Orzeczenie · 2024-05-21

I PSKP 36/23

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2024-05-21
SNPracywypadki przy pracyWysokanajwyższy
wypadek przy pracyodpowiedzialność pracodawcyzadośćuczynienieodszkodowanierentabhpnaruszenie przepisówsąd najwyższyskarga kasacyjna

Sprawa dotyczyła roszczeń E. C. o zadośćuczynienie, odszkodowanie i rentę w związku z wypadkami przy pracy, które miały miejsce w latach 2014-2016. Sąd Rejonowy w całości uwzględnił powództwo, zasądzając kwoty zadośćuczynienia, odszkodowania za utracone zarobki oraz rentę, a także ustalając odpowiedzialność pracodawcy za przyszłe następstwa wypadków. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację pozwanej, zmienił wyrok w części dotyczącej odszkodowania za utracony zarobek (zmniejszając je) i oddalił powództwo o rentę, uznając, że powódka ma zachowaną częściową zdolność do pracy i może podjąć zatrudnienie. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną powódki, uznał ją za uzasadnioną w zakresie dotyczącym odszkodowania za utracony zarobek po grudniu 2016 r. oraz renty. Sąd Najwyższy wskazał na błędy w wykładni prawa materialnego (art. 361 § 1 k.c. w zw. z art. 300 k.p. oraz art. 444 § 2 k.c. w zw. z art. 300 k.p.) popełnione przez Sąd Okręgowy, w szczególności dotyczące oceny realnej możliwości podjęcia pracy przez powódkę i ustalenia wysokości utraconych korzyści. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej odszkodowania i renty oraz przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Kielcach.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalanie odpowiedzialności pracodawcy za wypadki przy pracy, zasady ustalania odszkodowania za utracone zarobki z umów cywilnoprawnych oraz przyznawania renty wyrównawczej w przypadku częściowej utraty zdolności do pracy.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych, ale jego interpretacja przepisów prawa materialnego ma szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy pracodawca ponosi odpowiedzialność za szkody wynikłe z wypadków przy pracy, jeśli nie zapewnił bezpiecznych i higienicznych warunków pracy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, pracodawca ponosi odpowiedzialność, jeśli zaniedbania w zakresie BHP doprowadziły do wypadków i szkody.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że pracodawca ma obowiązek zapewnić bezpieczne warunki pracy, a jego zaniedbania w tym zakresie uzasadniają odpowiedzialność na zasadzie winy.

Jak ustalić wysokość odszkodowania za utracone zarobki z umów cywilnoprawnych po wypadku przy pracy, gdy umowa wygasła?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Należy wykazać z wysokim prawdopodobieństwem, że umowa byłaby kontynuowana, gdyby nie wypadek.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Okręgowego, wskazując na potrzebę ustalenia, czy powódka wykazała z wysokim prawdopodobieństwem możliwość kontynuacji umów zlecenia po wypadku.

Jakie przesłanki decydują o przyznaniu renty wyrównawczej z tytułu częściowej utraty zdolności do pracy po wypadku przy pracy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Renta przysługuje, gdy istnieje różnica między zarobkami, które poszkodowany mógłby osiągnąć, a tymi, które może uzyskać przy zachowanej zdolności do pracy, uwzględniając realne możliwości zatrudnienia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Okręgowego, wskazując na konieczność oceny realnych możliwości podjęcia pracy przez powódkę i uwzględnienia trudności w znalezieniu zatrudnienia z powodu uszczerbku na zdrowiu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie zaskarżonego wyroku w punktach pierwszym i czwartym oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
powódka

Strony

NazwaTypRola
E. C.osoba_fizycznapowódka
N. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w M.spółkapozwana
T. Sp. z o.o. w K.spółkapozwana

Przepisy (12)

Główne

k.c. art. 444 § 1

Kodeks cywilny

Dotyczy odszkodowania za utracone zarobki.

k.c. art. 444 § 2

Kodeks cywilny

Dotyczy renty wyrównawczej.

k.c. art. 445 § 1

Kodeks cywilny

Dotyczy zadośćuczynienia za krzywdę.

k.c. art. 361 § 1

Kodeks cywilny

Określa zakres odszkodowania.

Pomocnicze

k.c. art. 435

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 233 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oceny dowodów.

k.p.c. art. 189

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy ustalenia istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa.

k.p. art. 300

Kodeks pracy

Odesłanie do przepisów Kodeksu cywilnego w sprawach nieuregulowanych prawem pracy.

k.c. art. 362

Kodeks cywilny

Dotyczy przyczynienia się poszkodowanego do szkody.

k.p.c. art. 322

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zasądzenia odpowiedniej sumy.

k.p. art. 15

Kodeks pracy

Obowiązek zapewnienia bezpiecznych i higienicznych warunków pracy.

k.p. art. 94 § 4

Kodeks pracy

Obowiązki pracodawcy w zakresie BHP.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pracodawca nie zapewnił bezpiecznych i higienicznych warunków pracy. • Sąd Okręgowy błędnie zinterpretował przepisy dotyczące ustalania odszkodowania za utracone zarobki z umów cywilnoprawnych. • Sąd Okręgowy błędnie ocenił przesłanki przyznania renty wyrównawczej, nie uwzględniając realnych możliwości powódki na rynku pracy.

Odrzucone argumenty

Pozwana argumentowała, że powódka przyczyniła się do powstania szkody poprzez kontynuowanie pracy po wypadkach. • Pozwana kwestionowała istnienie adekwatnego związku przyczynowego między zaniedbaniami pracodawcy a szkodą. • Pozwana twierdziła, że powódka nadal dysponuje możliwością zarobkowania.

Godne uwagi sformułowania

zaniedbania pracodawcy w zakresie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy doprowadziły trzykrotnie do urazów narządu ruchu u powódki • nie można uznać, że przeszkodę stanowiła niezdolność jej do pracy • należałoby ustalić, czy pracownicy pozwanej, którzy wcześniej zawierali takie umowy, zawierali je dalej także po grudniu 2016 r., czyli uprawdopodobnić, że umowy byłyby dalej zawierane z powódką, gdyby nie uległa wypadkowi przy pracy • Sąd Okręgowy dokonał modyfikacji korzystnego dla powódki wyroku, w ogóle nie dokonał oceny realnej możliwości wykonywania przez nią pracy, poprzestając jedynie na ogólnikach

Skład orzekający

Robert Stefanicki

przewodniczący-sprawozdawca

Leszek Bielecki

członek

Jarosław Sobutka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie odpowiedzialności pracodawcy za wypadki przy pracy, zasady ustalania odszkodowania za utracone zarobki z umów cywilnoprawnych oraz przyznawania renty wyrównawczej w przypadku częściowej utraty zdolności do pracy."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych, ale jego interpretacja przepisów prawa materialnego ma szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy wypadków przy pracy i odpowiedzialności pracodawcy, co jest tematem istotnym dla wielu pracowników i pracodawców. Interpretacja SN w zakresie odszkodowania i renty ma praktyczne znaczenie.

Wypadki przy pracy: Sąd Najwyższy wyjaśnia, jak pracodawca odpowiada za szkody i jakie odszkodowanie przysługuje pracownikowi.

Dane finansowe

zadośćuczynienie: 50 000 PLN

odszkodowanie za utracone zarobki: 7134 PLN

renta: 1000 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst