Orzeczenie · 2025-05-28

I SA/Ol 177/25Uchylenie postanowienia koszty egzekucyjne raty

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Miejsce
Olsztyn
Data
2025-05-28
NSAAdministracyjneŚredniawsa
koszty egzekucyjnerozłożenie na ratypostępowanie egzekucyjnewzględy społecznewzględy gospodarczeuznanie administracyjnekontrola sądowaZUSnależności publicznoprawne

Sprawa dotyczyła skargi D. W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS) utrzymujące w mocy decyzję organu egzekucyjnego odmawiającą rozłożenia na raty kosztów egzekucyjnych w kwocie 6.543,28 zł. Skarżący argumentował trudną sytuacją finansową i zdrowotną. Organy obu instancji odmówiły ulgi, wskazując na swobodę uznania administracyjnego, brak wystarczających względów społecznych lub gospodarczych oraz na to, że nadwyżka budżetowa skarżącego pozwala na jednorazową spłatę. DIAS podniósł również, że rozkładanie na raty tylko kosztów egzekucyjnych, podczas gdy należności główne są nadal egzekwowane, jest nielogiczne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchylił zaskarżone postanowienie. Sąd uznał, że organy nie zbadały wystarczająco przesłanek z art. 64f ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.), a ich uzasadnienie było niespójne i zawierało rozbieżne dane. Sąd podkreślił, że rozłożenie na raty kosztów egzekucyjnych jest odrębną instytucją od rozłożenia na raty należności głównej i wymaga oceny pod kątem względów społecznych lub gospodarczych, czego organy nie uczyniły w sposób należyty. WSA wskazał na naruszenie przepisów k.p.a. i u.p.e.a. oraz nakazał organowi ponowne, szczegółowe rozpatrzenie wniosku z uwzględnieniem wskazanych przez sąd wytycznych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja art. 64f u.p.e.a. w kontekście oceny przesłanek społecznych i gospodarczych oraz niezależności rozłożenia na raty kosztów egzekucyjnych od należności głównej. Podkreślenie obowiązku organów do wszechstronnego zbadania sprawy i prawidłowego uzasadnienia decyzji.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i interpretacji przepisów u.p.e.a. oraz k.p.a. w kontekście uznania administracyjnego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organy egzekucyjne prawidłowo oceniły przesłanki uzasadniające rozłożenie na raty kosztów egzekucyjnych zgodnie z art. 64f u.p.e.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organy nie zbadały wystarczająco przesłanek społecznych i gospodarczych, a ich uzasadnienie było niespójne i zawierało błędy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy nie przeprowadziły wystarczającego postępowania wyjaśniającego w zakresie względów społecznych i gospodarczych, a ich argumentacja opierała się na błędnych przesłankach, takich jak brak zawarcia układu ratalnego dla należności głównej czy nielogiczność rozkładania na raty kosztów egzekucyjnych.

Czy rozłożenie na raty kosztów egzekucyjnych jest uzależnione od zapłaty należności głównej lub zawarcia układu ratalnego w zakresie tych należności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, rozłożenie na raty kosztów egzekucyjnych jest instytucją odrębną i niezależną od rozłożenia na raty należności głównej.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że art. 64f u.p.e.a. nie uzależnia możliwości rozłożenia na raty kosztów egzekucyjnych od zapłaty bieżących należności czy zawarcia układu ratalnego co do egzekwowanej całości lub części kwoty składek.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie z dnia 17 marca 2025 r., utrzymujące w mocy postanowienie organu egzekucyjnego odmawiające rozłożenia na raty kosztów egzekucyjnych.

Przepisy (10)

Główne

u.p.e.a. art. 64f § §1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Organ egzekucyjny może rozłożyć na raty zapłatę kosztów egzekucyjnych w przypadku uzasadnionym względami społecznymi lub gospodarczymi. Stosuje się odpowiednio przepisy art. 64e §4-8.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa uchylenia zaskarżonego postanowienia w przypadku naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania.

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 64e § §4-§8

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przepisy dotyczące umorzenia kosztów egzekucyjnych w zależności od rodzaju pomocy publicznej (brak pomocy, pomoc de minimis, pomoc publiczna na naprawienie szkód, zaradzenie zaburzeniom gospodarki, zgodna z rynkiem wewnętrznym UE).

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do podejmowania wszelkich niezbędnych czynności do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy.

k.p.a. art. 8 § §1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów władzy publicznej.

k.p.a. art. 77 § §1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

k.p.a. art. 107 § §3

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji (faktyczne i prawne).

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi, jeśli zaskarżone postanowienie odpowiada prawu.

Rozporządzenie Komisji (UE) nr 2023/2831

Dotyczy pomocy de minimis, stosowane do pomocy udzielanej od 1 stycznia 2024 r.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy nie zbadały wystarczająco przesłanek społecznych i gospodarczych. • Uzasadnienie organów było niespójne i zawierało rozbieżne dane. • Rozłożenie na raty kosztów egzekucyjnych jest niezależne od rozłożenia na raty należności głównej. • Sądowa kontrola legalności rozstrzygnięć wydanych w ramach uznania administracyjnego jest ograniczona, ale obejmuje ocenę prawidłowości przeprowadzenia postępowania i zebrania materiału dowodowego.

Odrzucone argumenty

Organy uznały, że nadwyżka budżetowa skarżącego pozwala na jednorazową spłatę kosztów egzekucyjnych. • Organy uznały, że rozkładanie na raty kosztów egzekucyjnych, gdy należności główne są nadal egzekwowane, jest nielogiczne. • Organy uznały, że kwota kosztów egzekucyjnych stanowi niewielką część wszystkich egzekwowanych należności.

Godne uwagi sformułowania

rozstrzygnięcie w zakresie rozłożenia kosztów egzekucyjnych na raty podejmowane jest w ramach tzw. uznania administracyjnego • nie można utożsamiać z subiektywnym przekonaniem dłużnika • organy odmówiły jednak rozłożenia kosztów egzekucyjnych na raty z innych przyczyn - opisanych poniżej • w ocenie sądu przedstawiona przez organ II instancji argumentacja na poparcie odmowy rozłożenia na raty kosztów egzekucyjnych nie zasługuje na uwzględnienie • art. 64f §1 u.p.e.a. nie uzależnia możliwości rozłożenia na raty kosztów egzekucyjnych od zapłaty bieżących (wymagalnych należności), czy też od zawarcia układu ratalnego co do egzekwowanej całości czy też części kwoty składek • rozłożenie na raty kosztów egzekucyjnych i rozłożenia na raty należności z tytułu składek to dwie odrębne instytucji od siebie niezależne i rządzące się własnymi przesłankami • zaprezentowana przez organ II instancji argumentacja nadaje de facto nieuwzględnieniu przez organ wniosku o rozłożenie na raty charakter sankcyjny

Skład orzekający

Andrzej Brzuzy

sprawozdawca

Anna Janowska

przewodniczący

Katarzyna Górska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 64f u.p.e.a. w kontekście oceny przesłanek społecznych i gospodarczych oraz niezależności rozłożenia na raty kosztów egzekucyjnych od należności głównej. Podkreślenie obowiązku organów do wszechstronnego zbadania sprawy i prawidłowego uzasadnienia decyzji."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i interpretacji przepisów u.p.e.a. oraz k.p.a. w kontekście uznania administracyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe przeprowadzenie postępowania przez organy administracji i jak sądowa kontrola może korygować ich błędy. Pokazuje też, że nawet w sprawach proceduralnych można znaleźć ciekawe zagadnienia prawne.

Czy organy administracji zawsze prawidłowo oceniają wnioski o raty? Sąd administracyjny wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 6543,28 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst