I FSK 1158/23Odliczenie VAT samochody gmina przepisy laczone
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa rozstrzygnęła o możliwości łącznego stosowania przepisów art. 86a ust. 1 u.p.t.u. (ograniczenie odliczenia VAT do 50% w przypadku wydatków związanych z pojazdami samochodowymi) oraz art. 86 ust. 2a u.p.t.u. (obliczanie proporcji odliczenia VAT dla wydatków o mieszanym przeznaczeniu). Gmina wnioskowała o interpretację, zgodnie z którą mogłaby odliczać 50% VAT od wydatków na samochody, bez stosowania prewspółczynnika, argumentując, że art. 86a u.p.t.u. jest przepisem szczególnym. Dyrektor KIS uważał, że najpierw należy zastosować prewspółczynnik, a następnie ograniczenie 50%. Sąd pierwszej instancji przychylił się do stanowiska Gminy, uchylając interpretację. Naczelny Sąd Administracyjny, po analizie przepisów krajowych i unijnych (w tym decyzji wykonawczej Rady 2013/805/UE), uznał, że oba przepisy mogą być stosowane łącznie. NSA wyjaśnił, że ograniczenie 50% wynika z możliwości wykorzystania pojazdów do celów innych niż działalność gospodarcza, które mogłyby podlegać opodatkowaniu, a które zostały wyłączone z opodatkowania na mocy art. 8 ust. 5 u.p.t.u. w zamian za ograniczenie odliczenia. Z kolei art. 86 ust. 2a u.p.t.u. służy określeniu proporcji wykorzystania towarów i usług do działalności gospodarczej. NSA stwierdził, że kolejność stosowania tych przepisów nie wpływa na ostateczny wynik, a interpretacja Dyrektora KIS była prawidłowa. W konsekwencji NSA uchylił wyrok WSA i oddalił skargę Gminy, zasądzając koszty postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie zasad łącznego stosowania przepisów dotyczących odliczenia VAT od wydatków na pojazdy samochodowe (art. 86a u.p.t.u.) oraz przepisów o proporcjonalnym odliczaniu VAT (art. 86 ust. 2a u.p.t.u.).
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wykorzystania pojazdów przez jednostkę samorządu terytorialnego do celów gospodarczych i publicznych, ale jego wnioski mają szersze zastosowanie do podatników wykorzystujących pojazdy do działalności gospodarczej i innych celów.
Zagadnienia prawne (2)
Czy przepisy art. 86a ust. 1 u.p.t.u. (ograniczenie odliczenia VAT do 50% dla wydatków na pojazdy samochodowe) oraz art. 86 ust. 2a u.p.t.u. (obliczanie proporcji odliczenia VAT dla wydatków o mieszanym przeznaczeniu) mogą być stosowane łącznie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przepisy te mogą być stosowane łącznie.
Uzasadnienie
NSA wyjaśnił, że art. 86a ust. 1 u.p.t.u. ogranicza kwotę podatku naliczonego z tytułu wydatków na pojazdy samochodowe, gdy nie są one wykorzystywane wyłącznie do działalności gospodarczej. Art. 86 ust. 2a u.p.t.u. służy określeniu proporcji odliczenia dla towarów i usług wykorzystywanych do różnych celów. Oba przepisy mogą być stosowane łącznie, a ich kolejność nie wpływa na ostateczny wynik, ponieważ dotyczą różnych aspektów odliczenia i mają odmienne podstawy prawne oraz zakresy zastosowania.
Czy art. 86a ust. 1 u.p.t.u. stanowi przepis szczególny (lex specialis) wobec art. 86 ust. 2a u.p.t.u., wyłączający możliwość ich łącznego stosowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, art. 86a ust. 1 u.p.t.u. nie stanowi przepisu szczególnego wyłączającego stosowanie art. 86 ust. 2a u.p.t.u.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że choć art. 86a ust. 1 u.p.t.u. jest przepisem szczególnym w odniesieniu do wydatków na pojazdy samochodowe, nie wyklucza to stosowania ogólnych zasad określania proporcji odliczenia z art. 86 ust. 2a u.p.t.u. Oba przepisy dotyczą różnych sytuacji i mogą być stosowane komplementarnie.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (22)
Główne
u.p.t.u. art. 86a § ust. 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Ogranicza kwotę podatku naliczonego do 50% w przypadku wydatków związanych z pojazdami samochodowymi, które nie są wykorzystywane wyłącznie do działalności gospodarczej podatnika.
u.p.t.u. art. 86 § ust. 2a
Ustawa o podatku od towarów i usług
Określa sposób obliczania proporcji odliczenia podatku naliczonego dla towarów i usług wykorzystywanych zarówno do celów działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza.
u.p.t.u. art. 86 § ust. 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Stanowi o prawie do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.
Dz.U. 2021 poz 685 art. 86a ust. 1, art. 86 ust. 2a
Podstawa prawna wskazana w treści orzeczenia.
u.p.t.u.
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Główny akt prawny dotyczący sprawy.
Pomocnicze
u.p.t.u. art. 86 § ust. 2
Ustawa o podatku od towarów i usług
Określa, co stanowi kwotę podatku naliczonego.
u.p.t.u. art. 86a § ust. 2
Ustawa o podatku od towarów i usług
Określa, jakie wydatki są związane z pojazdami samochodowymi.
u.p.t.u. art. 86a § ust. 3
Ustawa o podatku od towarów i usług
Określa przypadki, w których ograniczenie 50% nie ma zastosowania (np. gdy pojazdy są wykorzystywane wyłącznie do działalności gospodarczej).
u.p.t.u. art. 86a § ust. 4
Ustawa o podatku od towarów i usług
Określa warunki uznania pojazdów samochodowych za wykorzystywane wyłącznie do działalności gospodarczej.
u.p.t.u. art. 8 § ust. 5
Ustawa o podatku od towarów i usług
Wyłącza opodatkowanie użycia pojazdów samochodowych do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika, jeżeli podatnikowi przysługiwało prawo do odliczenia obliczone zgodnie z art. 86a ust. 1.
u.p.t.u. art. 8 § ust. 2 pkt 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Definiuje użycie towarów stanowiących część przedsiębiorstwa do celów innych niż działalność gospodarcza jako odpłatne świadczenie usług.
P.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres rozpoznania sprawy przez NSA w granicach skargi kasacyjnej.
P.p.s.a. art. 146 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Umożliwia uchylenie zaskarżonego wyroku w przypadku naruszenia prawa materialnego.
P.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zasady oddalenia skargi.
P.p.s.a. art. 188
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Reguluje rozpoznanie skargi przez NSA po uchyleniu wyroku sądu pierwszej instancji.
P.p.s.a. art. 203 § pkt 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zasady zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego stronie wnoszącej skargę kasacyjną.
P.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zasady zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego stronie wnoszącej skargę kasacyjną.
P.p.s.a. art. 207 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zasady zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego stronie wnoszącej skargę kasacyjną.
P.p.s.a. art. 209
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zasady zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego stronie wnoszącej skargę kasacyjną.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 2 lit. a
Określa stawkę minimalną za udział radcy prawnego w rozprawie przed NSA.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 1 lit. c
Określa stawkę minimalną za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej.
P.p.s.a.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Główny akt prawny proceduralny.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepisy art. 86a ust. 1 u.p.t.u. i art. 86 ust. 2a u.p.t.u. mogą być stosowane łącznie. • Kolejność stosowania przepisów art. 86a ust. 1 u.p.t.u. i art. 86 ust. 2a u.p.t.u. nie wpływa na ostateczną kwotę podatku naliczonego do odliczenia. • Ograniczenie 50% odliczenia VAT od wydatków na pojazdy samochodowe ma inne podstawy i zakres niż proporcjonalne odliczanie VAT.
Odrzucone argumenty
Art. 86a ust. 1 u.p.t.u. jest przepisem szczególnym wobec art. 86 ust. 2a u.p.t.u. i wyklucza ich łączność. • Sąd pierwszej instancji prawidłowo uchylił interpretację indywidualną, uznając, że przepisy te nie mogą być stosowane łącznie.
Godne uwagi sformułowania
Odkodowany zakres odniesienia art. 86 ust. 2a u.p.t.u., o sposobie określenia proporcji przy wydatkach o tzw. mieszanym przeznaczeniu, sam w sobie (przez nawiązanie do celów i przypadku, o których mowa w art. 8 ust. 5 u.p.t.u.) przewiduje oraz dopuszcza jego współstosowanie z art. 86a ust. 1 u.p.t.u. dotyczącym ograniczenia wysokości podatku naliczonego z tytułu wydatków związanych z pojazdami samochodowymi. • Nie ma "dublowania" ograniczenia odliczenia podatku naliczonego przy łącznym stosowaniu najpierw art. 86a ust. 1 u.p.t.u., a następnie art. 86 ust. 2a u.p.t.u. • Przy ich odczytywaniu, dopiero całościowe ujęcie pozwala tego uniknąć i wykluczyć istnienie normatywnej kolizji rzekomo prowadzącej do dwukrotnego limitowania wysokości odliczenia z tego samego powodu.
Skład orzekający
Hieronim Sęk
przewodniczący sprawozdawca
Marek Olejnik
członek
Zbigniew Łoboda
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie zasad łącznego stosowania przepisów dotyczących odliczenia VAT od wydatków na pojazdy samochodowe (art. 86a u.p.t.u.) oraz przepisów o proporcjonalnym odliczaniu VAT (art. 86 ust. 2a u.p.t.u.)."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wykorzystania pojazdów przez jednostkę samorządu terytorialnego do celów gospodarczych i publicznych, ale jego wnioski mają szersze zastosowanie do podatników wykorzystujących pojazdy do działalności gospodarczej i innych celów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu odliczania VAT od samochodów firmowych i wyjaśnia złożone relacje między dwoma kluczowymi przepisami, co jest bardzo istotne dla wielu podatników.
“VAT od firmowych aut: Czy można łączyć 50% limit z prewspółczynnikiem? NSA wyjaśnia!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.