarzuty organu za usprawiedliwione. Sąd podkreślił, że Sąd I instancji błędnie zinterpretował przepisy Ordynacji podatkowej (art. 108 § 2 pkt 3 w zw. z art. 108 § 3 O.p.) oraz przepisy dotyczące postępowania egzekucyjnego (art. 61 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a.). NSA wyjaśnił, że postępowanie egzekucyjne jest szerszym pojęciem niż sama egzekucja i może być wszczęte z chwilą wystawienia tytułu wykonawczego i skierowania go do egzekucji, a niekoniecznie z chwilą doręczenia zobowiązanemu. Sąd wskazał również, że brak upomnienia lub problemy z reprezentacją spółki nie stoją na przeszkodzie wszczęciu postępowania egzekucyjnego, a kwestia bezskuteczności egzekucji dotyczy art. 116 O.p., a nie art. 108 O.p. W związku z powyższym, NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących wszczęcia postępowania egzekucyjnego jako warunku orzeczenia odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej.
Dotyczy specyficznej sytuacji odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki, ale zasady dotyczące postępowania egzekucyjnego mogą mieć szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wszczęcie postępowania w sprawie odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej (członka zarządu) za zaległości spółki może nastąpić przed skutecznym wszczęciem postępowania egzekucyjnego wobec spółki, w tym przed doręczeniem upomnienia i tytułu wykonawczego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wszczęcie postępowania egzekucyjnego jest warunkiem koniecznym do wszczęcia postępowania w sprawie odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej, a jego skuteczne wszczęcie wymaga spełnienia określonych wymogów formalnych, w tym doręczenia upomnienia i tytułu wykonawczego.
Uzasadnienie
NSA uznał, że Sąd I instancji błędnie zinterpretował przepisy, utożsamiając postępowanie egzekucyjne z samą egzekucją. Postępowanie egzekucyjne może być wszczęte z chwilą wystawienia tytułu wykonawczego i skierowania go do egzekucji, a niekoniecznie z chwilą doręczenia zobowiązanemu. Brak doręczenia upomnienia lub problemy z reprezentacją spółki nie stoją na przeszkodzie wszczęciu postępowania egzekucyjnego.
Czy brak doręczenia upomnienia lub tytułu wykonawczego spółce stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji o odpowiedzialności podatkowej członka zarządu?
Odpowiedź sądu
Nie, brak doręczenia upomnienia lub tytułu wykonawczego niekoniecznie prowadzi do nieważności decyzji o odpowiedzialności podatkowej członka zarządu, jeśli postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte w sposób zgodny z prawem.
Uzasadnienie
NSA wyjaśnił, że kwestia prawidłowości doręczenia upomnienia jest badana formalnie przez organ egzekucyjny przy wszczęciu postępowania egzekucyjnego. Brak doręczenia upomnienia może skutkować umorzeniem postępowania egzekucyjnego, ale niekoniecznie uniemożliwia orzeczenie odpowiedzialności osoby trzeciej, jeśli inne przesłanki są spełnione.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (13)
Główne
O.p. art. 108 § § 2 pkt 3
Ustawa - Ordynacja podatkowa
Postępowanie w sprawie odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej nie może zostać wszczęte przed dniem wszczęcia postępowania egzekucyjnego wobec zobowiązanego.
O.p. art. 108 § § 3
Ustawa - Ordynacja podatkowa
Postępowanie w sprawie odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej nie może zostać wszczęte przed dniem wszczęcia postępowania egzekucyjnego wobec zobowiązanego.
O.p. art. 116 § § 1
Ustawa - Ordynacja podatkowa
Warunek bezskuteczności egzekucji wobec spółki jako przesłanka odpowiedzialności członka zarządu.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonego wyroku w przypadku naruszenia przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 185 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
u.p.e.a. art. 18
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Skierowanie tytułu wykonawczego do egzekucji jako element wszczęcia postępowania egzekucyjnego.
k.p.a. art. 61 § § 1
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
Dzień wszczęcia postępowania egzekucyjnego.
k.p.a. art. 61 § § 3
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
Dzień wszczęcia postępowania egzekucyjnego.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez NSA w granicach skargi kasacyjnej.
u.p.e.a. art. 26 § § 5
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Moment wszczęcia egzekucji administracyjnej.
u.p.e.a. art. 15 § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Wymóg upomnienia przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego.
k.p.a. art. 40 § § 1
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
Doręczenie korespondencji.
k.p.a. art. 45
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
Weryfikacja reprezentacji podmiotu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Błędna wykładnia art. 108 § 2 pkt 3 O.p. przez Sąd I instancji, polegająca na utożsamieniu postępowania egzekucyjnego z egzekucją i uzależnieniu wszczęcia postępowania w sprawie odpowiedzialności osoby trzeciej od doręczenia upomnienia i tytułu wykonawczego.
Godne uwagi sformułowania
Postępowanie egzekucyjne wszczynane jest wcześniej, niż sama egzekucja. • Egzekucja administracyjna oznacza zaś stosowanie przez powołane do tego organy egzekucyjne konkretnych środków przymusu służących doprowadzeniu do wykonania przez zobowiązanych obowiązków o charakterze pieniężnym bądź niepieniężnym. • Wszczęcie postępowania egzekucyjnego następuje w dniu doręczenia organowi egzekucyjnemu przez wierzyciela wniosku o wszczęcie postępowania egzekucyjnego wraz z tytułem wykonawczym, a jeśli wierzyciel jest jednocześnie organem egzekucyjnym - w dniu wystawienia przezeń tytułu wykonawczego i skierowania go do egzekucji.
Skład orzekający
Bogdan Lubiński
przewodniczący
Małgorzata Wolf-Kalamala
sędzia
Piotr Przybysz
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wszczęcia postępowania egzekucyjnego jako warunku orzeczenia odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki, ale zasady dotyczące postępowania egzekucyjnego mogą mieć szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa wyjaśnia kluczowe rozróżnienie między postępowaniem egzekucyjnym a samą egzekucją, co ma istotne znaczenie praktyczne dla odpowiedzialności podatkowej osób trzecich.
“Czy brak doręczenia pisma spółce oznacza brak odpowiedzialności członka zarządu za długi podatkowe? NSA wyjaśnia kluczowe różnice.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.