Orzeczenie · 2026-01-13

II FSK 1318/23Oddalenie skargi kasacyjnej podatek dochodowy

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-01-13
NSAPodatkoweŚredniansa
podatek dochodowypodatek CITskarżący kasacyjnyniedopuszczalność odwołaniadoręczenie decyzjiprawo procesowepostępowanie podatkoweNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną E. S.A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę spółki na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie. Postanowienie to stwierdzało niedopuszczalność odwołania od decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2011 r. Spółka zarzuciła w skardze kasacyjnej naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 134 § 1, art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 228 § 1 pkt 1 i art. 233 § 2 O.p. przez ich niewłaściwe zastosowanie, a także naruszenie art. 138 w zw. z art. 134 § 1 P.p.s.a. przez błędne oznaczenie przedmiotu zaskarżenia. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że zarzuty są niezasadne. Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił granice kontroli sądowej i był związany oceną prawną wyrażoną w poprzednim wyroku NSA w tej samej sprawie. Kluczowe znaczenie miała kwestia skuteczności doręczenia decyzji organu pierwszej instancji profesjonalnemu pełnomocnikowi spółki, które nastąpiło z naruszeniem przepisów. W konsekwencji, decyzja nie weszła do obrotu prawnego, a odwołanie było niedopuszczalne. Sąd odrzucił również zarzut naruszenia art. 233 § 2 O.p., wskazując, że przepis ten dotyczy merytorycznego rozpoznania odwołania, które w tej sytuacji nie miało miejsca. Błędne oznaczenie przedmiotu sprawy w komparycji wyroku WSA uznano za oczywistą omyłkę pisarską, niemającą wpływu na wynik sprawy. Sędzia Jan Grzęda zgłosił zdanie odrębne, podnosząc kwestie ustrojowe dotyczące wadliwości powołania sędziów.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Potwierdzenie utrwalonej linii orzeczniczej dotyczącej niedopuszczalności odwołania w przypadku nieskutecznego doręczenia decyzji oraz interpretacji przepisów P.p.s.a. i O.p. w kontekście kontroli sądowej. Wartość praktyczna dla prawników procesowych i podatkowych.

Ograniczenia stosowania

Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z doręczeniem decyzji i procedurą odwoławczą. Zdanie odrębne podnosi istotne kwestie ustrojowe, które mogą mieć szersze znaczenie, ale nie wpłynęły na rozstrzygnięcie w tej konkretnej sprawie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy naruszenie przepisów postępowania przez sąd pierwszej instancji, mające istotny wpływ na wynik sprawy, uzasadnia uwzględnienie skargi kasacyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty naruszenia przepisów postępowania przez sąd pierwszej instancji okazały się niezasadne.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił granice kontroli sądowej i był związany poprzednią oceną prawną NSA. Kluczowe znaczenie miała kwestia skuteczności doręczenia decyzji, która nastąpiła z naruszeniem przepisów, co skutkowało niedopuszczalnością odwołania. Błędne oznaczenie przedmiotu sprawy w komparycji wyroku WSA uznano za omyłkę pisarską bez wpływu na wynik.

Czy błędne oznaczenie przedmiotu zaskarżenia w komparycji wyroku sądu pierwszej instancji stanowi podstawę do jego uchylenia?

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli jest to oczywista omyłka pisarska i nie wpływa na treść rozstrzygnięcia.

Uzasadnienie

Uchybienie to miało charakter oczywistej omyłki pisarskiej i nie mogło mieć wpływu na wynik sprawy, gdyż z uzasadnienia wyroku jednoznacznie wynikał rzeczywisty przedmiot kontroli sądowej.

Czy organ odwoławczy jest zobowiązany do merytorycznego rozpoznania odwołania, jeśli stwierdzi jego niedopuszczalność?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w przypadku stwierdzenia niedopuszczalności odwołania, organ odwoławczy nie jest uprawniony do przejścia do etapu merytorycznego.

Uzasadnienie

Przepis art. 233 § 2 O.p. dotyczy merytorycznego rozpoznania odwołania, tymczasem w sprawie – z uwagi na jego niedopuszczalność – organ odwoławczy nie był uprawniony do przejścia do etapu merytorycznego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną E. S.A.

Przepisy (33)

Główne

O.p. art. 228 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Organ odwoławczy zobowiązany jest stwierdzić niedopuszczalność odwołania w przypadku braku skutecznego doręczenia decyzji.

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

O.p. art. 144 § 5

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Doręczenie decyzji profesjonalnemu pełnomocnikowi Spółki nastąpiło z naruszeniem tego przepisu, gdyż nie wykazano wystąpienia problemów technicznych uzasadniających odstąpienie od doręczenia w formie elektronicznej.

P.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja RP art. 45 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Każdy ma prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd.

Konstytucja RP art. 173

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Odębność i niezależność władzy sądowniczej od innych władz.

Konstytucja RP art. 186

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 187 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Skład Krajowej Rady Sądownictwa.

