Orzeczenie · 2017-01-25

I FSK 817/15Uchylenie wyroku VAT nierzetelne faktury 4

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2017-01-25
NSAPodatkoweWysokansa
VATprawo do odliczenianierzetelne fakturyart. 108 ustawy o VATdobra wiaranależyta starannośćpostępowanie podatkoweskarżący kasacyjnysąd administracyjny

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Dyrektora Izby Skarbowej od wyroku WSA w Gliwicach, który uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. dotyczącą podatku od towarów i usług. Spór dotyczył prawa do odliczenia podatku naliczonego przez B. R. w związku z fakturami wystawionymi przez spółki W. i V., które organy uznały za nierzetelne, stosując art. 108 ustawy o VAT. WSA uchylił decyzję organów, wskazując na brak wszechstronnego zbadania sprawy z perspektywy skarżącej i przedwczesne wnioski o jej świadomości nierzetelności faktur. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za zasadną. Sąd kasacyjny zakwestionował wykładnię art. 108 ustawy o VAT przez WSA, wskazując, że brak korekty faktur przez skarżącą i niewyeliminowanie ryzyka uszczupleń podatkowych uzasadniało zastosowanie tego przepisu. Ponadto, NSA zarzucił WSA naruszenie przepisów postępowania, uznając, że ocena zeznań świadka S. M. i ustalenia dotyczące transakcji ze spółką W. były wadliwe. Sąd kasacyjny podkreślił, że skarżąca nie podjęła wystarczających działań w celu wyjaśnienia wątpliwości dotyczących transakcji, a otrzymywanie potwierdzeń KP drogą mailową nie usprawiedliwia braku należytej staranności. W konsekwencji, NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 108 ustawy o VAT, zasady oceny dowodów w sprawach VAT, obowiązek należytej staranności podatnika.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznych okoliczności sprawy, w tym transakcji z nierzetelnymi kontrahentami i zastosowania art. 108 ustawy o VAT.

Zagadnienia prawne (3)

Czy zastosowanie art. 108 ust. 1 ustawy o VAT (obowiązek zapłaty podatku wykazanego na fakturze) jest uzależnione od rozstrzygnięcia, czy wystawienie spornych faktur spowodowało zagrożenie w postaci możliwości odliczenia podatku przez odbiorcę, który nie rozliczył podatku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zastosowanie art. 108 ust. 1 ustawy o VAT nie jest uzależnione od rozstrzygnięcia, czy wystawienie spornych faktur spowodowało zagrożenie w postaci możliwości odliczenia podatku przez odbiorcę, który nie rozliczył podatku, jeśli podatnik nie wyeliminował we właściwym czasie ryzyka uszczupleń podatkowych i nie skorygował faktur.

Uzasadnienie

NSA uznał, że WSA błędnie zinterpretował art. 108 ustawy o VAT, uzależniając jego zastosowanie od ustalenia ryzyka uszczupleń podatkowych. Podkreślono, że brak korekty faktur przez skarżącą i niewyeliminowanie ryzyka uszczupleń podatkowych uzasadnia zastosowanie tego przepisu.

Czy organy podatkowe i sąd pierwszej instancji prawidłowo oceniły materiał dowodowy w zakresie ustalenia świadomości skarżącej o nierzetelności faktur wystawionych przez spółkę W.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ocena Sądu pierwszej instancji dotycząca materiału dowodowego w zakresie transakcji ze spółką W. była wadliwa, naruszając przepisy postępowania.

Uzasadnienie

NSA uznał, że WSA błędnie ocenił zeznania świadka S. M. i inne dowody, nieprawidłowo interpretując okoliczności związane z transakcjami ze spółką W. i brakiem należytej staranności skarżącej.

Czy skarżąca miała prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych przez spółkę W., mimo potencjalnych nieprawidłowości w obiegu dokumentów (np. otrzymywanie KP drogą mailową)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarżąca nie wykazała należytej staranności w weryfikacji kontrahenta i transakcji, co w połączeniu z innymi ustaleniami mogło prowadzić do pozbawienia prawa do odliczenia.

Uzasadnienie

NSA wskazał, że otrzymywanie KP drogą mailową nie jest prawidłową metodą postępowania, a skarżąca nie zadeklarowała dowodów potwierdzających rzeczywisty charakter transakcji, co podważało jej dobrą wiarę.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżony wyrok WSA w Gliwicach został uchylony w całości i sprawa przekazana do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach.

