Orzeczenie · 2020-05-11

II Ca 276/20

Sąd
Sąd Okręgowy w Kielcach
Miejsce
Kielce
Data
2020-05-11
SAOSCywilnespadkiŚredniaokręgowy
spadektestamentholograficznygrafologiabiegłyapelacjakoszty postępowania

Sąd Okręgowy w Kielcach rozpoznał apelację wnioskodawczyni B.Ł. od postanowienia Sądu Rejonowego w Kielcach, które stwierdziło nabycie spadku po R.Ł. na podstawie testamentu holograficznego z dnia 21.06.2016 r. Wnioskodawczyni kwestionowała autentyczność tego testamentu, podnosząc zarzuty dotyczące opinii biegłego grafologa oraz stanu zdrowia spadkodawcy w dacie sporządzania testamentu. Sąd Rejonowy ustalił, że testament z 21.06.2016 r. jest ważny, a testament z 10.09.2016 r. nie został sporządzony przez spadkodawcę. Sąd Okręgowy w całości podzielił ustalenia i wnioski Sądu Rejonowego, uznając apelację za niezasadną. Oddalono zarzut naruszenia art. 290 § 1 kpc dotyczący niedopuszczenia dowodu z opinii instytutu, wskazując na brak podstaw prawnych i faktycznych do takiego wniosku, a także na utratę prawa do powoływania się na pominięcie dowodu przez wnioskodawczynię z powodu braku zastrzeżenia w trybie art. 162 kpc. Sąd Okręgowy zasądził od wnioskodawczyni na rzecz uczestniczki B.M. kwotę 360 zł tytułem kosztów postępowania apelacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Potwierdzenie prawidłowej oceny dowodów z opinii biegłych, w tym grafologicznych, w sprawach spadkowych. Ugruntowanie zasad dopuszczania dowodu z opinii instytutu oraz znaczenia zastrzeżeń procesowych w trybie art. 162 kpc.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki oceny dowodów w sprawach spadkowych i stosowania przepisów kpc dotyczących postępowania apelacyjnego.

Zagadnienia prawne (3)

Czy testament holograficzny sporządzony przez spadkodawcę jest ważny i autentyczny?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, testament holograficzny z dnia 21.06.2016 r. został sporządzony własnoręcznie przez spadkodawcę i jest ważny.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na opinii biegłego grafologa, który jednoznacznie stwierdził autentyczność pisma spadkodawcy w testamencie z 21.06.2016 r. i brak autentyczności pisma w testamencie z 10.09.2016 r. Analiza stanu zdrowia spadkodawcy przez biegłych z zakresu psychiatrii, psychologii i onkologii również potwierdziła, że w dacie sporządzenia testamentu spadkodawca był zdolny do świadomego wyrażenia woli.

Czy stan zdrowia spadkodawcy (choroba nowotworowa, leki) mógł wpłynąć na charakter pisma i ważność testamentu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, stan zdrowia spadkodawcy i przyjmowane leki nie wpłynęły w sposób dyskwalifikujący na charakter pisma ani na zdolność do świadomego sporządzenia testamentu.

Uzasadnienie

Biegły grafolog stwierdził, że ewentualne zmiany w pisowni spowodowane chorobą lub lekami nie wpłynęły na cechy nawykowe pisma, które pozostały niezmienione. Opinie biegłych z zakresu medycyny potwierdziły, że spadkodawca nie znajdował się w stanie wyłączającym świadome powzięcie decyzji.

Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił dowody z opinii biegłych i czy zasadne było oddalenie wniosku o dopuszczenie dowodu z opinii instytutu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił dowody z opinii biegłych, a oddalenie wniosku o dopuszczenie dowodu z opinii instytutu było uzasadnione brakiem podstaw prawnych i faktycznych.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że opinie biegłych spełniały kryteria zupełności, rzetelności, logiczności i czytelności. Wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii instytutu został uznany za niezasadny, ponieważ nie było potrzeby przeprowadzania skomplikowanych badań specjalistycznych, a strona utraciła prawo do powoływania się na pominięcie dowodu z powodu braku zastrzeżenia w trybie art. 162 kpc.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalić apelację
Strona wygrywająca
B. M. (1)

