I KK 429/25Uchylenie przepadku pojazdu po alkoholu
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Rejonowego w Głubczycach, który skazał P. B. za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości (art. 178a § 1 k.k.). Sąd pierwszej instancji, uwzględniając wniosek prokuratora złożony w trybie art. 335 § 2 k.p.k., orzekł m.in. przepadek równowartości pojazdu mechanicznego na podstawie art. 44b § 2 k.k. Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie przepisów prawa karnego procesowego i materialnego, wskazując, że wniosek prokuratora w zakresie przepadku był wadliwy, ponieważ zawartość alkoholu w organizmie skazanego (0,26 mg/l w wydychanym powietrzu) była niższa niż próg wskazany w art. 178a § 5 k.k., który wyłączał możliwość orzeczenia przepadku. Sąd Najwyższy przyznał rację Prokuratorowi Generalnemu. Podkreślił, że sąd rozpoznający wniosek na podstawie art. 335 § 2 k.p.k. ma obowiązek kontroli merytorycznej wniosku i zgodności proponowanych rozstrzygnięć z prawem. W niniejszej sprawie Sąd Rejonowy zaniechał tej kontroli, akceptując wniosek zawierający wadliwe rozstrzygnięcie o przepadku. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że zgodnie z art. 178a § 5 k.k. (w brzmieniu obowiązującym w dacie czynu i wyroku), sąd zobligowany był orzec przepadek pojazdu lub jego równowartości w przypadku przestępstwa z art. 178a § 1 lub 4 k.k., chyba że zawartość alkoholu była niższa niż 1,5 promila we krwi lub 0,75 mg/dm3 w wydychanym powietrzu. Ponieważ stężenie alkoholu u P. B. było niższe od tego progu, nie było podstaw do orzeczenia przepadku. Sąd Najwyższy uchylił wyrok w zaskarżonej części dotyczącej przepadku, obciążając kosztami postępowania kasacyjnego Skarb Państwa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących przepadku pojazdu lub jego równowartości w sprawach o prowadzenie pojazdu pod wpływem alkoholu, zwłaszcza w kontekście niskiego stężenia alkoholu i obowiązku kontroli wniosków prokuratora przez sąd.
Dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed nowelizacją z 2026 r. oraz specyficznych okoliczności sprawy (niskie stężenie alkoholu).
Zagadnienia prawne (1)
Czy sąd pierwszej instancji, uwzględniając wniosek prokuratora o skazanie w trybie art. 335 § 2 k.p.k., prawidłowo orzekł przepadek równowartości pojazdu mechanicznego, gdy zawartość alkoholu w organizmie sprawcy była niższa niż ustawowy próg wskazany w art. 178a § 5 k.k.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd pierwszej instancji nieprawidłowo orzekł przepadek równowartości pojazdu mechanicznego, ponieważ zawartość alkoholu w organizmie sprawcy była niższa niż próg wskazany w art. 178a § 5 k.k., co wyłączało możliwość orzeczenia przepadku.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że sąd pierwszej instancji zaniechał kontroli merytorycznej wniosku prokuratora. Przepis art. 178a § 5 k.k. (w brzmieniu obowiązującym w dacie czynu i wyroku) wyłączał możliwość orzeczenia przepadku pojazdu lub jego równowartości, gdy zawartość alkoholu była niższa niż 1,5 promila we krwi lub 0,75 mg/dm3 w wydychanym powietrzu. Ponieważ stężenie alkoholu u skazanego było niższe od tego progu, przepadek nie powinien zostać orzeczony. Sąd pierwszej instancji powinien był usunąć wadliwość wniosku lub skierować sprawę do rozpoznania na zasadach ogólnych.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. B. | osoba_fizyczna | skazany |
Przepisy (15)
Główne
k.k. art. 178a § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 44b § § 2
Kodeks karny
k.k. art. 178a § § 5
Kodeks karny
Przepis ten wyłączał możliwość orzeczenia przepadku pojazdu mechanicznego lub jego równowartości, gdy zawartość alkoholu w organizmie sprawcy była niższa niż 1,5 promila we krwi lub 0,75 mg/dm3 w wydychanym powietrzu.
Pomocnicze
k.p.k. art. 335 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 343 § § 6
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 343 § § 7
Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 37a § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 42 § § 2
Kodeks karny
k.k. art. 43a § § 2
Kodeks karny
k.p.k. art. 626
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 627
Kodeks postępowania karnego
u.o.p.k. art. 3 § ust. 1
Ustawa o opłatach w sprawach karnych
k.p.k. art. 535 § § 5
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 537 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 638
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd pierwszej instancji nieprawidłowo zastosował art. 44b § 2 k.k. w zw. z art. 178a § 5 k.k., ponieważ zawartość alkoholu w organizmie sprawcy była niższa niż ustawowy próg wyłączający możliwość orzeczenia przepadku. • Sąd pierwszej instancji nie przeprowadził należytej kontroli merytorycznej wniosku prokuratora złożonego w trybie art. 335 § 2 k.p.k.
Godne uwagi sformułowania
sąd rozpoznający wniosek prokuratora złożony na podstawie art. 335 § 2 k.p.k. winien przeprowadzić jego kontrolę zarówno pod względem formalnym, jak i merytorycznym • zawartość alkoholu w organizmie sprawcy przestępstwa określonego w § 1 była niższa niż 1,5 promila we krwi lub 0,75 mg/dm3 w wydychanym powietrzu albo nie prowadziła do takiego stężenia • orzeczenie przepadku równowartości pojazdu nie powinno zostać orzeczone
Skład orzekający
Marek Siwek
przewodniczący
Igor Zgoliński
członek
Paweł Kołodziejski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przepadku pojazdu lub jego równowartości w sprawach o prowadzenie pojazdu pod wpływem alkoholu, zwłaszcza w kontekście niskiego stężenia alkoholu i obowiązku kontroli wniosków prokuratora przez sąd."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed nowelizacją z 2026 r. oraz specyficznych okoliczności sprawy (niskie stężenie alkoholu).
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje ważny aspekt kontroli wniosków prokuratora przez sądy i precyzyjnej interpretacji przepisów dotyczących przepadku, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.
“Sąd Najwyższy: Przepadek pojazdu za jazdę po alkoholu tylko powyżej progu. Kluczowa kontrola wniosków prokuratora.”
Dane finansowe
świadczenie pieniężne na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej: 5000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.