Orzeczenie · 2023-12-13

I SA/Gl 829/23Nieprzekazanie zajętej wierzytelności uznanie niewłaściwe i przedawnienie

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2023-12-13
NSAPodatkoweWysokawsa
egzekucja administracyjnazajęcie wierzytelnościdłużnik zajętej wierzytelnościnieprzekazanie kwotyuznanie niewłaściweprzedawnienieprzerwanie biegu przedawnieniaKodeks postępowania administracyjnegoUstawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę S. S.A. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. o określeniu spółce wysokości nieprzekazanej kwoty zajętej wierzytelności w wysokości 4.748.175,68 zł. Sprawa dotyczyła egzekucji administracyjnej wobec S1 sp. z o.o., gdzie skarżąca spółka była dłużnikiem zajętej wierzytelności. Skarżąca podnosiła zarzuty naruszenia przepisów KPA i upea, w tym dotyczące braku przeprowadzenia kontroli u niej jako dłużnika zajętej wierzytelności, co miało uniemożliwić prawidłowe ustalenie stanu faktycznego. Kwestionowała również uznanie wierzytelności za bezsporne i wymagalne, wskazując na ich sporny charakter oraz przedawnienie. Sąd oddalił skargę, uznając ją za niezasadną. W uzasadnieniu podkreślono, że zajęcie egzekucyjne wierzytelności jest czynnością organu egzekucyjnego, która przerywa bieg przedawnienia, zgodnie z art. 123 § 1 pkt 1 K.c., gdyż jest to czynność podjęta bezpośrednio w celu dochodzenia roszczenia. Sąd stwierdził, że skarżąca spółka dokonywała wpłat na rzecz pracowników i kontrahentów S1 sp. z o.o., co stanowiło uznanie niewłaściwe długu i przerywało bieg przedawnienia. Organ egzekucyjny, dokonując zajęcia, wstępuje w prawa wierzyciela, a czynności egzekucyjne są tożsame z działaniami sądowymi. Sąd uznał, że organ prawidłowo ustalił brak podstaw prawnych do uchylenia się od przekazania zajętej kwoty, a kontrola u zobowiązanego była wystarczająca do wydania postanowienia.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia "bezpodstawnie uchyla się" w kontekście art. 71a § 9 upea, wpływ zajęcia wierzytelności na bieg przedawnienia, charakter uznania niewłaściwego długu oraz zakres kontroli organu egzekucyjnego.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji w ramach egzekucji administracyjnej, ale jego argumentacja dotycząca przedawnienia i uznania długu ma szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (4)

Czy wpłaty dokonywane przez dłużnika zajętej wierzytelności na rzecz pracowników i kontrahentów zobowiązanego stanowią uznanie niewłaściwe długu, przerywające bieg terminu przedawnienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wpłaty te stanowią uznanie niewłaściwe długu, przerywające bieg terminu przedawnienia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wpłaty dokonywane przez skarżącą na rzecz pracowników i innych odbiorców zobowiązanej spółki, mimo zajęcia wierzytelności, noszą znamiona uznania niewłaściwego długu, co zgodnie z art. 123 § 1 pkt 2 K.c. przerywa bieg terminu przedawnienia.

Czy czynności organu egzekucyjnego w ramach postępowania egzekucyjnego w administracji, w szczególności zajęcie wierzytelności, przerywają bieg terminu przedawnienia roszczenia cywilnoprawnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, czynności organu egzekucyjnego, takie jak zajęcie wierzytelności, są traktowane jako czynności przedsięwzięte bezpośrednio w celu dochodzenia roszczenia, przerywające bieg przedawnienia.

Uzasadnienie

Sąd podzielił stanowisko, że zajęcie wierzytelności przez organ egzekucyjny jest czynnością podjętą bezpośrednio w celu dochodzenia roszczenia, co zgodnie z art. 123 § 1 pkt 1 K.c. przerywa bieg przedawnienia. Organ egzekucyjny wstępuje w prawa wierzyciela, a jego działania są analogiczne do działań sądowego organu egzekucyjnego.

Czy postanowienie o określeniu nieprzekazanej kwoty zajętej wierzytelności może zostać wydane bez przeprowadzenia kontroli u dłużnika zajętej wierzytelności, jeśli kontrola została przeprowadzona u zobowiązanego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, postanowienie może zostać wydane, jeśli kontrola u zobowiązanego wykazała okoliczności uzasadniające jego wydanie, a przepisy nie wykluczają takiej możliwości.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przepisy upea (art. 71a § 9 w zw. z § 1 i § 8) nie wymagają bezwzględnie kontroli u dłużnika zajętej wierzytelności, jeśli kontrola u zobowiązanego dostarczyła wystarczających informacji. Organ egzekucyjny ma prawo badać przeszkody prawne do przekazania wierzytelności.

Czy brak formalnego postępowania sądowego przed sądami powszechnymi oznacza, że wierzytelność nie jest sporna?

Odpowiedź sądu

Niekoniecznie, jednak brak dowodów na sporność wierzytelności, poza gołosłownymi twierdzeniami, pozwala organowi na uznanie jej za bezsporną, zwłaszcza po weryfikacji z zapytaniami do sądów.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że skarżąca nie przedłożyła wystarczających dowodów na sporność wierzytelności, a organ egzekucyjny podjął kroki w celu weryfikacji tej kwestii, uzyskując negatywne odpowiedzi z sądów. Wpłaty dokonywane przez skarżącą dodatkowo podważały twierdzenia o sporności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Sąd oddalił skargę jako niezasadną, utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie organu II instancji.

Przepisy (17)

Główne

upea art. 17 § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

upea art. 18

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

upea art. 71a § § 9

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

k.c. art. 123 § § 1 pkt. 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 123 § § 1 pkt. 2

Kodeks cywilny

k.c. art. 67a § § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 89

Kodeks cywilny

k.c. art. 91

Kodeks cywilny

upea art. 71b

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

k.c. art. 120 § § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 118

Kodeks cywilny

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt. 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 156

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Czynności organu egzekucyjnego w postaci zajęcia wierzytelności przerywają bieg przedawnienia. • Wpłaty dokonywane przez dłużnika zajętej wierzytelności na rzecz zobowiązanego stanowią uznanie niewłaściwe długu. • Organ egzekucyjny ma prawo określić wysokość nieprzekazanej kwoty bez kontroli u dłużnika zajętej wierzytelności, jeśli kontrola u zobowiązanego dostarczyła wystarczających informacji.

Odrzucone argumenty

Brak kontroli u dłużnika zajętej wierzytelności uniemożliwia prawidłowe ustalenie stanu faktycznego. • Wierzytelności są sporne, co wyklucza możliwość określenia nieprzekazanej kwoty. • Postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów KPA i upea. • Wydanie postanowienia o nieprzekazanej kwocie musi być poprzedzone kontrolą u dłużnika zajętej wierzytelności.

Godne uwagi sformułowania

zwrot "bezpodstawnie uchyla się" należy interpretować jako przesłankę prawną, a nie faktyczną • Skuteczne uchylenie się dłużnika od przekazania zajętej wierzytelności ma miejsce w sytuacji wystąpienia okoliczności natury prawnej, np. przedawnienia, potrącenia, wygaśnięcia, nieistnienia wierzytelności. • zajęcie egzekucyjne [...] stanowi czynność organu egzekucyjnego, na podstawie której następuje odebranie zobowiązanemu swobody rozporządzania przysługującym mu prawem majątkowym. • organ egzekucyjny zajmując wierzytelność wstępuje w prawa i obowiązki zobowiązanego, a dłużnik jest zobligowany przekazać mu kwoty wynikające z zajętej wierzytelności. • dokonując tych wpłat, skarżąca w istocie dokonała "niewłaściwego" uznania długu, skutkującego przerwaniem biegu terminu przedawnienia. • Uznanie niewłaściwe jest zatem deklaratoryjnym przyznaniem przez dłużnika, że dany obowiązek istnieje, a dłużnik nie zamierza uchylić się od jego wypełnienia. • Zajęcie wierzytelności musi być dokonane w sposób prawnie skuteczny, tj. przewidziany w przepisach upea. Tylko wtedy następuje bowiem przeniesienie na organ egzekucyjny wszelkich uprawnień zobowiązanego, które wynikają z zajętych wierzytelności lub praw.

Skład orzekający

Anna Tyszkiewicz-Ziętek

Przewodniczący

Beata Machcińska

Sędzia

Piotr Pyszny

Asesor (sprawozdawca)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia \"bezpodstawnie uchyla się\" w kontekście art. 71a § 9 upea, wpływ zajęcia wierzytelności na bieg przedawnienia, charakter uznania niewłaściwego długu oraz zakres kontroli organu egzekucyjnego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji w ramach egzekucji administracyjnej, ale jego argumentacja dotycząca przedawnienia i uznania długu ma szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy istotnych kwestii proceduralnych w egzekucji administracyjnej, takich jak wpływ zajęcia na przedawnienie i znaczenie uznania długu, co jest interesujące dla prawników procesowych i specjalistów od prawa administracyjnego.

“Egzekucja administracyjna: Czy wpłaty na rzecz pracowników przerywają przedawnienie długu?”

Dane finansowe

WPS: 4 748 175,68 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst