I SA/Po 423/26Podwyższenie kapitału banki spółdzielcze pcc prawo UE
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła wniosku spółki S. S.A. o stwierdzenie nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych (PCC) w kwocie 50.000,00 zł, pobranej od podwyższenia kapitału zakładowego uchwalonego 24 czerwca 2021 r. Skarżąca argumentowała, że banki spółdzielcze, które objęły akcje, na dzień 1 lipca 1984 r. były traktowane jako jednostki gospodarki uspołecznionej i jako takie były zwolnione z opłaty skarbowej od takich czynności. Powoływała się na dyrektywy unijne (69/335/EWG i 2008/7/WE), które nakazują państwom członkowskim zwolnienie z podatku kapitałowego operacji, które na dzień 1 lipca 1984 r. były zwolnione lub opodatkowane stawką poniżej 0,5%. Organy podatkowe i WSA w pierwszej instancji uznały, że kluczowy jest przedmiot czynności (podwyższenie kapitału), a nie status podmiotu, i że czynność ta podlegała opodatkowaniu w Polsce w 1984 r. Naczelny Sąd Administracyjny (w tym przypadku WSA orzekający w drugiej instancji na podstawie art. 179a p.p.s.a.) uchylił jednak wyrok WSA i decyzje organów. Sąd uznał, że zasada 'stand-still' oraz cel dyrektyw unijnych wymaga uwzględnienia również podmiotowego zwolnienia z 1984 r. Skoro jednostki gospodarki uspołecznionej były zwolnione z opłaty skarbowej od podwyższenia kapitału, to na gruncie prawa unijnego takie czynności nie mogły być później opodatkowane PCC. Sąd podkreślił, że opodatkowanie tych czynności w stosunku do jednostek gospodarki uspołecznionej nastąpiło dopiero od 1989 r., co umknęło uwadze organów. W konsekwencji uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzające ją decyzje oraz zasądzono zwrot kosztów postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja zasady 'stand-still' w kontekście opodatkowania podatkiem kapitałowym (PCC) czynności dokonywanych przez jednostki gospodarki uspołecznionej przed datą akcesji Polski do UE, w szczególności w odniesieniu do podwyższenia kapitału zakładowego.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu prawnego z dnia 1 lipca 1984 r. i statusu jednostek gospodarki uspołecznionej, co może ograniczać jego bezpośrednie zastosowanie do innych sytuacji.
Zagadnienia prawne (1)
Czy podwyższenie kapitału zakładowego spółki kapitałowej przez banki spółdzielcze, które na dzień 1 lipca 1984 r. były zwolnione z opłaty skarbowej jako jednostki gospodarki uspołecznionej, podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych po przystąpieniu Polski do UE, w świetle dyrektyw 69/335/EWG i 2008/7/WE oraz zasady 'stand-still'?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, podwyższenie kapitału zakładowego przez banki spółdzielcze, które na dzień 1 lipca 1984 r. były zwolnione z opłaty skarbowej jako jednostki gospodarki uspołecznionej, nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych po przystąpieniu Polski do UE.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zasada 'stand-still' oraz cel dyrektyw unijnych wymaga uwzględnienia podmiotowego zwolnienia z 1984 r. Skoro jednostki gospodarki uspołecznionej były zwolnione z opłaty skarbowej od podwyższenia kapitału, to na gruncie prawa unijnego takie czynności nie mogły być później opodatkowane PCC. Opodatkowanie tych czynności w stosunku do jednostek gospodarki uspołecznionej nastąpiło dopiero od 1989 r.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (20)
Główne
p.p.s.a. art. 179a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 203 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § par. 2 i 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.o.s. 1975 art. 1 § ust. 1 pkt 3 lit. d)
Ustawa z dnia 19 grudnia 1975 r. o opłacie skarbowej
u.o.s. 1975 art. 7 § pkt 1
Ustawa z dnia 19 grudnia 1975 r. o opłacie skarbowej
u.PCC art. 1 § ust. 1 pkt 1 lit. k)
Ustawa z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych
u.PCC art. 1 § ust. 3 pkt 2
Ustawa z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych
u.o.j.g.u. art. 1 § ust. 1 pkt 6
Ustawa z dnia 26 lutego 1982 r. o opodatkowaniu jednostek gospodarki uspołecznionej
u.o.j.g.u. art. 1 § ust. 1 pkt 9
Ustawa z dnia 26 lutego 1982 r. o opodatkowaniu jednostek gospodarki uspołecznionej
u.o.j.g.u. art. 1 § zw. z ust. 2
Ustawa z dnia 26 lutego 1982 r. o opodatkowaniu jednostek gospodarki uspołecznionej
rozporządzenie RM art. 54 § ust. 1, ust. 3 i ust. 4
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 maja 1983 r. w sprawie opłaty skarbowej
Pomocnicze
u.o.s. 1975 art. 1 § ust. 1 pkt 6
Ustawa z dnia 19 grudnia 1975 r. o opłacie skarbowej
u.o.s. 1975 art. 1 § ust. 1 pkt 9
Ustawa z dnia 19 grudnia 1975 r. o opłacie skarbowej
u.PCC art. 1a § pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych
u.PCC art. 4 § pkt 9
Ustawa z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych
u.PCC art. 7 § ust. 1 pkt 9
Ustawa z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych
O.p. art. 75 § § 1
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 73 § § 1 pkt 2
Ordynacja podatkowa
Argumenty
Skuteczne argumenty
Podwyższenie kapitału zakładowego przez banki spółdzielcze na dzień 1 lipca 1984 r. było zwolnione z opłaty skarbowej jako czynność dokonywana przez jednostki gospodarki uspołecznionej. • Zasada 'stand-still' oraz cel dyrektyw unijnych nakazują brak opodatkowania PCC czynności, które na dzień 1 lipca 1984 r. były zwolnione z podatku kapitałowego. • Opodatkowanie podwyższenia kapitału zakładowego przez jednostki gospodarki uspołecznionej nastąpiło w Polsce dopiero od 1989 r., co oznacza brak podstaw do opodatkowania tych czynności po dacie akcesji do UE.
Odrzucone argumenty
Czynność podwyższenia kapitału zakładowego podlega opodatkowaniu PCC, niezależnie od statusu podmiotu dokonującego tej czynności. • Zwolnienie z dyrektywy 69/335/EWG ma charakter wyłącznie przedmiotowy, a nie podmiotowy. • W Polsce na dzień 1 lipca 1984 r. podwyższenie kapitału zakładowego spółki było opodatkowane podatkiem kapitałowym (opłatą skarbową) stawką wyższą niż 0,5%.
Godne uwagi sformułowania
Istota sporu w niniejszej sprawie dotyczy stwierdzenia, czy w świetle art. 7 ust. 1-2 dyrektywy 2008/7 w zw. z art. 7 ust. 1-2 dyrektywy 69/335 należy wziąć pod uwagę, że nie podlegała opodatkowaniu opłatą skarbową czynność podwyższenia kapitału zakładowego spółki w drodze ustanowienia nowych udziałów, pokrytych wkładem pieniężnym, objętych przez podmiot, który w dniu 1 lipca 1984 r. był definiowany jako jednostka gospodarki uspołecznionej. • Sąd w składzie orzekającym podziela stanowisko prezentowane w powyższych judykatach, dlatego posłuży się użytą w nich argumentacją. • Rozważenia wymaga, czy zwolnienie określone w dyrektywie 69/335 ma wyłącznie charakter przedmiotowy, czy też również charakter podmiotowy, jak oczekuje skarżąca. • Zdaniem Sądu rezygnacja z 'naliczania podatku' powinna być rozumiana również jako całkowite wyłączenie określonych czynności cywilnoprawnych z zakresu przedmiotowego opodatkowania, a więc jako wskazanie sytuacji, w której pomimo zaistnienia stanu faktycznego lub prawnego powodującego powstanie obowiązku podatkowego, obowiązek ten nie przekształca się w zobowiązanie podatkowe. • Różnicowanie prawnych przesłanek - na przedmiotowe czy podmiotowe - doprowadzających do braku efektywnego opodatkowania określonej czynności czy zdarzenia, a więc do braku naliczania podatku w rozumieniu dyrektywy 2008/7 - nie jest bowiem uprawnione, a przede wszystkim nie ma adekwatnej podstawy normatywnej. • Kluczowym jest, że na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 3 lit. […]
Skład orzekający
Piotr Ławrynowicz
przewodniczący
Walentyna Długaszewska
członek
Michał Ilski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zasady 'stand-still' w kontekście opodatkowania podatkiem kapitałowym (PCC) czynności dokonywanych przez jednostki gospodarki uspołecznionej przed datą akcesji Polski do UE, w szczególności w odniesieniu do podwyższenia kapitału zakładowego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu prawnego z dnia 1 lipca 1984 r. i statusu jednostek gospodarki uspołecznionej, co może ograniczać jego bezpośrednie zastosowanie do innych sytuacji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy złożonej interpretacji prawa unijnego w kontekście historycznego stanu prawnego w Polsce, co jest interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie podatkowym i unijnym.
“Czy polskie prawo podatkowe z lat 80. nadal wpływa na opodatkowanie spółek po wejściu do UE? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 10 000 000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.