Konstytucja RP art. 10 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Podział i równowaga władz.

Konstytucja RP art. 10 § 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Organ władzy wykonawczej.

Konstytucja RP art. 179

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Sędziowie są powoływani przez Prezydenta Rzeczypospolitej, na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa na czas nieoznaczony.

Konstytucja RP art. 144 § 3 pkt 17

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Powoływanie sędziów przez Prezydenta RP jako akt urzędowy niewymagający kontrasygnaty.

Konstytucja RP art. 144 § 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada kontrasygnaty aktów urzędowych Prezydenta RP.

Konstytucja RP art. 126 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prezydent wykonuje swoje zadania w zakresie i na zasadach określonych w Konstytucji i ustawach.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Demokratyczne państwo prawne.

Ustawa z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw

Zmiana sposobu wyboru członków KRS.

Ustawa z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw

Wspólna czteroletnia kadencja członków Rady.

O.p. art. 228 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Stwierdzenie niedopuszczalności odwołania.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

O.p. art. 233 § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Przepis ten dotyczy merytorycznego rozpoznania odwołania, które nie miało miejsca w sytuacji niedopuszczalności odwołania.

P.p.s.a. art. 138

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd pierwszej instancji pozostawał związany oceną prawną wyrażoną w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 sierpnia 2021 r., sygn. akt II FSK 1713/18, wydanym w tej samej sprawie.

P.p.s.a. art. 204 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

O.p. art. 210 § 4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 219

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

P.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naczelny Sąd Administracyjny bierze z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania.

P.p.s.a. art. 183 § 2 pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Nieważność postępowania zachodzi jeżeli skład sądu orzekającego był sprzeczny z przepisami prawa albo jeżeli w rozpoznaniu sprawy brał udział sędzia wyłączony z mocy ustawy.

P.p.s.a. art. 137 § 2 i 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw art. 9a § 1 i 2

Sposób wyboru członków Rady przez Sejm i zasada uwzględniania reprezentacji sędziów.

P.p.s.a. art. 272 § 2a i 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa wznowienia postępowania w związku z rozstrzygnięciami międzynarodowych trybunałów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawidłowość oceny sądu pierwszej instancji co do niedopuszczalności odwołania z powodu nieskutecznego doręczenia decyzji. • Brak wpływu omyłki pisarskiej w komparycji wyroku na jego treść i rozstrzygnięcie.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów postępowania przez sąd pierwszej instancji (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 134 § 1, art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 228 § 1 pkt 1 i art. 233 § 2 O.p.). • Błędne oznaczenie przedmiotu zaskarżenia w komparycji wyroku WSA.

Godne uwagi sformułowania

Sąd pierwszej instancji pozostawał związany oceną prawną wyrażoną w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 sierpnia 2021 r., sygn. akt II FSK 1713/18, wydanym w tej samej sprawie. • W świetle wiążącej wykładni dokonanej uprzednio przez Naczelnego Sądu Administracyjny, kluczowe znaczenie miała kwestia skuteczności doręczenia decyzji organu pierwszej instancji profesjonalnemu pełnomocnikowi Spółki. • Uchybienie to miało charakter oczywistej omyłki pisarskiej i nie mogło mieć wpływu na wynik sprawy.

Skład orzekający

Jan Grzęda

przewodniczący-sprawozdawca

Artur Kot

członek

Małgorzata Wolf-Kalamala

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie utrwalonej linii orzeczniczej dotyczącej niedopuszczalności odwołania w przypadku nieskutecznego doręczenia decyzji oraz interpretacji przepisów P.p.s.a. i O.p. w kontekście kontroli sądowej. Wartość praktyczna dla prawników procesowych i podatkowych."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z doręczeniem decyzji i procedurą odwoławczą. Zdanie odrębne podnosi istotne kwestie ustrojowe, które mogą mieć szersze znaczenie, ale nie wpłynęły na rozstrzygnięcie w tej konkretnej sprawie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa jest interesująca ze względu na podniesione w zdaniu odrębnym kwestie ustrojowe dotyczące wadliwości powołania sędziów, które są aktualnie przedmiotem szerokiej debaty prawnej i społecznej. Sama linia orzecznicza NSA jest bardziej rutynowa.

“Ważne orzeczenie NSA: Czy wadliwie powołani sędziowie mogą orzekać? Zdanie odrębne podważa legitymację składu.”

Zdanie odrębne

Jan Grzęda

Sędzia Jan Grzęda zgłosił zdanie odrębne, kwestionując prawidłowość składu orzekającego ze względu na wadliwość sposobu powołania sędziów na podstawie uchwał Krajowej Rady Sądownictwa, co narusza konstytucyjne i konwencyjne gwarancje prawa do sądu. Podniósł, że wadliwy skład KRS nie może skutecznie dokonać wyboru kandydatów na sędziów, a Prezydent RP nie powinien powoływać sędziów na podstawie wniosków organu niekonstytucyjnie ukształtowanego.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst