I GSK 139/23Oddalenie skargi kasacyjnej zwrot dotacji
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Stowarzyszenia A od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę stowarzyszenia na decyzję Ministra Obrony Narodowej (MON) określającą kwotę dotacji celowej podlegającej zwrotowi do budżetu państwa. Stowarzyszenie zarzucało Sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez lakoniczne uzasadnienie, oraz naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących postępowania wyjaśniającego. Podniesiono również zarzuty naruszenia prawa materialnego, w tym art. 65 k.c. i art. 353¹ k.c. w związku z umową dotacyjną, zarzucając błędną wykładnię postanowień umownych, które miały dopuszczać realizację zadania publicznego przez podmioty trzecie. Stowarzyszenie argumentowało, że organ błędnie zastosował przepisy ustawy o finansach publicznych (art. 169 ust. 1 pkt 1 u.f.p.) oraz ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (art. 16 ust. 4 u.d.p.p.w.). Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 141 § 4 p.p.s.a., były niezasadne, ponieważ uzasadnienie wyroku WSA zawierało wszystkie wymagane elementy i umożliwiało kontrolę instancyjną. Sąd podkreślił, że zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie może służyć kwestionowaniu ustaleń faktycznych ani wykładni prawa. Odnosząc się do zarzutów naruszenia prawa materialnego, NSA stwierdził, że umowa dotacyjna oraz przepisy prawa nie dopuszczały podzlecania realizacji zadania publicznego podmiotom trzecim bez zgody organu. Wykorzystanie dotacji przez takie podmioty stanowiło wykorzystanie środków niezgodnie z przeznaczeniem, co uzasadniało żądanie zwrotu dotacji. Sąd uznał, że interpretacja umowy przez organ była prawidłowa i nie naruszała przepisów k.c., ponieważ autonomia woli stron nie może prowadzić do kształtowania publicznoprawnych obowiązków wbrew ustawie. Sąd podkreślił, że kontrola sądowa opiera się na kryterium zgodności z prawem, a nie na utrwalonej praktyce organu, jeśli ta praktyka jest niezgodna z prawem.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących wykorzystania dotacji celowych, w szczególności zakazu podzlecania realizacji zadań podmiotom trzecim bez zgody organu.
Dotyczy specyficznej sytuacji wykorzystania dotacji przez podmioty trzecie. Interpretacja przepisów k.p.a. i p.p.s.a. w kontekście zarzutów kasacyjnych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wykorzystanie dotacji celowej przez podmioty trzecie, niebędące stroną umowy dotacyjnej, bez wyraźnej zgody organu, stanowi wykorzystanie dotacji niezgodnie z przeznaczeniem w rozumieniu przepisów ustawy o finansach publicznych i ustawy o działalności pożytku publicznego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wykorzystanie dotacji przez podmioty trzecie bez zgody organu stanowi naruszenie umowy i przepisów, co uzasadnia żądanie zwrotu dotacji.
Uzasadnienie
Umowa dotacyjna oraz art. 16 ust. 4 ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie nie zezwalały na realizację zadania publicznego przez podmioty trzecie bez zgody organu. Brak takiej zgody skutkuje uznaniem dotacji za wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem.
Czy uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, które nie odnosi się szczegółowo do wszystkich zarzutów skargi, narusza art. 141 § 4 p.p.s.a. w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy?
Odpowiedź sądu
Nie, uzasadnienie wyroku WSA zawierało wszystkie wymagane elementy i umożliwiało kontrolę instancyjną, a zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie może służyć kwestionowaniu ustaleń faktycznych ani wykładni prawa.
Uzasadnienie
Uzasadnienie wyroku WSA przedstawiło stan sprawy, zarzuty, stanowiska stron oraz podstawę prawną rozstrzygnięcia, co jest wystarczające do kontroli instancyjnej. Wadliwość uzasadnienia musi być na tyle istotna, aby uniemożliwiać kontrolę lub czynić ją iluzoryczną.
Czy interpretacja postanowień umowy dotacyjnej przy użyciu przepisów Kodeksu cywilnego (art. 65 k.c.) jest właściwa przy ocenie publicznoprawnego obowiązku zwrotu dotacji celowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące wykładni oświadczeń woli nie są adekwatne ani przydatne do ustalania, czy dotacja została wykorzystana zgodnie z umową i przepisami prawa administracyjnego, ponieważ autonomia woli stron nie może prowadzić do kształtowania publicznoprawnych obowiązków wbrew ustawie.
Uzasadnienie
Spór o zwrot dotacji ma charakter publicznoprawny, a nie cywilnoprawny. Strony umowy nie mogą oświadczeniem woli kształtować swoich publicznoprawnych obowiązków odmiennie niż wynika to z przepisów prawa administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (36)
Główne
u.f.p. art. 169 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o finansach publicznych
u.d.p.p.w. art. 16 § ust. 4
Ustawa o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie
Pomocnicze
u.f.p. art. 168 § ust. 4
Ustawa o finansach publicznych
u.f.p. art. 152 § ust. 2
Ustawa o finansach publicznych
u.f.p. art. 169 § ust. 4
Ustawa o finansach publicznych
u.d.p.p.w. art. 16 § ust. 1
Ustawa o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7a § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 75 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 78 § § 1 i 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 89 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 65 § § 1 i 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 56
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 60
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 353[1]
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 354 § § 1 i 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 462 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.c. art. 65 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
k.c. art. 56
Kodeks cywilny
k.c. art. 60
Kodeks cywilny
k.c. art. 353[1]
Kodeks cywilny
k.c. art. 354 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
k.c. art. 462 § § 1
Kodeks cywilny
p.p.s.a. art. 173 § § 1 i 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a)
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 193
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez lakoniczne uzasadnienie wyroku WSA. • Naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących postępowania wyjaśniającego (art. 7, 7a, 75, 77, 78, 80, 89 k.p.a.). • Naruszenie art. 65 k.c., art. 56 k.c., art. 60 k.c., art. 353¹ k.c. poprzez błędną wykładnię umowy dotacyjnej. • Niezastosowanie art. 168 ust. 4 i art. 152 ust. 2 u.f.p. • Błędne zastosowanie art. 169 ust. 1 pkt 1 u.f.p. • Błędna wykładnia i zastosowanie art. 16 ust. 4 u.d.p.p.w.
Godne uwagi sformułowania
Uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. • Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. • Zgodnie z art. 183 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. • Zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. jako samodzielna podstawa kasacyjna może być skutecznie postawiony gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów wymienionych w tym przepisie. • Wadliwość uzasadnienia wyroku może zatem stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego, gdy sporządzone jest ono w taki sposób, że uniemożliwia kontrolę instancyjną zaskarżonego wyroku, bądź czyni ją wyłącznie iluzoryczną. • Nie może więc ulegać wątpliwości, że celem postępowania wyjaśniającego nie jest badanie wszystkich okoliczności faktycznych dotyczących strony, lecz ustalenie okoliczności istotnych z punktu widzenia norm prawa materialnego mających w konkretnej sprawie zastosowanie. • Zgodnie z art. 169 ust. 1 u.f.p. dotacje udzielone z budżetu państwa: 1) wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, 2) pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości - podlegają zwrotowi do budżetu państwa wraz z odsetkami... • Strony umowy nie mogą oświadczeniem woli kształtować swoich publicznoprawnych obowiązków odmiennie, niż wynika to z przepisów administracyjnego prawa materialnego. […]
Skład orzekający
Piotr Piszczek
przewodniczący sprawozdawca
Joanna Salachna
sędzia
Marek Krawczak
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wykorzystania dotacji celowych, w szczególności zakazu podzlecania realizacji zadań podmiotom trzecim bez zgody organu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wykorzystania dotacji przez podmioty trzecie. Interpretacja przepisów k.p.a. i p.p.s.a. w kontekście zarzutów kasacyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia wykorzystania środków publicznych i potencjalnych nadużyć. Pokazuje, jak sądy interpretują umowy dotacyjne i przepisy prawa w kontekście finansów publicznych.
“Czy można podzlecić realizację zadania publicznego? NSA wyjaśnia zasady zwrotu dotacji.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.