II AKa 23/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny w Warszawie rozpoznał sprawę z wniosku M. P. (1) o zadośćuczynienie za krzywdę wynikłą z niesłusznego zatrzymania. Sąd pierwszej instancji zasądził 12 000 zł tytułem zadośćuczynienia. Apelację od tego wyroku wnieśli Prokurator, kwestionując wysokość zasądzonej kwoty jako wygórowaną, oraz pełnomocnik wnioskodawczyni, domagając się podwyższenia zadośćuczynienia do 50 000 zł. Sąd Apelacyjny uznał zarzut naruszenia art. 7 kpk podniesiony przez pełnomocnika za nieuzasadniony, wskazując na brak jego należytej motywacji. Podobnie zarzut błędu w ustaleniach faktycznych, choć podniesiony przez obie strony w przeciwnych kierunkach, został przez sąd odwoławczy oceniony krytycznie w zakresie argumentacji pełnomocnika. Analizując apelację Prokuratora, sąd odwoławczy uznał ją za częściowo zasadną. Zgadzając się z Prokuratorem, że sąd pierwszej instancji przywiązał nadmierną wagę do niektórych okoliczności zatrzymania (jak godzina czy przebieg czynności w mieszkaniu), sąd obniżył zasądzoną kwotę zadośćuczynienia do 7 000 zł, uznając pierwotną kwotę 12 000 zł za wygórowaną. Jednocześnie sąd odrzucił postulaty Prokuratora o obniżenie zadośćuczynienia do kwot 400 zł lub 1 000 zł jako nieadekwatnych. W pozostałym zakresie wyrok sądu pierwszej instancji został utrzymany w mocy. Koszty postępowania odwoławczego obciążyły Skarb Państwa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalanie wysokości zadośćuczynienia za niesłuszne zatrzymanie, ocena zarzutów apelacyjnych w postępowaniu karnym, stosowanie art. 7 k.p.k.
Konkretne okoliczności sprawy (czas trwania zatrzymania, przebieg czynności) wpływają na wysokość zadośćuczynienia.
Zagadnienia prawne (3)
Jaka kwota zadośćuczynienia jest adekwatna za niesłuszne zatrzymanie trwające około 6-7 godzin, uwzględniając doznaną krzywdę psychiczną i warunki społeczne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Kwota 7 000,00 zł jest odpowiednią rekompensatą za doznaną krzywdę w okolicznościach sprawy.
Uzasadnienie
Sąd obniżył pierwotnie zasądzoną kwotę 12 000 zł, uznając ją za wygórowaną. Wskazano, że choć zatrzymanie było niesłuszne, jego czas trwania (6-7 godzin) oraz okoliczności (zatrzymanie w mieszkaniu, obecność współlokatorów, kontrola osobista przeprowadzona zgodnie z przepisami) nie uzasadniają wyższej kwoty. Z drugiej strony, kwoty postulowane przez Prokuratora (400-1000 zł) uznano za nieadekwatne i pozbawione wartości ekonomicznej.
Czy zarzut naruszenia art. 7 kpk (obraza przepisów postępowania) jest zasadny, gdy pełnomocnik kwestionuje ocenę dowodów przez sąd pierwszej instancji?
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut naruszenia art. 7 kpk nie został uznany za zasadny z powodu braku jego należytej motywacji.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy wskazał, że zarzut naruszenia art. 7 kpk wymaga wykazania wad w ocenie konkretnych dowodów i wskazania, w czym przejawiała się dowolność oceny. Obszerność apelacji pełnomocnika nie zastąpiła wymogu konkretnego umotywowania zarzutu.
Czy błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia (art. 438 pkt 3 kpk) może polegać wyłącznie na polemice z ustaleniami sądu pierwszej instancji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut błędu w ustaleniach faktycznych nie może polegać wyłącznie na polemice z ustaleniami sądu, lecz wymaga wykazania, na czym polega błąd.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy powołał się na utrwalone stanowisko Sądu Najwyższego, że skarżący musi wykazać, na czym polega błąd w ustaleniu stanu faktycznego, a nie tylko wskazać rozbieżność między stanem faktycznym ustalonym przez sąd a rzeczywistym przebiegiem zdarzenia. W sprawach odszkodowawczych skuteczność zarzutu zależy od wykazania błędnego powiązania ustalenia faktycznego z kwotą przyznanego świadczenia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. P. (1) | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | odpowiedzialny za zadośćuczynienie |
Przepisy (7)
Pomocnicze
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
Organy postępowania kształtują swe przekonanie na podstawie wszystkich przeprowadzonych dowodów, ocenianych swobodnie z uwzględnieniem zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego. Zarzut naruszenia tego przepisu wymaga wykazania wad w ocenie konkretnych dowodów.
k.p.k. art. 438 § pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia, stanowi podstawę apelacji.
k.p.k. art. 438 § pkt 3
Kodeks postępowania karnego
Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia, stanowi podstawę apelacji.
k.p.c. art. 6
Kodeks postępowania cywilnego
Ciężar dowodu obciąża stronę, która z określonych faktów wywodzi skutki prawne.
u.ś.p.b.
Ustawa o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej
Dotyczy zasad stosowania środków przymusu bezpośredniego, w tym kajdanek.
k.p.k. art. 247 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Reguluje potrzebę niezwłocznego zastosowania środków zapobiegawczych.
k.p.k. art. 554 § § 4
Kodeks postępowania karnego
Reguluje zasady zwrotu kosztów postępowania odwoławczego w sprawach o zadośćuczynienie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Apelacja Prokuratora w części dotyczącej nadmiernej wysokości zasądzonego zadośćuczynienia.
Odrzucone argumenty
Apelacja pełnomocnika wnioskodawczyni domagająca się podwyższenia zadośćuczynienia. • Zarzut naruszenia art. 7 kpk przez pełnomocnika wnioskodawczyni. • Zarzut błędu w ustaleniach faktycznych przez pełnomocnika wnioskodawczyni.
Godne uwagi sformułowania
kwota przyznanego zadośćuczynienia jest rekompensatą wygórowaną • zarzut naruszenia art. 7 kpk nie został w żaden sposób umotywowany • błąd w ustaleniach faktycznych (error facti) przyjętych za podstawę orzeczenia to błąd, który wynika bądź to z niepełności postępowania dowodowego (tzw. błąd braku), bądź też z przekroczenia granic swobodnej oceny dowodów (błąd dowolności) • do zatrzymania doszło poza porą nocną, przeprowadzono je prawidłowo (niezależnie od późniejszej oceny jego niezasadności), a czynności z udziałem wnioskodawczyni dokonano sprawnie, tak że po 6-7 godzinach została już zwolniona • zadośćuczynienie za niewątpliwie niesłuszne zatrzymanie lub tymczasowe aresztowania stanowi odszkodowanie za szkodę niematerialną wynikającą z negatywnych przeżyć psychicznych • suma odpowiednia to taka, która co najmniej równoważy przeżycia związane z niesłusznym tymczasowym aresztowaniem • zadośćuczynienie powinno być mierzone ich dolegliwością, ale z uwzględnieniem aktualnych warunków i przeciętnej stopy życiowej społeczeństwa • kwota 7.000,00 zł jest sumą odpowiednią rekompensującą doznaną przez nią krzywdę • postulat Prokuratora by doznaną krzywdę rekompensować kwotą 400,00 zł (...) czy nawet kwotą 1.000,00 zł (...) w żadnej mierze nie mógł zostać uwzględniony • za niewątpliwie niesłuszne, w zasadzie, uznać należy każde tymczasowe aresztowanie oskarżonego (podejrzanego), który ostatecznie (prawomocnie) został: uniewinniony, umorzono w stosunku do niego postępowanie, także…
Skład orzekający
Przemysław Filipkowski
przewodniczący
Sławomir Machnio
sędzia
Piotr Maksymowicz
sędzia (del.) (spr.)
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości zadośćuczynienia za niesłuszne zatrzymanie, ocena zarzutów apelacyjnych w postępowaniu karnym, stosowanie art. 7 k.p.k."
Ograniczenia: Konkretne okoliczności sprawy (czas trwania zatrzymania, przebieg czynności) wpływają na wysokość zadośćuczynienia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia odpowiedzialności Skarbu Państwa za niesłuszne zatrzymanie i wysokości należnego zadośćuczynienia, co jest istotne dla prawników procesowych i osób poszkodowanych.
“Sąd obniżył zadośćuczynienie za niesłuszne zatrzymanie: ile naprawdę kosztuje błąd policji?”
Dane finansowe
WPS: 12 000 PLN
zadośćuczynienie: 7000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.