Orzeczenie · 2021-10-21

I PSK 144/21

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2021-10-21
SNPracyprawo pracyWysokanajwyższy
podróż służbowaryczałtnoclegikierowcyczas pracy kierowcówSąd Najwyższyskarga kasacyjnakoszty podróży

Sąd Najwyższy w składzie sędziowskim z sędzią Maciejem Pacudą jako sprawozdawcą rozpoznał skargę kasacyjną pozwanej C. Spółki z o.o. w Ł. od wyroku Sądu Okręgowego w Ł., który zasądził od pozwanej na rzecz powoda M.G. kwotę 36.607,42 zł tytułem ryczałtu za noclegi w okresie od lutego 2012 r. do marca 2013 r. Pozwana zarzuciła naruszenie prawa materialnego i procesowego, a we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powołała się na potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących wątpliwości, szczególnie po wyroku Trybunału Konstytucyjnego K 11/15, oraz na istotne zagadnienie prawne dotyczące charakteru ryczałtu za noclegi. Sąd Najwyższy, odwołując się do art. 398^9 § 1 k.p.c., stwierdził, że wniosek nie spełnia wymogów formalnych i merytorycznych. Podkreślono, że przepisy dotyczące ryczałtów za noclegi, w tym kwestia ich charakteru jako świadczenia oderwanego od faktycznie poniesionych kosztów, zostały już rozstrzygnięte w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 26 października 2017 r. (III PZP 2/17) i późniejszym orzecznictwie. Sąd Najwyższy odmówił zatem przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od pozwanej na rzecz powoda koszty zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ugruntowane stanowisko Sądu Najwyższego w kwestii ryczałtów za noclegi dla kierowców w transporcie międzynarodowym, charakteru ryczałtu, zastosowania art. 77^5 k.p. po wyroku TK K 11/15.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy głównie spraw pracowniczych związanych z podróżami służbowymi kierowców w transporcie międzynarodowym. Orzeczenie odmawia przyjęcia skargi, więc nie stanowi nowej wykładni, ale potwierdza istniejącą.

Zagadnienia prawne (2)

Czy świadczenie z tytułu ryczałtu za noclegi w podróży służbowej ma charakter realny, czy abstrakcyjny, tj. czy należne jest bez względu na zaistnienie faktu poniesienia kosztów noclegu przez pracownika?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Świadczenie z tytułu ryczałtu za noclegi ma charakter abstrakcyjny i jest należne pracownikowi niezależnie od tego, czy faktycznie poniósł koszty noclegu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołując się na uchwałę składu siedmiu sędziów (III PZP 2/17) wyjaśnił, że istota ryczałtu jako świadczenia kompensacyjnego polega na tym, że jest ono oderwane od rzeczywiście poniesionych kosztów, a jego celem jest uproszczenie rozliczeń. Nawet jeśli pracownik nie poniósł kosztów noclegu (np. spał w kabinie pojazdu), ryczałt mu przysługuje.

Czy przepisy dotyczące ryczałtów za noclegi w podróży służbowej, w szczególności po wyroku Trybunału Konstytucyjnego K 11/15, budzą poważne wątpliwości lub wywołują rozbieżności w orzecznictwie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, kwestie te zostały już rozstrzygnięte w utrwalonym orzecznictwie Sądu Najwyższego, w tym w uchwale składu siedmiu sędziów III PZP 2/17.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że wyrok TK K 11/15 nie stworzył luki prawnej, a do rozliczania kosztów podróży służbowych kierowców w transporcie międzynarodowym mają zastosowanie ogólne zasady z art. 77^5 k.p. oraz odpowiednie rozporządzenia. Stanowisko to zostało ujednolicone w orzecznictwie po uchwale III PZP 2/17.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
Strona wygrywająca
powód M.G.

Strony

NazwaTypRola
M.G.osoba_fizycznapowód
C. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł.spółkapozwana

Przepisy (11)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga jest oczywiście uzasadniona.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^4 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Skarga kasacyjna powinna zawierać wniosek o przyjęcie do rozpoznania i jego uzasadnienie.

k.p. art. 77^5

Kodeks pracy

Przepis dotyczący należności przysługujących pracownikowi z tytułu podróży służbowej, który ma odpowiednie zastosowanie do kierowców w transporcie międzynarodowym.

u.c.p.k. art. 5

Ustawa o czasie pracy kierowców

Przepis wskazujący na zastosowanie ogólnych reguł rozliczania kosztów podróży służbowej.

k.c. art. 190 § ust. 1

Kodeks cywilny

Zarzucane naruszenie w skardze kasacyjnej.

k.p. art. 77^5 § § 1, 3, 4 i 5

Kodeks pracy

Zarzucane naruszenie w skardze kasacyjnej.

k.p.c. art. 398^15 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zarzucane naruszenie w skardze kasacyjnej.

k.p.c. art. 415

Kodeks postępowania cywilnego

Zarzucane naruszenie w skardze kasacyjnej.

k.p.c. art. 98 § § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa rozstrzygnięcia o kosztach postępowania kasacyjnego.

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa rozstrzygnięcia o kosztach postępowania kasacyjnego.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 10 § ust. 4 pkt 2 w związku z § 2

Podstawa ustalenia wysokości kosztów zastępstwa procesowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie spełnia wymogów formalnych i merytorycznych określonych w k.p.c. • Zagadnienia prawne podniesione we wniosku zostały już rozstrzygnięte w utrwalonym orzecznictwie Sądu Najwyższego, w tym w uchwale składu siedmiu sędziów III PZP 2/17. • Skarżąca nie wykazała istnienia istotnego zagadnienia prawnego ani potrzeby wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna nie jest bowiem (kolejnym) środkiem zaskarżenia przysługującym od każdego rozstrzygnięcia sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, z uwagi na przeważający w jej charakterze element interesu publicznego. • Służy ona kontroli prawidłowości stosowania prawa, nie będąc instrumentem weryfikacji trafności ustaleń faktycznych stanowiących podstawę zaskarżonego orzeczenia. • Istota ryczałtu jako świadczenia kompensacyjnego polega na tym, że świadczenie wypłacane w takiej formie z założenia jest oderwane od rzeczywiście poniesionych kosztów. • Ryczałtowy sposób rozliczania ma na celu uproszczenie wzajemnych rozliczeń. • Nawet jeżeli pracownik kosztów tych rzeczywiście nie poniesie, to i tak przysługuje mu ustalony ryczałt, który stanowi wówczas jego dodatkowy dochód.

Skład orzekający

Maciej Pacuda

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowane stanowisko Sądu Najwyższego w kwestii ryczałtów za noclegi dla kierowców w transporcie międzynarodowym, charakteru ryczałtu, zastosowania art. 77^5 k.p. po wyroku TK K 11/15."

Ograniczenia: Dotyczy głównie spraw pracowniczych związanych z podróżami służbowymi kierowców w transporcie międzynarodowym. Orzeczenie odmawia przyjęcia skargi, więc nie stanowi nowej wykładni, ale potwierdza istniejącą.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu ryczałtów za noclegi dla kierowców, a orzeczenie Sądu Najwyższego wyjaśnia kluczowe kwestie prawne po istotnym wyroku Trybunału Konstytucyjnego.

Czy kierowcy należą się pieniądze za noclegi, nawet jeśli spał w kabinie? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 36 607,42 PLN

ryczałt za noclegi: 36 607,42 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst