II AKA 216/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny w Poznaniu rozpoznał apelację wnioskodawcy J. W. od wyroku Sądu Okręgowego w Zielonej Górze, który oddalił jego żądanie zasądzenia od Skarbu Państwa odszkodowania i zadośćuczynienia z tytułu niesłusznego skazania. Wniosek wpłynął po upływie rocznego terminu określonego w art. 555 kpk, liczonego od wydania orzeczenia uchylającego pierwotny wyrok skazujący. Pełnomocnik wnioskodawcy zarzucał błąd w ustaleniach faktycznych, twierdząc, że przekroczenie terminu wynikało z okoliczności wyjątkowych i niezawinionych przez wnioskodawcę, w tym zaniedbania poprzedniego pełnomocnika. Sąd Apelacyjny, po przesłuchaniu świadka (poprzedniego pełnomocnika), uznał jednak, że zeznania te nie wykazały nadzwyczajnych okoliczności. Sąd podkreślił, że wnioskodawca miał wystarczające umiejętności do samodzielnego sporządzenia wniosku, a jego zwłoka i brak należytej dbałości o własny interes procesowy nie uzasadniają zastosowania art. 5 kc w celu obejścia zarzutu przedawnienia podniesionego przez prokuratora. Dodatkowo, fakt, że wznowienie postępowania nastąpiło z przyczyn formalnych, a nie z powodu ujawnienia nowych dowodów niewinności, wzmocnił argumentację o braku podstaw do uznania podniesienia zarzutu przedawnienia za sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. W konsekwencji, Sąd Apelacyjny utrzymał w mocy zaskarżony wyrok.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie stosowania zarzutu przedawnienia w sprawach o odszkodowanie za niesłuszne skazanie, interpretacja art. 5 kc w kontekście niedochowania terminów procesowych przez wnioskodawcę lub jego pełnomocnika.
Dotyczy specyficznej sytuacji wnioskodawcy i jego interakcji z pełnomocnikiem; wymaga wykazania nadzwyczajnych okoliczności dla obejścia przedawnienia.
Zagadnienia prawne (2)
Czy przekroczenie rocznego terminu do złożenia wniosku o odszkodowanie i zadośćuczynienie za niesłuszne skazanie, wynikające z zaniedbania pełnomocnika, może być usprawiedliwione nadzwyczajnymi okolicznościami, uzasadniającymi zastosowanie art. 5 kc w celu obejścia zarzutu przedawnienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przekroczenie terminu nie zostało usprawiedliwione nadzwyczajnymi okolicznościami. Bierność wnioskodawcy i brak należytej dbałości o własny interes procesowy nie stanowią podstawy do zastosowania art. 5 kc.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wnioskodawca miał wystarczające możliwości i czas na samodzielne złożenie wniosku lub dopilnowanie działań pełnomocnika. Brak dowodów na wystąpienie wyjątkowych przeszkód uniemożliwiających dochowanie terminu. Ponadto, wznowienie postępowania nastąpiło z przyczyn formalnych, co osłabia argumentację o sprzeczności zarzutu przedawnienia z zasadami współżycia społecznego.
Czy podniesienie przez prokuratora zarzutu przedawnienia roszczenia o odszkodowanie i zadośćuczynienie za niesłuszne skazanie jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego (art. 5 kc)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w niniejszej sprawie podniesienie zarzutu przedawnienia nie było sprzeczne z zasadami współżycia społecznego.
Uzasadnienie
Wnioskodawca nie wykazał istnienia wyjątkowych okoliczności uniemożliwiających dochowanie terminu, ani konkretnych zasad współżycia społecznego, które zostały naruszone przez podniesienie zarzutu. Okoliczność, że wznowienie postępowania nastąpiło z przyczyn formalnych, dodatkowo przemawia za brakiem nadużycia prawa przez prokuratora.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. W. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | odpowiedzialny za odszkodowanie |
Przepisy (6)
Główne
k.p.k. art. 552 § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 555
Kodeks postępowania karnego
Pomocnicze
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
Zastosowanie art. 5 kc w celu obejścia zarzutu przedawnienia wymaga wykazania wyjątkowych okoliczności uniemożliwiających dochowanie terminu.
k.p.k. art. 437 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 554 § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 540 § 2
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przekroczenie terminu do złożenia wniosku o odszkodowanie i zadośćuczynienie. • Podniesienie przez prokuratora zarzutu przedawnienia. • Brak wykazania przez wnioskodawcę nadzwyczajnych okoliczności usprawiedliwiających przekroczenie terminu. • Bierność wnioskodawcy i brak należytej dbałości o własny interes procesowy. • Wznowienie postępowania z przyczyn formalnych.
Odrzucone argumenty
Zarzut błędu w ustaleniach faktycznych dotyczący uznania, że okoliczności związane z niezłożeniem wniosku nie były nadzwyczajne. • Argument, że przekroczenie terminu wynikało z okoliczności wyjątkowych i niezawinionych przez wnioskodawcę. • Argument, że prokurator zgłosił zarzut przedawnienia w sposób sprzeczny z zasadami współżycia społecznego.
Godne uwagi sformułowania
nie budziła przede wszystkim wątpliwości trafność ustaleń Sądu I instancji • zasadnie przyjął zarazem, że doszło do przedawnienia roszczenia wnioskodawcy • nie budzi też wątpliwości, że termin dochodzenia odszkodowania i zadośćuczynienia za niesłuszne skazanie jest cywilnoprawnym terminem przedawnienia • nie wyłoniły się bowiem dowody, które podważałyby opisany przez M. P. przebieg kontaktów i uzgodnień z J. W. • nie mogły jednak zostać uznane za okoliczności o charakterze nadzwyczajnym, które usprawiedliwiałyby niedochowanie przez wnioskodawcę terminu • roczny termin dochodzenia roszczeń o odszkodowanie i zadośćuczynienie za niesłuszne skazanie jest terminem długim, którego dochowanie nie powinno wiązać się dla J. W. z jakimikolwiek trudnościami • nie budziło wątpliwości, że J. W. był w stanie przygotować powyższy wniosek we własnym zakresie • to na wnioskodawcy spoczywał ciężar wykazania, iż podniesienie przez prokuratora zarzutu przedawnienia było sprzeczne z zasadami współżycia społecznego • skorzystanie w niniejszej sprawie przez prokuratora z zarzutu przedawnienia nie jawi się jako nadużycie prawa
Skład orzekający
Mariusz Tomaszewski
przewodniczący
Jarema Sawiński
sędzia sprawozdawca
Przemysław Grajzer
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie stosowania zarzutu przedawnienia w sprawach o odszkodowanie za niesłuszne skazanie, interpretacja art. 5 kc w kontekście niedochowania terminów procesowych przez wnioskodawcę lub jego pełnomocnika."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wnioskodawcy i jego interakcji z pełnomocnikiem; wymaga wykazania nadzwyczajnych okoliczności dla obejścia przedawnienia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje znaczenie terminów procesowych i odpowiedzialności stron za własne interesy, nawet w sprawach o odszkodowanie za niesłuszne skazanie. Pokazuje, jak sąd ocenia usprawiedliwienie przekroczenia terminu.
“Czy błąd pełnomocnika zawsze usprawiedliwia przekroczenie terminu? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 164 183,27 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.