Przepisy (23)

Główne

ustawa o VAT art. 108 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Nakłada obowiązek zapłaty podatku wykazanego na fakturze, nawet jeśli nie odzwierciedla ona rzeczywistej transakcji.

Pomocnicze

ustawa o VAT art. 86 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Dotyczy prawa do odliczenia podatku naliczonego.

ustawa o VAT art. 88 § ust. 3a pkt 4a

Ustawa o podatku od towarów i usług

Określa przypadki, w których prawo do odliczenia nie przysługuje.

O.p. art. 180 § § 1

Ordynacja podatkowa

Dotyczy dowodów w postępowaniu podatkowym.

O.p. art. 181

Ordynacja podatkowa

Dotyczy dowodów w postępowaniu podatkowym.

O.p. art. 187 § § 1

Ordynacja podatkowa

Dotyczy obowiązku zebrania i rozpatrzenia całokształtu materiału dowodowego.

O.p. art. 188

Ordynacja podatkowa

Dotyczy obowiązku organu podatkowego do przeprowadzenia dowodu.

O.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

Dotyczy oceny wiarygodności i mocy dowodowej dowodów.

O.p. art. 210 § § 4

Ordynacja podatkowa

Dotyczy uzasadnienia decyzji.

Dyrektywa 112 art. 167

Dyrektywa Rady 2006/112/WE

Dotyczy prawa do odliczenia VAT.

Dyrektywa 112 art. 168 § lit. a

Dyrektywa Rady 2006/112/WE

Określa warunki prawa do odliczenia VAT.

Dyrektywa 112 art. 178 § lit. a

Dyrektywa Rady 2006/112/WE

Wymaga posiadania faktury do dokonania odliczenia.

Dyrektywa 112 art. 220 § ust. 1 pkt 1

Dyrektywa Rady 2006/112/WE

Dotyczy obowiązku wystawienia faktury.

Dyrektywa 112 art. 273

Dyrektywa Rady 2006/112/WE

Dotyczy środków niezbędnych do zapewnienia prawidłowego poboru VAT.

ustawa p.p.s.a. art. 133 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa wydania wyroku po zamknięciu rozprawy.

ustawa p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymogi uzasadnienia wyroku.

ustawa p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa uchylenia decyzji.

ustawa p.p.s.a. art. 174 § pkt. 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa skargi kasacyjnej - naruszenie prawa materialnego.

ustawa p.p.s.a. art. 174 § pkt. 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa skargi kasacyjnej - naruszenie przepisów postępowania.

ustawa p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.

ustawa p.p.s.a. art. 185 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa uchylenia wyroku przez NSA.

ustawa p.p.s.a. art. 203 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o kosztach postępowania.

ustawa p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o kosztach postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędna wykładnia art. 108 ust. 1 ustawy o VAT przez WSA. • Wadliwe ustalenia faktyczne i ocena materiału dowodowego przez WSA w zakresie transakcji ze spółką W. • Brak korekty faktur przez skarżącą i niewyeliminowanie ryzyka uszczupleń podatkowych.

Godne uwagi sformułowania

nie można odmówić prawa do odliczenia VAT podatnikom, którzy nie posiadali świadomości, iż transakcja mająca stanowić podstawę do odliczenia tego podatku wiązała się z przestępstwem popełnionym przez wystawcę faktury lub przestępstwem popełnionym przez podmiot działający na wcześniejszym etapie obrotu. • nie można zaaprobować, albowiem wyraża ono błędną wykładnię art. 108 ust 1 ustawy o VAT i w konsekwencji, jego nieprawidłowe zastosowanie • nie można zaakceptować otrzymywania drogą mailową dowodów KP, gdyż nie jest to ani prawidłowa, ani powszechna metoda postępowania.

Skład orzekający

Małgorzata Niezgódka - Medek

przewodniczący

Ryszard Pęk

sędzia

Izabela Najda-Ossowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 108 ustawy o VAT, zasady oceny dowodów w sprawach VAT, obowiązek należytej staranności podatnika."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności sprawy, w tym transakcji z nierzetelnymi kontrahentami i zastosowania art. 108 ustawy o VAT.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kluczowych kwestii w VAT: prawa do odliczenia, nierzetelnych faktur i odpowiedzialności podatnika. Wyjaśnia, kiedy można zastosować art. 108 ustawy o VAT i jakie są konsekwencje braku należytej staranności.

“Nierzetelne faktury VAT: Kiedy zapłacisz podatek dwa razy?”

Dane finansowe

WPS: 9072 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst