I GSK 938/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej M.S. od wyroku WSA w Szczecinie, który oddalił jego skargę na postanowienie o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego. Skarżący chciał wznowić postępowanie dotyczące przyznania płatności rolnych dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi za 2020 r., które toczyło się z wniosku A.K.-S. Skarżący, jako właściciel części działek, twierdził, że ma interes prawny w tym postępowaniu ze względu na konflikt z A.K.-S. o dzierżawę tych działek. Zarzucał naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 28 KPA (brak uwzględnienia jego interesu prawnego jako strony) oraz art. 145 § 1 pkt 4 KPA (niebrał udziału w postępowaniu). Naczelny Sąd Administracyjny uznał te zarzuty za nieuzasadnione. Sąd podkreślił, że status strony w postępowaniu administracyjnym wymaga posiadania interesu prawnego, a nie tylko faktycznego. Skarżący wykazał jedynie interes faktyczny w ustaleniu stanu faktycznego dotyczącego posiadania gruntów, ale nie wykazał normy prawa materialnego, która dawałaby mu status strony w postępowaniu wszczętym przez A.K.-S. W konsekwencji, skarżący nie mógł skutecznie domagać się wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 KPA. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że skarżący nie podważył ustaleń faktycznych ani prawidłowości zastosowania prawa materialnego przez sąd pierwszej instancji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalenie, że dla uzyskania statusu strony w postępowaniu administracyjnym konieczne jest wykazanie interesu prawnego, a nie tylko faktycznego, nawet w sytuacji konfliktu dotyczącego tych samych gruntów.
Dotyczy specyficznej sytuacji konfliktu o płatności rolne, ale zasada dotycząca interesu prawnego ma szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy właściciel działki rolnej, który nie był stroną postępowania o przyznanie płatności rolnych dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi, wszczętym przez inną osobę ubiegającą się o te płatności na tej samej działce, posiada interes prawny umożliwiający mu wznowienie tego postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, taki właściciel nie posiada interesu prawnego, a jedynie interes faktyczny, co uniemożliwia mu uzyskanie statusu strony w postępowaniu wszczętym przez inną osobę i skuteczne domaganie się jego wznowienia.
Uzasadnienie
Status strony w postępowaniu administracyjnym wymaga posiadania interesu prawnego, który musi mieć umocowanie w normie prawnej. Skarżący wykazał jedynie interes faktyczny w ustaleniu stanu faktycznego dotyczącego posiadania gruntów, ale nie wskazał przepisu prawa materialnego, który nadawałby mu status strony w postępowaniu wszczętym przez inną osobę. Brak interesu prawnego uniemożliwia wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 KPA.
Czy uzasadnienie wyroku sądu administracyjnego jest wadliwe, jeśli strona nie zgadza się z merytorycznym stanowiskiem sądu lub wykładnią prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, samo niezadowolenie strony z rozstrzygnięcia lub sposobu jego uzasadnienia nie stanowi o wadliwości uzasadnienia w rozumieniu art. 141 § 4 p.p.s.a., jeśli zawiera ono niezbędne elementy i pozwala na kontrolę instancyjną.
Uzasadnienie
Zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie może służyć do kwestionowania trafności ustaleń stanu faktycznego lub zastosowania prawa materialnego przez sąd. Uzasadnienie wyroku jest prawidłowe, jeśli zawiera przedstawienie stanu sprawy, zarzutów, stanowisk stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienie, umożliwiając kontrolę instancyjną.
Przepisy (10)
Główne
k.p.a. art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
Stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Ochronie podlegają tylko interesy prawne, a nie faktyczne.
k.p.a. art. 145 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
W sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.
p.p.s.a. art. 141 § 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie.
p.p.s.a. art. 174 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawą skargi kasacyjnej jest naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Pomocnicze
k.p.a. art. 149 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odmawia wznowienia postępowania, jeżeli postanowienie o wznowieniu postępowania nie może być wydane z powodu określonego w art. 145 § 1 pkt 4 KPA, a wnioskodawca nie jest stroną postępowania.
p.p.s.a. art. 183 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania.
p.p.s.a. art. 193
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej.
ustawa PROW 2014-2020 art. 20 § 1
Ustawa o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020
W sytuacji konfliktu między posiadaczem samoistnym a posiadaczem zależnym, płatność należeć ma posiadaczowi zależnemu.
k.c. art. 336
Kodeks cywilny
Definicja posiadacza samoistnego i zależnego.
rozporządzenie MRiRW art. 2 § 1
Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Szczegółowe warunki i tryb przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 145 § 1 pkt 4 KPA poprzez uznanie, że skarżący nie jest stroną postępowania. • Naruszenie art. 28 KPA przez niedostrzeżenie interesu prawnego skarżącego w sytuacji konfliktu krzyżowego. • Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez sporządzenie wewnętrznie sprzecznego uzasadnienia. • Naruszenie prawa materialnego (rozporządzenie MRiRW, art. 336 KC, art. 20 ust. 1 ustawy PROW) poprzez niezastosowanie.
Godne uwagi sformułowania
Ochronie w trybie przewidzianym przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego o postępowaniu jurysdykcyjnym podlegają tylko interesy o charakterze kwalifikowanym. • Różnica pomiędzy interesem faktycznym i prawnym sprowadza się do tego, że pierwszy z nich jest odbiciem subiektywnego przekonania jednostki o korzyści wynikającej z istniejącego stanu rzeczy. Drugi z interesów musi znajdować umocowanie w normie prawnej.
Skład orzekający
Piotr Pietrasz
przewodniczący sprawozdawca
Joanna Salachna
sędzia
Piotr Kraczowski
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie, że dla uzyskania statusu strony w postępowaniu administracyjnym konieczne jest wykazanie interesu prawnego, a nie tylko faktycznego, nawet w sytuacji konfliktu dotyczącego tych samych gruntów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji konfliktu o płatności rolne, ale zasada dotycząca interesu prawnego ma szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego - statusu strony i interesu prawnego w kontekście płatności rolnych, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i rolnym.
“Czy możesz wznowić postępowanie, jeśli nie byłeś jego stroną? NSA wyjaśnia kluczową różnicę między interesem prawnym a faktycznym.”
Dane finansowe
WPS: 360 PLN
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.