I GSK 1434/20Uchylenie kosztów egzekucyjnych parp
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości (PARP) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę PARP na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie. Postanowienie to utrzymywało w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego określającą PARP wysokość kosztów egzekucyjnych w kwocie 10.870,65 zł. Sąd I instancji uznał, że organy prawidłowo ustaliły koszty, opierając się na przepisach ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.), mimo że Trybunał Konstytucyjny uznał niektóre z tych przepisów (art. 64 § 1 pkt 4 i § 6 u.p.e.a.) za niekonstytucyjne w zakresie braku określenia maksymalnej wysokości opłat. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, uznał ją za zasadną. Sąd II instancji stwierdził, że zarówno organy, jak i Sąd I instancji nie zastosowały się do wiążącej wykładni zawartej w poprzednim wyroku WSA (sygn. akt V SA/Wa 1157/18), który nakazywał uwzględnienie rzeczywistych wydatków, pracochłonności i czasochłonności czynności egzekucyjnych. NSA podkreślił, że organy egzekucyjne mają możliwość udokumentowania poniesionych kosztów, a obciążanie zobowiązanych powinno opierać się na tych rzeczywistych wydatkach. W ocenie NSA, w rozpatrywanej sprawie wystąpiła rażąca dysproporcja między naliczonymi opłatami a rzeczywistymi kosztami postępowania egzekucyjnego, a organy nie wykazały racjonalnej zależności między wysokością opłat a podjętymi czynnościami. W związku z tym, NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA i postanowienie organu, zasądzając jednocześnie koszty postępowania od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na rzecz PARP.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaNaruszenie przez organy administracji i sądy administracyjne przepisów dotyczących kosztów egzekucyjnych w sytuacji braku wykazania racjonalnej zależności między wysokością opłat a rzeczywistymi kosztami i nakładem pracy organu, zwłaszcza w kontekście wytycznych Trybunału Konstytucyjnego.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji związanej z kosztami egzekucyjnymi w administracji i interpretacją przepisów u.p.e.a. w świetle orzecznictwa TK. Może mieć szersze zastosowanie w sprawach dotyczących opłat i kosztów w postępowaniach administracyjnych i egzekucyjnych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organy egzekucyjne i sądy administracyjne prawidłowo stosują przepisy dotyczące opłat egzekucyjnych i manipulacyjnych, w szczególności w kontekście wyroku Trybunału Konstytucyjnego stwierdzającego ich niekonstytucyjność w zakresie braku określenia maksymalnej wysokości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organy i Sąd I instancji nie zastosowały się do wiążącej wykładni i wytycznych Trybunału Konstytucyjnego, nie wykazując racjonalnej zależności między wysokością opłat a rzeczywistymi kosztami i nakładem pracy organu.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że organy i WSA nie wykazały, iż naliczone koszty egzekucyjne (opłata egzekucyjna i manipulacyjna) pozostają w racjonalnej zależności od faktycznie poniesionych wydatków i nakładu pracy organu egzekucyjnego, co narusza wytyczne TK i poprzednie orzecznictwo WSA.
Czy wysokość opłat egzekucyjnych i manipulacyjnych może być ustalana w oderwaniu od rzeczywistych kosztów i nakładu pracy organu egzekucyjnego, zwłaszcza gdy przepisy nie określają maksymalnej wysokości tych opłat?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wysokość tych opłat musi być powiązana z rzeczywistymi kosztami i nakładem pracy organu, aby uniknąć nadmiernego fiskalizmu i zapewnić racjonalną zależność.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że opłaty egzekucyjne powinny odzwierciedlać rzeczywiste koszty i nakład pracy organu, a ich wysokość nie może być ustalana w sposób oderwany od tych czynników, co stanowiło podstawę do uchylenia zaskarżonego postanowienia i wyroku.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (36)
Główne
u.p.e.a. art. 64 § § 1 pkt 4
Ustawa - o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 64 § § 6
Ustawa - o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 153
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 170
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 188
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 144
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8 § § 1
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 124 § § 2
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.e.a. art. 18
Ustawa - o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 64 § § 10
Ustawa - o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 64a
Ustawa - o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 64b
Ustawa - o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 64c § § 1
Ustawa - o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 64c § § 2
Ustawa - o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 64c § § 4
Ustawa - o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 64c § § 4a
Ustawa - o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 64c § § 4b
Ustawa - o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 64e § § 4a
Ustawa - o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 80 § § 2
Ustawa - o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 64 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 84
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 1 lit. c
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 2 lit. b
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przez Sąd I instancji art. 153 p.p.s.a. poprzez niezastosowanie się do wiążącej wykładni z poprzedniego wyroku WSA. • Naruszenie przez Sąd I instancji art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak odniesienia się do kluczowych okoliczności faktycznych i lakoniczne uzasadnienie. • Naruszenie przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez nierozpoznanie sprawy w sposób wyczerpujący i nieuwzględnienie wytycznych TK. • Naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 64 § 1 pkt 4 i § 6 u.p.e.a.) poprzez błędną wykładnię niezgodną z wyrokiem TK. • Brak wykazania przez organy administracji racjonalnej zależności między wysokością opłat a rzeczywistymi kosztami i nakładem pracy organu egzekucyjnego.
Godne uwagi sformułowania
organy orzekające w przedmiotowej sprawie, jak również Sąd administracyjny, na mocy art. 153 p.p.s.a. związane są wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 19 grudnia 2018r., sygn. akt V SA/Wa 1157/18. • brak określenia górnej granicy opłaty, o której mowa w art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. i opłaty manipulacyjnej powoduje, że w przypadku należności o znacznej wartości następuje zachwianie związku między świadczeniem organu egzekucyjnego a wysokością opłat ponoszonych z tego tytułu, które stają się niejako sankcją pieniężną. • organy mają wiedzę co do wydatków i kosztów poniesionych w konkretnym postępowaniu egzekucyjnym i mogą te koszty i wydatki z łatwością udokumentować. • istnieje rażąca dysproporcja między określonymi opłatami w łącznej wysokości 10.870,65 złotych, a rzeczywistymi kosztami postępowania egzekucyjnego. • Wysokość opłaty manipulacyjnej nierozerwalnie związana jest z zapewnieniem właściwej równowagi pomiędzy interesem państwa, polegającym na otrzymaniu zwrotu wydatków za przeprowadzone postępowanie egzekucyjne a ochroną podmiotów przed nadmiernym fiskalizmem.
Skład orzekający
Hanna Kamińska
przewodniczący
Małgorzata Grzelak
sędzia
Izabella Janson
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Naruszenie przez organy administracji i sądy administracyjne przepisów dotyczących kosztów egzekucyjnych w sytuacji braku wykazania racjonalnej zależności między wysokością opłat a rzeczywistymi kosztami i nakładem pracy organu, zwłaszcza w kontekście wytycznych Trybunału Konstytucyjnego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji związanej z kosztami egzekucyjnymi w administracji i interpretacją przepisów u.p.e.a. w świetle orzecznictwa TK. Może mieć szersze zastosowanie w sprawach dotyczących opłat i kosztów w postępowaniach administracyjnych i egzekucyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia kosztów egzekucyjnych i potencjalnej nadmiernej ingerencji państwa w prawa obywateli, co jest istotne dla prawników i przedsiębiorców.
“Czy koszty egzekucji mogą być "karą" za samo wszczęcie postępowania? NSA odpowiada.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.