Orzeczenie · 2026-05-08

I SA/Gl 1221/25Oddalenie skargi VAT spółki p sc

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach

Miejsce

Gliwice

Data

2026-05-08

NSAPodatkoweWysokawsa

VATdodatkowe zobowiązanie podatkowefikcyjne fakturypuste fakturyspółka cywilnakontrola celno-skarbowaodpowiedzialność podatkowasankcja VATprawo podatkoweorzecznictwo

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Przedmiotem sprawy była skarga spółki cywilnej na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji, która ustaliła spółce dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2021 r. Organ podatkowy zakwestionował 21 faktur wystawionych przez G sp. z o.o. na łączną kwotę netto 274.247,00 zł, uznając je za dokumentujące czynności niedokonane. Ustalono, że G sp. z o.o. nie prowadziła realnej działalności gospodarczej, a jej powiązania z innymi podmiotami, w tym z M sp. z o.o. (której faktury były kwestionowane w poprzednich okresach), wskazywały na celowe działanie mające na celu uzyskanie korzyści podatkowej. Spółka cywilna, po kontroli celno-skarbowej, złożyła korekty deklaracji VAT, przyznając nieprawidłowości i wpłacając zaległości. W skardze spółka podnosiła, że zastosowanie art. 112c ust. 1 ustawy o VAT (sankcja 100%) jest niezasadne, ponieważ wobec jej wspólników toczy się postępowanie karne skarbowe, co powinno skutkować zastosowaniem art. 112c ust. 2 ustawy o VAT. Argumentowała również, że w związku ze złożeniem korekty deklaracji po kontroli, powinna mieć zastosowanie łagodniejsza sankcja z art. 112b ust. 2 ustawy o VAT (do 20%). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę. Sąd uznał, że spółka cywilna jest odrębnym podatnikiem podatku VAT, a postępowanie karne skarbowe prowadzone wobec jej wspólników nie wyłącza odpowiedzialności podatkowej spółki. Podkreślono, że spółka cywilna nie może być sprawcą przestępstwa skarbowego, a odpowiedzialność karna skarbową ponoszą wyłącznie osoby fizyczne. Wobec tego, art. 112c ust. 2 ustawy o VAT, który wyłącza stosowanie sankcji w przypadku odpowiedzialności karnej skarbowej, nie ma zastosowania do spółki cywilnej. Sąd stwierdził również, że w sytuacji świadomego posłużenia się fikcyjnymi fakturami, zastosowanie 100% sankcji z art. 112c ust. 1 ustawy o VAT jest uzasadnione i zgodne z zasadą proporcjonalności, a argumentacja o możliwości zastosowania łagodniejszej sankcji z art. 112b ust. 2 ustawy o VAT została uznana za chybioną. Sąd powołał się na wcześniejsze orzecznictwo w podobnych sprawach dotyczących tej spółki.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Ustalenie statusu spółki cywilnej jako odrębnego podatnika VAT, zastosowanie sankcji 100% w przypadku fikcyjnych faktur, wyłączenie stosowania art. 112c ust. 2 u.p.t.u. w sytuacji, gdy postępowanie karne skarbowe dotyczy wspólników, a nie spółki.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed nowelizacją przepisów o dodatkowym zobowiązaniu podatkowym. Interpretacja statusu spółki cywilnej jako podatnika VAT jest ugruntowana.

Zagadnienia prawne (3)

Czy spółka cywilna, jako podatnik VAT, może być obciążona dodatkowym zobowiązaniem podatkowym na podstawie art. 112c ust. 1 ustawy o VAT, jeśli wobec jej wspólników (osób fizycznych) toczy się postępowanie karne skarbowe za ten sam czyn, co wyłączałoby zastosowanie tej sankcji na podstawie art. 112c ust. 2 ustawy o VAT?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, spółka cywilna jest odrębnym podatnikiem VAT i nie może ponosić odpowiedzialności karnej skarbowej. Postępowanie karne skarbowe wobec wspólników nie wyłącza odpowiedzialności podatkowej spółki.

Uzasadnienie

Spółka cywilna jest odrębnym podatnikiem VAT, podczas gdy odpowiedzialność karną skarbową ponoszą wyłącznie osoby fizyczne. W związku z tym, art. 112c ust. 2 ustawy o VAT, który wyłącza stosowanie sankcji w przypadku odpowiedzialności karnej skarbowej, nie ma zastosowania do spółki cywilnej.

Czy w przypadku świadomego posłużenia się fikcyjnymi fakturami przez podatnika, który następnie złożył korektę deklaracji po kontroli, należy zastosować sankcję 100% z art. 112c ust. 1 ustawy o VAT, czy też łagodniejszą sankcję do 20% z art. 112b ust. 2 ustawy o VAT?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Należy zastosować sankcję 100% z art. 112c ust. 1 ustawy o VAT, ponieważ nieprawidłowości były skutkiem celowego działania podatnika i jego kontrahenta, a nie błędu czy omyłki.

Uzasadnienie

W przypadku świadomego działania podatnika i jego kontrahenta, polegającego na posłużeniu się fakturami dokumentującymi czynności niedokonane, zastosowanie ma przepis szczególny art. 112c ust. 1 ustawy o VAT, przewidujący sankcję 100%. Zastosowanie łagodniejszej sankcji z art. 112b ust. 2 ustawy o VAT jest wyłączone, gdy nieprawidłowości mają charakter celowy.

Czy wyliczenie dodatkowego zobowiązania podatkowego w VAT było prawidłowe i czy kwoty podane w decyzji korelują z danymi wynikającymi z zestawienia faktur?

Odpowiedź sądu

Tak, wyliczenie było prawidłowe, a wszelkie różnice wynikają z zaokrągleń i prawidłowego rozliczenia podatku.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że sposób wyliczenia dodatkowego zobowiązania podatkowego został wyczerpująco wyjaśniony w decyzji organu pierwszej instancji, a niewielka różnica wynikająca z zaokrągleń nie wpływa na prawidłowość rozliczenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Odrzucono skargę

Sąd oddalił skargę spółki cywilnej na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej.

Przepisy (23)

Główne

u.p.t.u. art. 112c § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Przepis stosowany w przypadku, gdy nieprawidłowości w rozliczeniach VAT wynikają z obniżenia podatku należnego o podatek naliczony z faktur dokumentujących czynności niedokonane, a podatnik miał wiedzę o tym fakcie. Przewiduje sankcję 100% kwoty podatku naliczonego z tych faktur.

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Podstawa prawna sprawy.

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług art. 112c § ust. 1 pkt 2

Podstawa ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego.

Pomocnicze

u.p.t.u. art. 112c § ust. 2

Ustawa o podatku od towarów i usług

Wyłącza stosowanie art. 112c ust. 1 w stosunku do osób fizycznych, które za ten sam czyn ponoszą odpowiedzialność za wykroczenie skarbowe albo za przestępstwo skarbowe. Sąd uznał, że nie ma zastosowania do spółki cywilnej.

u.p.t.u. art. 112b § ust. 2

Ustawa o podatku od towarów i usług

Przepis przewidujący łagodniejszą sankcję (do 20%) w przypadku złożenia korekty deklaracji po kontroli i wpłacenia zaległości. Sąd uznał, że nie ma zastosowania w przypadku świadomego działania podatnika.

o.p. art. 233 § § 1 pkt 1

Ordynacja podatkowa

Podstawa prawna utrzymania w mocy decyzji organu pierwszej instancji przez organ odwoławczy.

o.p. art. 13 § § 1 pkt 2 lit. a

Ordynacja podatkowa

Podstawa prawna działania organu odwoławczego.

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Podstawa prawna postępowania podatkowego.

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług art. 112c § ust. 2

Wyłączenie stosowania art. 112c ust. 1.

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług art. 112b § ust. 2

Możliwość zastosowania łagodniejszej sankcji.

k.c. art. 58

Kodeks cywilny

Przepis dotyczący nieważności czynności prawnej.

k.c. art. 83

Kodeks cywilny

Przepis dotyczący pozorności czynności prawnej.

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa kontroli sądowej.

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i 2

Zakres kontroli sądów administracyjnych.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania skargi przez sąd.

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług art. 15 § ust. 1

Definicja podatnika VAT, w tym spółki cywilnej.

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji art. 1a § pkt 20

Status osoby zobowiązanej.

Ustawa z dnia 10 września 1999 r. Przepisy wprowadzające Kodeks karny skarbowy

Przepisy wprowadzające Kodeks karny skarbowy.

k.k.s. art. 54