I PZP 49/94Zwrot wynagrodzenia strajk nauczyciel
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpatrywał zagadnienie prawne przekazane przez Sąd Wojewódzki we Wrocławiu, dotyczące obowiązku zwrotu wynagrodzenia przez pracownika, który przystąpił do akcji strajkowej, a otrzymał wynagrodzenie wypłacone z góry. Powódka, Centrum Kształcenia Ustawicznego, żądała zwrotu wynagrodzenia od Anieli C., nauczycielki, która nie świadczyła pracy od 5 do 21 maja 1993 r. z powodu udziału w strajku. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, uznając, że pozwana nie musiała liczyć się z obowiązkiem zwrotu i zużyła wynagrodzenie. Sąd Wojewódzki przedstawił zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia SN, wskazując na wątpliwości dotyczące stosowania przepisów o nienależnym świadczeniu (art. 409 i 410 k.c.) w kontekście wynagrodzenia wypłacanego z góry. Sąd Najwyższy, analizując przepisy Karty Nauczyciela (art. 39 ust. 3) oraz Kodeksu pracy (art. 80, 87 § 7) i ustawy o rozwiązywaniu sporów zbiorowych (art. 23 ust. 2), stwierdził, że wynagrodzenie wypłacane z góry jest świadczeniem warunkowym, a pracownik powinien liczyć się z obowiązkiem jego zwrotu w przypadku niewykonywania pracy, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Ustawa o rozwiązywaniu sporów zbiorowych nie przewiduje prawa do wynagrodzenia za czas strajku. W związku z tym, Sąd Najwyższy podjął uchwałę, że pracownik otrzymujący wynagrodzenie z góry powinien liczyć się z obowiązkiem jego zwrotu w każdej sytuacji niewykonywania pracy, chyba że za określony czas z mocy przepisu szczególnego zachowuje do niego prawo.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja zasad wypłaty wynagrodzenia z góry w kontekście prawa pracy, w szczególności w sytuacjach niewykonywania pracy, takich jak strajk.
Dotyczy specyficznej sytuacji nauczycieli otrzymujących wynagrodzenie z góry, ale zasady ogólne mogą mieć zastosowanie do innych pracowników, jeśli przepisy szczególne tak stanowią.
Zagadnienia prawne (1)
Czy pracownik przystępujący do akcji strajkowej w ramach sporu zbiorowego, powinien liczyć się z obowiązkiem zwrotu wcześniej otrzymanego wynagrodzenia, gdy jest nauczycielem, który stosownie do przepisu art. 39 ust. 3 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela pobiera wynagrodzenie z góry?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Pracownik otrzymujący wypłatę wynagrodzenia "z góry" powinien liczyć się z obowiązkiem zwrotu wynagrodzenia w każdej sytuacji niewykonywania pracy, chyba że za określony czas z mocy przepisu szczególnego zachowuje do niego prawo.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że wynagrodzenie wypłacane z góry jest świadczeniem warunkowym, podlegającym zwrotowi w przypadku niewykonywania pracy, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Ustawa o rozwiązywaniu sporów zbiorowych nie przewiduje prawa do wynagrodzenia za czas strajku, co oznacza, że pracownik, który otrzymał wynagrodzenie z góry, a nie świadczył pracy z powodu strajku, pobrał świadczenie nienależne.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Centrum Kształcenia Ustawicznego w W. | instytucja | powód |
| Aniela C. | osoba_fizyczna | pozwana |
| Stefan Trautsolt | inne | prokurator |
Przepisy (9)
Główne
Karta Nauczyciela art. 39 § 3
Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela
Wynagrodzenie nauczyciela jest wypłacane miesięcznie z góry, co stanowi wypłatę pod warunkiem świadczenia pracy w okresie, za który wynagrodzenie zostało wypłacone.
k.p. art. 80
Kodeks pracy
Wynagrodzenie przysługuje za pracę wykonaną, a za czas niewykonywania pracy pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia tylko wtedy, gdy tak stanowi przepis szczególny.
k.p. art. 87 § 7
Kodeks pracy
Z wynagrodzenia za pracę odlicza się kwoty wypłacone w poprzednim terminie płatności za okres nieobecności w pracy, za który pracownik nie zachowuje prawa do wynagrodzenia.
ustawa o rozwiązywaniu sporów zbiorowych art. 23 § 2
Ustawa z dnia 23 maja 1991 r. o rozwiązywaniu sporów zbiorowych
W okresie strajku pracownik nie zachowuje prawa do wynagrodzenia.
Pomocnicze
k.p.c. art. 391 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.c. art. 409
Kodeks cywilny
k.c. art. 410 § 2
Kodeks cywilny
k.p. art. 300
Kodeks pracy
W sprawach nieuregulowanych prawem pracy stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu cywilnego, o ile nie są sprzeczne z zasadami prawa pracy.
k.p. art. 86
Kodeks pracy
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wynagrodzenie wypłacane z góry jest świadczeniem warunkowym, podlegającym zwrotowi w przypadku niewykonywania pracy. • Ustawa o rozwiązywaniu sporów zbiorowych nie przewiduje prawa do wynagrodzenia za czas strajku. • Przepisy prawa pracy (art. 80, 87 § 7 k.p.) wyczerpująco regulują kwestię zwrotu wynagrodzenia za czas nieświadczenia pracy, wyłączając stosowanie przepisów k.c. o nienależnym świadczeniu.
Odrzucone argumenty
Pozwana nie musiała liczyć się z obowiązkiem zwrotu wynagrodzenia, gdyż negocjacje między związkami a MEN dawały podstawę do przekonania o jego należności. • Wynagrodzenie zostało zużyte na bieżące potrzeby i pozwana nie jest już wzbogacona (art. 409 k.c.).
Godne uwagi sformułowania
Pracownik otrzymujący wypłatę wynagrodzenia "z góry" powinien liczyć się z obowiązkiem zwrotu wynagrodzenia w każdej sytuacji niewykonywania pracy, chyba że za określony czas z mocy przepisu szczególnego zachowuje do niego prawo. • Konstrukcja wypłaty wynagrodzenia z góry polega na wypłaceniu wynagrodzenia przed świadczeniem pracy, lecz pod warunkiem, że pracownik będzie świadczył pracę w okresie, za który otrzymał z góry wypłatę wynagrodzenia. • Wypłata wynagrodzenia z góry nie zmienia bowiem faktu, że dopiero gdy okaże się, że pracownik wykonał pracę - wypłacone mu z góry wynagrodzenie stanie się jego prawem.
Skład orzekający
Jadwiga Skibińska-Adamowicz
przewodniczący-sprawozdawca
Walerian Sanetra
sędzia SN
Andrzej Kijowski
sędzia SA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zasad wypłaty wynagrodzenia z góry w kontekście prawa pracy, w szczególności w sytuacjach niewykonywania pracy, takich jak strajk."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nauczycieli otrzymujących wynagrodzenie z góry, ale zasady ogólne mogą mieć zastosowanie do innych pracowników, jeśli przepisy szczególne tak stanowią.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia wypłaty wynagrodzenia z góry i jego zwrotu w nietypowych sytuacjach, takich jak strajk, co jest istotne dla wielu pracowników i pracodawców.
“Czy pracownik musi zwrócić wynagrodzenie wypłacone z góry, jeśli strajkował?”
Dane finansowe
WPS: 962 800 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.