I SAB/Wr 28/26Przewlekłose postępowanie wojewody zezwolenie na pobyt
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę S.D. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Dolnośląskiego w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. Skarżący złożył wniosek w 2024 r., a mimo ponagleń, sprawa nie została załatwiona do momentu wniesienia skargi w 2025 r. Sąd, analizując przepisy dotyczące zawieszenia terminów w sprawach cudzoziemców (art. 100c i 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy) oraz orzecznictwo NSA, uznał, że po 30 czerwca 2024 r. dalsze przedłużanie zawieszenia terminów było niezgodne z Konstytucją RP (art. 45 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3). Sąd stwierdził, że Wojewoda dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ od daty wpływu wniosku do dnia złożenia skargi organ podejmował czynności opieszale, a pierwsza czynność (wezwanie do uiszczenia opłaty) nastąpiła dopiero po wniesieniu skargi. Sąd zobowiązał Wojewodę do wydania aktu administracyjnego w terminie 30 dni, oddalił wniosek o przyznanie sumy pieniężnej, zasądził koszty postępowania od organu i oddalił skargę w pozostałej części.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie stanowiska sądów administracyjnych o niezgodności z Konstytucją RP przedłużania zawieszenia terminów załatwiania spraw cudzoziemców po ustaniu nadzwyczajnych okoliczności, a także potwierdzenie, że opieszałość organu w sprawach pobytowych może być uznana za rażące naruszenie prawa.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o pomocy obywatelom Ukrainy i jej nowelizacjami, a także konkretnego stanu faktycznego opieszałości organu.
Zagadnienia prawne (3)
Czy Wojewoda dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i pracę?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, Wojewoda dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania.
Uzasadnienie
Organ nie podjął żadnych znaczących czynności procesowych przez ponad rok od złożenia wniosku, a pierwsze wezwanie nastąpiło dopiero po wniesieniu skargi do sądu. Brak aktywności organu świadczy o opieszałości i naruszeniu zasad postępowania.
Czy przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę miało charakter rażącego naruszenia prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przewlekłe prowadzenie postępowania miało charakter rażącego naruszenia prawa.
Uzasadnienie
Bierność organu, brak podjęcia czynności przez ponad rok oraz zlekceważenie sprawy skarżącego, w połączeniu z faktem, że organ działał w oparciu o przepisy, które NSA uznał za niezgodne z Konstytucją po określonej dacie, świadczą o oczywistym i niedyskutowalnym naruszeniu prawa.
Czy przepisy art. 100c i 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, zawieszające terminy załatwiania spraw dotyczących zezwoleń na pobyt, są zgodne z Konstytucją RP po 30 czerwca 2024 r.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy te, w zakresie przedłużającym zawieszenie terminów po 30 czerwca 2024 r., są niezgodne z art. 45 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP.
Uzasadnienie
NSA uznał, że ponad dwuletni okres zawieszenia terminów jest wystarczający, a dalsze przedłużanie ogranicza prawo do sądu w sposób nieproporcjonalny i nieuzasadniony, naruszając zasadę pewności prawa. Rozwiązania epizodyczne nie mogą stać się stałym ograniczeniem praw.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (20)
Główne
p.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 8
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Kontrola działalności administracji obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
p.p.s.a. art. 149 § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd, uwzględniając skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania, zobowiązuje organ do wydania aktu w określonym terminie.
p.p.s.a. art. 149 § 1a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd stwierdza, czy przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
ustawa o cudzoziemcach art. 112a § 1
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
Termin załatwienia sprawy o zezwolenie na pobyt czasowy wynosi 60 dni.
ustawa o cudzoziemcach art. 112a § 2
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
Określa moment rozpoczęcia biegu terminu załatwienia sprawy.
ustawa zmieniająca art. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 15 maja 2024 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw
Przedłużenie do 30 września 2025 r. obowiązywania zawieszenia terminu do załatwienia spraw wymienionych w art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy.
Konstytucja RP art. 45 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do sądu.
Konstytucja RP art. 31 § 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ograniczenia konstytucyjnych wolności i praw, wymagające proporcjonalności.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzekanie o kosztach postępowania.
p.p.s.a. art. 205 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Pomocnicze
k.p.a. art. 12 § 1 i 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada szybkości postępowania.
k.p.a. art. 35 § 1 i 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu załatwiania spraw bez zbędnej zwłoki i niezwłocznego załatwiania spraw.
ustawa zmieniająca art. 1 pkt 44
Ustawa z dnia 8 kwietnia 2022 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw
Dodano art. 100c do ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, zawieszający biegi terminów.
ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy art. 100c
Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
Zawieszenie biegu terminów załatwiania spraw dotyczących zezwoleń na pobyt cudzoziemców.
ustawa zmieniająca art. 1 pkt 32
Ustawa z dnia 13 stycznia 2023 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw
Dodano art. 100d, przedłużający okres zawieszenia biegu terminów.
ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy art. 100d
Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
Okres zawieszenia biegu terminów załatwiania spraw dotyczących zezwoleń na pobyt cudzoziemców.
ustawa zmieniająca art. 17 pkt 50
Ustawa z dnia 23 stycznia 2026 r. o wygaszeniu rozwiązań wynikających z ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz o zmianie niektórych innych ustaw
Przedłużenie okresu obowiązywania przepisów zawieszających biegi terminów do dnia 4 marca 2027 r.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada pewności prawa.
p.p.s.a. art. 119 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Dolnośląskiego. • Rażące naruszenie prawa przez przewlekłość postępowania. • Niezgodność przepisów zawieszających terminy (art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy) z Konstytucją RP po 30 czerwca 2024 r.
Odrzucone argumenty
Argumenty Wojewody o zasadności zawieszenia biegu terminów na podstawie przepisów szczególnych.
Godne uwagi sformułowania
przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa • nadzwyczajne okoliczności, o których mowa powyżej, nie mogły stanowić podstawy do kolejnego – czwartego z rzędu – przedłużenia obowiązywania art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy po dniu 30 czerwca 2024 r. • rozwiązania legislacyjne uwarunkowane nadzwyczajnymi okolicznościami mogą być uznane za proporcjonalne tylko wówczas, gdy trwają te okoliczności. • brak było jakiejkolwiek aktywności organu, która pojawiła się dopiero na przełomie 2025 r. i 2026 r.
Skład orzekający
Łukasz Cieślak
przewodniczący sprawozdawca
Marta Semiczek
członek
Piotr Kieres
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska sądów administracyjnych o niezgodności z Konstytucją RP przedłużania zawieszenia terminów załatwiania spraw cudzoziemców po ustaniu nadzwyczajnych okoliczności, a także potwierdzenie, że opieszałość organu w sprawach pobytowych może być uznana za rażące naruszenie prawa."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o pomocy obywatelom Ukrainy i jej nowelizacjami, a także konkretnego stanu faktycznego opieszałości organu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z prawem do sądu i konstytucyjnością przepisów ograniczających terminy załatwiania spraw administracyjnych, szczególnie w kontekście sytuacji kryzysowych. Pokazuje, jak sądy interpretują i stosują przepisy w obliczu zmian legislacyjnych i konstytucyjnych.
“Czy przepisy blokujące dostęp do sądu w sprawach pobytowych są nadal konstytucyjne? WSA we Wrocławiu odpowiada.”
Dane finansowe
WPS: 597 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.