Orzeczenie · 2020-02-18

I FSK 1416/15Prawo do odliczenia VAT gminy od boiska sportowego

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2020-02-18
NSAPodatkoweWysokansa
VATodliczenie VATkorekta VATgminanieruchomośćinwestycjadziałalność gospodarczainterpretacja indywidualnapodatek naliczonypodatek należny

Sprawa dotyczyła prawa Gminy S. do odliczenia podatku VAT od wydatków poniesionych na budowę boiska sportowego. Gmina, będąca czynnym podatnikiem VAT, pierwotnie nie odliczała VAT od zakupu towarów i usług związanych z inwestycją, uznając, że boisko nie jest wykorzystywane do czynności opodatkowanych. Następnie Gmina planowała organizację płatnych turniejów piłkarskich, co miało zmienić przeznaczenie boiska i umożliwić odliczenie VAT na podstawie art. 90a ustawy o VAT. Minister Finansów wydał negatywną interpretację, którą WSA uchylił, podzielając stanowisko Gminy. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną Ministra Finansów, uchylił wyrok WSA i oddalił skargę Gminy. NSA oparł swoje rozstrzygnięcie na orzecznictwie TSUE (m.in. C-378/02, C-140/17, C-520/14), wskazując, że prawo do odliczenia VAT powstaje, gdy towary i usługi są nabywane z zamiarem wykorzystania ich do działalności opodatkowanej. W analizowanym przypadku, mimo planowanej organizacji turniejów, podstawowe, nieodpłatne przeznaczenie boiska nie uległo zmianie, a uzyskane z turniejów przychody były znikome w stosunku do wartości inwestycji. NSA uznał, że Gmina nie działała jako podatnik w momencie nabywania towarów i usług na budowę boiska, a późniejsza zmiana sposobu użytkowania nie dawała podstaw do odliczenia podatku naliczonego ani do korekty deklaracji VAT.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących prawa do odliczenia VAT przez jednostki samorządu terytorialnego w przypadku inwestycji o charakterze publicznym, które są następnie wykorzystywane również do działalności generującej przychody.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji Gminy i budowy boiska sportowego, ale jego zasady mogą być stosowane do innych inwestycji publicznych. Kluczowe jest ustalenie, czy planowana działalność generująca przychody ma charakter gospodarczy i czy stanowi istotną część przeznaczenia inwestycji.

Zagadnienia prawne (3)

Czy Gminie przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT od wydatków poniesionych na budowę boiska sportowego, które jest udostępniane nieodpłatnie, ale planuje się organizację płatnych turniejów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, Gminie nie przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT od wydatków na budowę boiska, ponieważ jego podstawowe przeznaczenie nie uległo zmianie i nadal jest ono udostępniane nieodpłatnie, a uzyskane z turniejów przychody są znikome.

Uzasadnienie

NSA oparł się na orzecznictwie TSUE, wskazując, że prawo do odliczenia VAT powstaje, gdy towary i usługi są nabywane z zamiarem wykorzystania ich do działalności opodatkowanej. W tym przypadku, mimo planowanych turniejów, boisko nadal służyło głównie celom niepodatkowanym, a organizacja turniejów nie stanowiła działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów VAT.

Czy zmiana sposobu użytkowania boiska sportowego przez coroczną organizację turnieju sportowego może skutkować prawem do korekty podatku naliczonego VAT?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, taka zmiana nie daje prawa do korekty podatku naliczonego, jeśli podstawowe przeznaczenie inwestycji nie uległo zmianie i nadal służy ona celom niepodatkowanym.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że prawo do odliczenia VAT odnawia się w momencie zmiany przeznaczenia dobra z celów niepodlegających VAT również na cele podlegające VAT. Jednak w tej sprawie, ze względu na znikome przychody z turniejów i nadal nieodpłatne udostępnianie boiska, nie można było uznać, że nastąpiła zmiana przeznaczenia na cele opodatkowane.

Czy Gmina działa jako podatnik VAT w rozumieniu przepisów UE i krajowych w odniesieniu do budowy i udostępniania boiska sportowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w odniesieniu do budowy boiska, które jest udostępniane nieodpłatnie, Gmina nie działała jako podatnik VAT, co wyklucza prawo do odliczenia podatku naliczonego.

Uzasadnienie

NSA powołał się na art. 15 ust. 6 ustawy o VAT i art. 13 ust. 1 dyrektywy VAT, zgodnie z którymi gminy nie są podatnikami VAT w odniesieniu do działalności podejmowanej jako władze publiczne, chyba że działają w warunkach analogicznych do podmiotów prywatnych. W tym przypadku, budowa boiska na cele publiczne nie spełniała tych kryteriów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżony wyrok został uchylony w całości, a skarga Gminy oddalona.

Przepisy (14)

Główne

u.p.t.u. art. 90a § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Przepis ten nie znajduje zastosowania, gdy podatnik nigdy nie nabył prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z określonymi zakupami, a następnie nie nastąpiła zmiana przeznaczenia towarów i usług z czynności niepodlegających opodatkowaniu VAT do czynności opodatkowanych w sposób uzasadniający prawo do odliczenia.

u.p.t.u. art. 15 § ust. 6

Ustawa o podatku od towarów i usług

Gminy nie są co do zasady uważane za podatników VAT w odniesieniu do działalności, którą podejmują jako władze publiczne. Podstawowe znaczenie dla uznania organu władzy publicznej za podatnika jest to, czy działa on w warunkach analogicznych jak podmioty prywatne.

P.p.s.a. art. 188

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna uchylenia zaskarżonego wyroku przez NSA.

P.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna oddalenia skargi przez NSA.

Pomocnicze

u.p.t.u. art. 91 § ust. 7

Ustawa o podatku od towarów i usług

Nie ma zastosowania w sytuacji, gdy Gmina nie miała prawa do odliczenia podatku na skutek nie wykorzystywania boiska do wykonywania czynności opodatkowanych, a następnie rozpoczęła wykonywanie czynności opodatkowanych przy wykorzystaniu wytworzonego przez siebie boiska sportowego, co dało jej prawo do dokonania częściowego odliczenia podatku VAT.

u.p.t.u. art. 86 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Niewłaściwe zastosowanie i błędne ujęcie, że w przedstawionym stanie faktycznym w zakresie nabywanych na budowę boiska towarów i usług, Gmina nabędzie status podatnika VAT i przez to spełni przesłankę bycia podatnikiem, uprawniającą do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

u.p.t.u. art. 15 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Niewłaściwe zastosowanie i błędne ujęcie, że w przedstawionym stanie faktycznym w zakresie nabywanych na budowę boiska towarów i usług, Gmina nabędzie status podatnika VAT i przez to spełni przesłankę bycia podatnikiem, uprawniającą do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

o.p. art. 121 § § 1

Ordynacja podatkowa

Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.

P.p.s.a. art. 134 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.

P.p.s.a. art. 141 § § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.

P.p.s.a. art. 146 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skutki uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny.

P.p.s.a. art. 203 § pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna orzekania o kosztach postępowania kasacyjnego.

P.p.s.a. art. 205 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna orzekania o kosztach postępowania kasacyjnego.

P.p.s.a. art. 209

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna orzekania o kosztach postępowania kasacyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Gmina nie działała jako podatnik VAT w momencie nabywania towarów i usług na budowę boiska, ponieważ było ono przeznaczone głównie do celów niepodatkowanych. • Organizacja turniejów piłkarskich nie stanowiła działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów VAT, a uzyskane z tego tytułu przychody były znikome w stosunku do wartości inwestycji. • Zmiana sposobu użytkowania boiska nie skutkowała zmianą jego podstawowego, nieodpłatnego przeznaczenia, co wyklucza prawo do odliczenia VAT i korekty podatku naliczonego.

Odrzucone argumenty

Gmina miała prawo do odliczenia podatku VAT w deklaracji składanej za okres rozliczeniowy, w którym nastąpi zmiana przeznaczenia nieruchomości, tj. w okresie, w którym zostanie zorganizowany pierwszy turniej. • WSA uznał, że ze stanu faktycznego nie wynika jednoznacznie, by Gmina nabywając towary i usługi związane z realizacją inwestycji nie posiadała zamiaru wykonywania tych czynności do działalności gospodarczej.

Godne uwagi sformułowania

prawo do odliczenia 'odżyje' (poprzez stosowną korektę) w momencie zmiany przeznaczenia tego dobra z celów niepodlegających VAT również na cele podlegające VAT • podstawowe znaczenie dla uznania organu władzy publicznej za podatnika jest to, czy działa on w warunkach analogicznych jak podmioty prywatne • zachodzi zatem wyraźna asymetria pomiędzy kwotą uzyskaną z turnieju, a wartością infrastruktury

Skład orzekający

Danuta Oleś

przewodniczący-sprawozdawca

Janusz Zubrzycki

sędzia

Ewa Rojek

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa do odliczenia VAT przez jednostki samorządu terytorialnego w przypadku inwestycji o charakterze publicznym, które są następnie wykorzystywane również do działalności generującej przychody."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji Gminy i budowy boiska sportowego, ale jego zasady mogą być stosowane do innych inwestycji publicznych. Kluczowe jest ustalenie, czy planowana działalność generująca przychody ma charakter gospodarczy i czy stanowi istotną część przeznaczenia inwestycji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu jednostek samorządu terytorialnego - jak rozliczać VAT od inwestycji publicznych, które mogą być wykorzystywane komercyjnie. Wyrok NSA wyjaśnia, kiedy takie wykorzystanie daje prawo do odliczenia VAT.

“Gmina chciała odliczyć VAT od boiska, ale sąd powiedział 'nie'. Kluczowe znaczenie ma przeznaczenie inwestycji.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst