II Ca 573/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła powództwa Powiatu (...) przeciwko M. T. o zapłatę odsetek od kwot przywłaszczonych przez pozwaną w okresie od stycznia 2009 r. do maja 2012 r. podczas jej pracy jako kasjerka w Starostwie Powiatowym. Sąd Rejonowy w Jędrzejowie zasądził od pozwanej na rzecz powodów kwoty stanowiące odsetki ustawowe od przywłaszczonych pieniędzy, naliczone od dat zaboru. Sąd pierwszej instancji uznał, że czyn pozwanej, będący przestępstwem z art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. i art. 276 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i art. 12 k.k., stanowił jednocześnie delikt cywilnoprawny w rozumieniu art. 415 k.c. Sąd Rejonowy przyjął, że odsetki należą się od daty wyrządzenia szkody, powołując się na uchwałę Sądu Najwyższego (III PZP 18/70) oraz argumentując, że termin naprawienia szkody wyznaczony w wyroku karnym (art. 72 § 2 k.k.) nie jest terminem wymagalności roszczenia cywilnego. Pozwana wniosła apelację, zarzucając naruszenie art. 481 § 1 k.c. poprzez błędne przyjęcie, że odsetki należą się od daty wyrządzenia szkody, a nie od daty uprawomocnienia się wyroku zasądzającego należność główną. Sąd Okręgowy w Kielcach oddalił apelację jako bezzasadną. Sąd drugiej instancji uznał, że Sąd Rejonowy prawidłowo ustalił stan faktyczny i zastosował prawo materialne. Potwierdzono, że termin naprawienia szkody wyznaczony w wyroku karnym nie ma wpływu na wymagalność cywilnego roszczenia o odsetki, a pozwana popadła w opóźnienie już od daty popełnienia przestępstwa. Sąd Okręgowy oddalił apelację i zasądził od pozwanej koszty postępowania apelacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie zasądzenia odsetek od daty wyrządzenia szkody w sprawach o czyny niedozwolone, nawet jeśli były one jednocześnie przestępstwami, oraz wpływ terminu naprawienia szkody orzeczonego w wyroku karnym na roszczenia cywilne.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie czyn jest jednocześnie przestępstwem i deliktem cywilnym, a sąd karny wyznaczył termin naprawienia szkody.
Zagadnienia prawne (2)
Czy odsetki od kwoty zagarniętej w wyniku czynu niedozwolonego, który stanowił jednocześnie przestępstwo, należą się od daty wyrządzenia szkody, czy od daty uprawomocnienia się wyroku zasądzającego należność główną?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Odsetki należą się od daty wyrządzenia szkody.
Uzasadnienie
Charakter zobowiązania z czynu niedozwolonego, polegającego na zagarnięciu pieniędzy, powoduje, że sprawca jest w zwłoce już od dnia popełnienia przestępstwa. Termin naprawienia szkody wyznaczony w wyroku karnym nie jest terminem wymagalności roszczenia cywilnego.
Czy termin naprawienia szkody wyznaczony przez sąd karny na podstawie art. 72 § 2 k.k. w związku z warunkowym zawieszeniem wykonania kary wpływa na wymagalność cywilnego roszczenia o naprawienie szkody?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, termin ten nie ma charakteru terminu wymagalności cywilnego roszczenia.
Uzasadnienie
Długość terminu wyznaczonego przez sąd karny decyduje o celach probacyjnych orzeczenia, a nie o przesłankach wymagalności roszczenia cywilnego. Poszkodowany nie musi czekać na realizację swoich uprawnień cywilnych do momentu upływu terminu wyznaczonego sprawcy.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Powiat (...) | organ_państwowy | powód |
| M. T. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (16)
Główne
k.c. art. 415
Kodeks cywilny
Czyn niedozwolony polegający na zagarnięciu pieniędzy stanowi delikt cywilnoprawny.
k.c. art. 481 § § 1
Kodeks cywilny
Odsetki należą się za czas opóźnienia w spełnieniu świadczenia pieniężnego.
k.k. art. 278 § § 1
Kodeks karny
Podstawa skazania za zabor mienia.
k.k. art. 294 § § 1
Kodeks karny
Podstawa skazania za zabor mienia w znacznej ilości.
k.k. art. 276
Kodeks karny
Podstawa skazania za usuwanie dokumentów.
k.k. art. 11 § § 2
Kodeks karny
Zbieg przepisów ustawy karnej.
k.k. art. 12
Kodeks karny
Czyn ciągły.
k.k. art. 72 § § 2
Kodeks karny
Obowiązek naprawienia szkody orzeczony w wyroku karnym.
k.k. art. 74
Kodeks karny
Termin naprawienia szkody orzeczony w wyroku karnym.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Oddalenie apelacji.
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasądzenie kosztów postępowania.
k.p.c. art. 391
Kodeks postępowania cywilnego
Odpowiednie stosowanie przepisów o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji do postępowania apelacyjnego.
Pomocnicze
k.c. art. 455
Kodeks cywilny
W przypadku zobowiązań bezterminowych, świadczenie powinno być spełnione niezwłocznie po wezwaniu dłużnika do wykonania. W przypadku czynów niedozwolonych polegających na zagarnięciu pieniędzy, dłużnik popada w opóźnienie już od daty popełnienia czynu.
k.c. art. 363 § § 2
Kodeks cywilny
Odsetki od odszkodowania mogą być wyliczane według cen z chwili zamknięcia rozprawy, jeśli odszkodowanie zostało tak ustalone.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zarzut dowolnej oceny materiału dowodowego.
k.p.c. art. 320
Kodeks postępowania cywilnego
Możliwość odroczenia terminu spełnienia świadczenia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Odsetki od czynu niedozwolonego polegającego na zagarnięciu pieniędzy należą się od daty wyrządzenia szkody. • Termin naprawienia szkody wyznaczony w wyroku karnym nie wpływa na wymagalność cywilnego roszczenia o odsetki.
Odrzucone argumenty
Odsetki należą się od daty uprawomocnienia się wyroku zasądzającego należność główną, a nie od daty wyrządzenia szkody. • Pozwana zwróciła powodowi część należności głównej, co powinno wpłynąć na podstawę i okres wyliczenia odsetek.
Godne uwagi sformułowania
Z istoty więc zagarnięcia pieniędzy wynika, że sprawca zagarnięcia jest w zwłoce już od dnia popełnienia przestępstwa i że nie zachodzi potrzeba wezwania go do ich zwrotu, aby uczynić mu skuteczny zarzut, że opóźnia się ze spełnieniem świadczenia. • Poszkodowany nie ma wpływu na określenie tego terminu i nie można od niego wymagać, by oczekiwał z realizacją własnych uprawnień cywilnych aż minie termin wyznaczony sprawcy szkody w wyroku karnym do jej naprawienia.
Skład orzekający
Cezary Klepacz
przewodniczący
Bartosz Pniewski
sędzia-sprawozdawca
Teresa Strojnowska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie zasądzenia odsetek od daty wyrządzenia szkody w sprawach o czyny niedozwolone, nawet jeśli były one jednocześnie przestępstwami, oraz wpływ terminu naprawienia szkody orzeczonego w wyroku karnym na roszczenia cywilne."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie czyn jest jednocześnie przestępstwem i deliktem cywilnym, a sąd karny wyznaczył termin naprawienia szkody.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje złożoność relacji między prawem karnym a cywilnym w kontekście naprawienia szkody i odsetek. Pokazuje, że wyrok karny nie zawsze przesądza o terminach wymagalności roszczeń cywilnych.
“Czy wyrok karny może opóźnić zapłatę odsetek? Sąd Okręgowy wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 23 789,69 PLN
odsetki: 23 789,69 PLN
odsetki: 5965,57 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.