Strony

NazwaTypRola
B. Ł. (1)osoba_fizycznawnioskodawczyni
P. B. (1)osoba_fizycznauczestnik
S. Ł. (1)osoba_fizycznauczestnik
H. C.osoba_fizycznauczestnik
M. K.osoba_fizycznauczestnik
B. M. (1)osoba_fizycznauczestnik
R. Ł. (1)osoba_fizycznaspadkodawca

Przepisy (15)

Główne

k.c. art. 949 § § 1

Kodeks cywilny

Dotyczy testamentu holograficznego.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oddalenia apelacji.

Pomocnicze

k.p.c. art. 290 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy dowodu z opinii instytutu.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy stosowania przepisów w postępowaniu nieprocesowym.

k.p.c. art. 374

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym.

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oceny dowodów przez sąd.

k.p.c. art. 278

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy dowodu z opinii biegłego.

k.p.c. art. 368 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy wymogów apelacji.

k.p.c. art. 520 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy rozstrzygnięcia o kosztach w sprawach nieprocesowych.

Rozp. M. . Spr. art. 6 § pkt. 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie

Rozp. M. . Spr. art. 10 § ust. 1 pkt. 1

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie

Dz.U.2019.1469 art. 9 § ust. 2

Ustawa o zmianie ustawy Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw

Dotyczy stosowania przepisów kpc w brzmieniu aktualnie obowiązującym.

k.p.c. art. 162 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zastrzeżeń do protokołu.

k.p.c. art. 162 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy utraty prawa powoływania się na uchybienia.

k.p.c. art. 380

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy wniosku o ponowne rozpoznanie postanowienia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Autentyczność testamentu holograficznego z 21.06.2016 r. potwierdzona opinią biegłego grafologa. • Stan zdrowia spadkodawcy nie wyłączał świadomego powzięcia decyzji i wyrażenia woli. • Apelacja nie zawierała zarzutów naruszających prawo procesowe w zakresie oceny dowodów. • Wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii instytutu był niezasadny i strona utraciła prawo do jego powoływania się.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 290 § 1 kpc poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z opinii instytutu. • Kwestionowanie opinii biegłego grafologa i wnioskowanie o potrzebie przeprowadzenia badań przez instytut. • Twierdzenie o wybiórczym traktowaniu dokumentacji medycznej przez biegłych z zakresu medycyny. • Podnoszenie kwestii błędu istotnego co do treści testamentu, mimo braku takiego zarzutu w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji.

Godne uwagi sformułowania

nie przedstawiał cech choroby otępiennej • nie został nakreślony przez R. Ł. (1) • nie budzi najmniejszych wątpliwości wniosek, że nie tylko nie zdołała wzruszyć prawidłowości ustalonej przez Sąd Rejonowy podstawy faktycznej, ale nawet w tym kierunku skutecznie nie zmierzała • nie może stanowić wystarczającej przesłanki dla sięgania o opinię innego biegłego, bądź biegłych • nie ma racji także skarżąca także co do tego, że w opinii zespołowej, już z samego założenia, dostrzega większą wartość niż w opiniach wydawanych przez biegłych poszczególnych specjalności.

Skład orzekający

Mariusz Broda

przewodniczący-sprawozdawca

Barbara Dziewięcka

członek

Bartosz Pniewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie prawidłowej oceny dowodów z opinii biegłych, w tym grafologicznych, w sprawach spadkowych. Ugruntowanie zasad dopuszczania dowodu z opinii instytutu oraz znaczenia zastrzeżeń procesowych w trybie art. 162 kpc."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki oceny dowodów w sprawach spadkowych i stosowania przepisów kpc dotyczących postępowania apelacyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy typowego sporu spadkowego, gdzie kluczowe jest ustalenie autentyczności testamentu i zdolności spadkodawcy do jego sporządzenia. Analiza opinii biegłych i procedury apelacyjnej jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie spadkowym.

Autentyczność testamentu: jak sąd ocenia dowody z opinii biegłych w sprawach spadkowych?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst