Orzeczenie · 2024-10-03

I OSK 1201/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-10-03
NSAnieruchomościŚredniansa
nieruchomościgazociąginwestycja celu publicznegoograniczenie sposobu korzystaniaplan zagospodarowania przestrzennegodroga dojazdowaprawo administracyjnesądownictwo administracyjne

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który utrzymał w mocy decyzję Wojewody Śląskiego o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości skarżącej na potrzeby budowy gazociągu. Skarżąca zarzucała sądowi I instancji naruszenie przepisów postępowania, w tym błędne ustalenie przeznaczenia jej działki w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego (uznano ją za drogę, podczas gdy była przeznaczona pod zabudowę mieszkaniowo-usługową) oraz naruszenie prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie przepisów KPA, KC i Konstytucji RP. Podnosiła również, że sąd nie skontrolował uwarunkowań technicznych i możliwości poprowadzenia gazociągu przez równoległą działkę drogową. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, stwierdził, że sąd I instancji rzeczywiście popełnił błąd, błędnie ustalając przeznaczenie działki skarżącej w planie miejscowym. Jednakże NSA uznał, że ten błąd nie miał istotnego wpływu na wynik sprawy, ponieważ działka ta, mimo planowanego przeznaczenia pod zabudowę, faktycznie była wykorzystywana jako droga dojazdowa. Sąd podkreślił, że ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości w trybie art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami jest dopuszczalne, gdy inwestycja ma charakter celu publicznego i jest zgodna z planem, a w tym przypadku faktyczne wykorzystanie działki jako drogi uzasadniało ingerencję. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że mimo częściowo błędnego uzasadnienia wyroku sądu I instancji, jego sentencja była zgodna z prawem.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja wpływu błędów proceduralnych sądu I instancji na wynik sprawy w kontekście faktycznego stanu rzeczy; zasady kontroli sądowej decyzji administracyjnych dotyczących ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i proceduralnej; nacisk na istotny wpływ naruszenia na wynik sprawy.

Zagadnienia prawne (3)

Czy błędne ustalenie przez sąd I instancji przeznaczenia działki w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, które stanowiło podstawę rozstrzygnięcia, ma istotny wpływ na wynik sprawy, jeśli działka faktycznie jest wykorzystywana zgodnie z innym przeznaczeniem (np. jako droga)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, błędne ustalenie przeznaczenia działki w planie miejscowym nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, ponieważ faktyczne wykorzystanie działki jako drogi dojazdowej uzasadniało ingerencję w sposób korzystania z nieruchomości w celu realizacji inwestycji celu publicznego.

Uzasadnienie

Sąd I instancji błędnie ustalił przeznaczenie działki w planie miejscowym, jednakże jej faktyczne wykorzystanie jako drogi dojazdowej było niesporne i uzasadniało ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości na cele budowy gazociągu. Błąd ten nie wpłynął na możliwość realizacji celu publicznego.

Czy sąd administracyjny I instancji prawidłowo skontrolował decyzję organu administracji w zakresie istnienia uwarunkowań technicznych uniemożliwiających przeprowadzenie inwestycji przez inną, dogodniejszą działkę?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd I instancji prawidłowo ocenił, że organy administracji wykazały istnienie uwarunkowań technicznych i uzasadniły wybór przebiegu gazociągu przez działkę skarżącej, pomimo istnienia alternatywnych rozwiązań.

Uzasadnienie

Organy administracji wykazały, że projektowany gazociąg musiał przebiegać przez działkę skarżącej z uwagi na zagęszczenie budynków i potrzebę zapewnienia odpowiedniej sieci, a alternatywne poprowadzenie przez działkę drogową było niemożliwe z uwagi na jej zagospodarowanie i wymagania techniczne inwestycji.

Czy zarzut naruszenia przepisów postępowania administracyjnego (KPA) przez organ może być skutecznie podniesiony wobec sądu administracyjnego bez powiązania go z naruszeniem przepisów PPSA?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut naruszenia przepisów KPA wobec sądu administracyjnego jest nieskuteczny, jeśli nie zostanie powiązany z naruszeniem przez sąd przepisów PPSA.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny nie stosuje bezpośrednio przepisów KPA, lecz kontroluje, czy organ administracji prawidłowo je zastosował. Naruszenie przepisów KPA przez sąd ma charakter pośredni i wynika z naruszenia przepisów PPSA.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną A. A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 1 lutego 2023 r. sygn. akt II SA/Gl 1507/22.

Przepisy (17)

Główne

u.g.n. art. 124 § 1

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 147 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.u.s.a. art. 1 § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

K.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 77 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

K.c. art. 140

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny

Konstytucja RP art. 64

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

P.p.s.a. art. 182 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 174 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 174 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 176

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd I instancji błędnie ustalił przeznaczenie działki skarżącej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego (uznał ją za drogę, podczas gdy była przeznaczona pod zabudowę mieszkaniowo-usługową).

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów postępowania (art. 141 § 4 P.p.s.a.) przez przyjęcie błędnego stanu faktycznego. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 1 § 2 P.u.s.a. i art. 3 § 2 pkt 1 P.p.s.a.) przez wadliwą kontrolę decyzji organów administracji. • Naruszenie prawa materialnego (KPA, KC, Konstytucja RP) przez niewłaściwe zastosowanie przepisów.

Godne uwagi sformułowania

Sąd I instancji rozpoznał sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. • Ocenę naruszenia przepisów powołanych w skardze kasacyjnej poprzedzić należy przypomnieniem stanu sprawy. • Sposób sformułowania podstaw kasacyjnych w niniejszej sprawie wymaga poczynienia w pierwszej kolejności kilku uwag dotyczących wymogów formalnych, jakim powinno odpowiadać kwalifikowane pismo w postępowaniu, jakim jest skarga kasacyjna. • Błędne przypisanie zarzutu do niewłaściwej podstawy kasacyjnej co do zasady nie dezawuuje całkowicie takiego zarzutu, jeśli sposób jego sformułowania pozwala na merytoryczną ocenę w ramach właściwej podstawy kasacyjnej. • Naczelny Sąd Administracyjny nie jest bowiem uprawniony do precyzowania za stronę zarzutów skargi kasacyjnej bądź do poszukiwania za nią naruszeń prawa, jakich mógł dopuścić się wojewódzki sąd administracyjny. • Tym samym zarzut naruszenia przepisów postępowania - art. 1 § 2 P.u.s.a. i art. 3 § 2 pkt 1 w związku art. 141 § 4 P.p.s.a. nie mógł być skuteczny. • Sąd I instancji nie stosuje wprost przepisów regulujących postępowanie przed organami administracji publicznej, stąd też jego związanie tymi przepisami sprowadza się do obowiązku sformułowania oceny prawnej, czy proces podjęcia decyzji stosowania prawa przez organ administracji był prawidłowy. • Skarga kasacyjna jest bezzasadna także wówczas gdy samo orzeczenie jest zgodne z prawem, a błędne jest jedynie jego uzasadnienie.

Skład orzekający

Agnieszka Miernik

sprawozdawca

Elżbieta Kremer

członek

Iwona Bogucka

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja wpływu błędów proceduralnych sądu I instancji na wynik sprawy w kontekście faktycznego stanu rzeczy; zasady kontroli sądowej decyzji administracyjnych dotyczących ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i proceduralnej; nacisk na istotny wpływ naruszenia na wynik sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy konfliktu między prawem własności a interesem publicznym w kontekście inwestycji infrastrukturalnych, co jest tematem często pojawiającym się w praktyce prawniczej.

Błąd sądu nie zawsze oznacza wygraną: jak faktyczny stan rzeczy ratuje decyzję administracyjną.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst