Orzeczenie · 1998-03-26

I PKN 5/98

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
1998-03-26
SAOSPracyrozwiązanie umowy o pracęWysokanajwyższy
zwolnienie dyscyplinarneart. 52 KPobowiązki pracowniczeterminnadzór budowlanykasacjaSąd Najwyższyprawo pracy

Sprawa dotyczyła pracownika, inspektora nadzoru budowlanego, który został zwolniony z pracy w trybie art. 52 § 1 pkt 1 Kodeksu Pracy z powodu potwierdzenia wykonania robót budowlanych, które w rzeczywistości nie zostały wykonane. Doprowadziło to do bezzasadnej wypłaty wykonawcy kwoty 13 118,42 zł. Pracownik wniósł pozew o uchylenie decyzji o zwolnieniu, przywrócenie do pracy i rozwiązanie umowy za porozumieniem stron, a następnie sprecyzował żądanie o zasądzenie odszkodowania. Sądy niższych instancji oddaliły powództwo, uznając zwolnienie za uzasadnione i dokonane w terminie. Sąd Apelacyjny uznał, że pismo Urzędu Kontroli Skarbowej nie było jeszcze wiarygodną wiadomością o naruszeniu, a termin rozpoczął bieg od zakończenia wewnętrznego postępowania wyjaśniającego. Pracownik wniósł kasację, zarzucając m.in. błędną wykładnię art. 52 § 2 KP oraz naruszenie przepisów postępowania. Sąd Najwyższy oddalił kasację, stwierdzając, że sądy prawidłowo oceniły zachowanie pracownika jako ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych, a termin do rozwiązania umowy został zachowany. Podkreślono, że potwierdzenie nie wykonanych prac jest samo w sobie ciężkim naruszeniem, niezależnie od powstania szkody. Ponadto, Sąd Najwyższy wskazał, że prawo pracy nie przewiduje możliwości przekształcenia przez sąd sposobu rozwiązania umowy o pracę, a pracownik nie żądał przywrócenia do pracy ani odszkodowania z art. 56 KP, co czyniło jego roszczenia bezzasadnymi.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja terminu do rozwiązania umowy o pracę z art. 52 § 2 KP, kwalifikacja ciężkiego naruszenia obowiązków pracowniczych przez inspektora nadzoru budowlanego, ograniczenia kognicji sądu pracy w zakresie zmiany sposobu rozwiązania umowy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji inspektora nadzoru budowlanego i potwierdzania nie wykonanych robót. Ogólne zasady dotyczące terminu i ciężkości naruszenia mają szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (3)

Jaki jest początek biegu miesięcznego terminu do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika (art. 52 § 2 KP), gdy pracodawca uzyskuje informacje o naruszeniu od organu zewnętrznego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Termin rozpoczyna bieg od zakończenia wewnętrznego postępowania sprawdzającego, które ma na celu weryfikację uzyskanych przez pracodawcę wiadomości o zachowaniu pracownika.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że pracodawca musi mieć możliwość sprawdzenia uzyskanych wiadomości, zwłaszcza gdy pochodzą z zewnątrz. Niezwłoczne i sprawne przeprowadzenie wewnętrznego postępowania wyjaśniającego pozwala na rozpoczęcie biegu miesięcznego terminu od momentu jego zakończenia.

Czy potwierdzenie przez inspektora nadzoru budowlanego wykonania robót, które nie zostały wykonane, stanowi ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych w rozumieniu art. 52 § 1 pkt 1 KP, niezależnie od powstania szkody pracodawcy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, potwierdzenie nie wykonanych prac stanowi ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych, bez względu na powstanie szkody.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że istotą działania inspektora nadzoru budowlanego jest potwierdzanie tylko faktycznie wykonanych prac. Potwierdzenie robót nie wykonanych jest samo w sobie ciężkim naruszeniem obowiązków, a wina umyślna w tym zakresie jest wystarczająca do uzasadnienia zwolnienia dyscyplinarnego.

Czy sąd pracy może przekształcić sposób rozwiązania umowy o pracę (np. z trybu dyscyplinarnego na porozumienie stron)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, prawo pracy nie przewiduje możliwości orzeczenia przez sąd pracy przekształcenia jednego sposobu rozwiązania umowy o pracę w inny.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że rozwiązanie umowy o pracę jest skuteczne, nawet jeśli narusza prawo, i może być podważone jedynie w drodze powództwa o przywrócenie do pracy lub odszkodowanie (art. 56 KP). Sąd nie ma uprawnień do dokonywania zmian o charakterze prawotwórczym w sposobie rozwiązania umowy.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
Polskie Koleje Państwowe-Zakład Nieruchomości w B.

Strony

NazwaTypRola
Tomasz Józef S.osoba_fizycznapowód
Polskie Koleje Państwowe-Zakład Nieruchomości w B.instytucjapozwany

Przepisy (13)

Główne

KP art. 52 § 1

Kodeks pracy

Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika w przypadku ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków pracowniczych.

KP art. 52 § 2

Kodeks pracy

Termin miesięczny od uzyskania przez pracodawcę wiadomości o okoliczności uzasadniającej rozwiązanie umowy.

Pomocnicze

KP art. 52 § 1

Kodeks pracy

Ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych.

KPC art. 328 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia orzeczenia.

KPC art. 382

Kodeks postępowania cywilnego

Zakres rozpoznania sprawy przez sąd drugiej instancji.

KPC art. 232

Kodeks postępowania cywilnego

Obowiązek przedstawienia dowodów przez strony.

KPC art. 227

Kodeks postępowania cywilnego

Istotność faktów dla rozstrzygnięcia sprawy.

KPC art. 3

Kodeks postępowania cywilnego

Obowiązek przedstawienia dowodów przez strony.

KC art. 217 § 2

Kodeks cywilny

Przepis karny (nie dotyczy bezpośrednio rozstrzygnięcia).

KC art. 266 § 1

Kodeks cywilny

Przepis karny (nie dotyczy bezpośrednio rozstrzygnięcia).

KC art. 266 § 4

Kodeks cywilny

Przepis karny (nie dotyczy bezpośrednio rozstrzygnięcia).

KC art. 58

Kodeks cywilny

Przepis karny (nie dotyczy bezpośrednio rozstrzygnięcia).

KP art. 56

Kodeks pracy

Odszkodowanie z tytułu niezgodnego z prawem rozwiązania umowy o pracę.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Potwierdzenie nie wykonanych robót stanowi ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych. • Termin do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia rozpoczął bieg od zakończenia wewnętrznego postępowania wyjaśniającego. • Prawo pracy nie przewiduje możliwości przekształcenia przez sąd sposobu rozwiązania umowy o pracę. • Pracownik nie żądał przywrócenia do pracy ani odszkodowania z art. 56 KP, co czyniło jego roszczenia bezzasadnymi.

Odrzucone argumenty

Zwolnienie dyscyplinarne nastąpiło po upływie terminu z art. 52 § 2 KP, gdyż wiadomość o naruszeniu pochodziła od organu zewnętrznego (UKS). • Brak szkody po stronie pracodawcy i umorzenie postępowania karnego wykluczają ciężkie naruszenie obowiązków. • Sąd drugiej instancji nie uzasadnił wystarczająco swojej oceny dowodów i kwalifikacji prawnej zachowania pracownika. • Sąd powinien przeprowadzić dalsze postępowanie dowodowe na wniosek pracownika.

Godne uwagi sformułowania

Termin określony w art. 52 § 2 KP rozpoczyna bieg od zakończenia, podjętego niezwłocznie i sprawnie przeprowadzonego, wewnętrznego postępowania, sprawdzającego uzyskane przez pracodawcę wiadomości o niewłaściwym zachowaniu pracownika. • Inspektor nadzoru budowlanego nieprawdziwie potwierdzający wykonanie robót, narusza ciężko swoje podstawowe obowiązki pracownicze (art. 52 § 1 pkt 1 KP), bez względu na powstanie szkody pracodawcy. • Sąd pracy nie może zmienić sposobu rozwiązania umowy o pracę. • Przez wyrażenie 'wiadomość' należy rozumieć wiadomości na tyle sprawdzone, aby pracodawca mógł nabrać uzasadnionego przekonania o nagannym postępowaniu danego pracownika.

Skład orzekający

Józef Iwulski

przewodniczący-sprawozdawca

Adam Józefowicz

sędzia

Jerzy Kwaśniewski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja terminu do rozwiązania umowy o pracę z art. 52 § 2 KP, kwalifikacja ciężkiego naruszenia obowiązków pracowniczych przez inspektora nadzoru budowlanego, ograniczenia kognicji sądu pracy w zakresie zmiany sposobu rozwiązania umowy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji inspektora nadzoru budowlanego i potwierdzania nie wykonanych robót. Ogólne zasady dotyczące terminu i ciężkości naruszenia mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne wykonywanie obowiązków przez pracowników nadzorujących inwestycje i jakie mogą być konsekwencje nawet pozornie drobnych uchybień, które niekoniecznie prowadzą do szkody finansowej.

Zwolnienie dyscyplinarne za 'potwierdzenie' nieistniejących robót – czy brak szkody chroni pracownika?

Dane finansowe

WPS: 34 720,62 PLN

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst