Orzeczenie · 2021-02-26

I CSK 384/20

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2021-02-26
SNCywilneprawo rzeczoweWysokanajwyższy
skarga kasacyjnabraki formalnepostępowanie cywilneSąd Najwyższywartość przedmiotu zaskarżeniauczestnicy postępowania

Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną uczestnika postępowania o podział majątku wspólnego, postanowił zwrócić ją wraz z aktami sprawy Sądowi Okręgowemu w celu usunięcia braków formalnych. Braki te dotyczyły przede wszystkim niewskazania uczestników postępowania i ich adresów, a także numeru PESEL skarżącego, co stanowi naruszenie art. 398^4 § 3 kpc w zw. z art. 126 § 1 pkt 2 kpc oraz art. 126 § 2 pkt 1 i 2 kpc. Dodatkowo, sąd wezwał do wyjaśnienia wartości przedmiotu zaskarżenia. Sąd Najwyższy podkreślił, że zgodnie z art. 398^6 § 1 k.p.c. kontrola formalna skargi kasacyjnej należy w zasadzie do sądu drugiej instancji, a Sąd Najwyższy powinien zwracać skargę w celu usunięcia braków jedynie w sytuacjach wyjątkowych. Podkreślono, że skarga kasacyjna inicjuje nowe postępowanie, a wskazanie adresów i danych uczestników jest kluczowe dla prawidłowego przebiegu postępowania, w tym dla doręczeń. Sąd zaznaczył, że nie należy poprzestawać na odesłaniu do akt sprawy głównej, gdyż akta Sądu Najwyższego rozpoczynają się od odpisu orzeczenia sądu drugiej instancji. Obowiązek spełnienia wymagań formalnych ma funkcję gwarancyjną dla stron, a ich niedopełnienie obciąża skarżącego. W niniejszej sprawie braki były daleko idące i nieusprawiedliwione. Sąd wskazał również na konieczność prawidłowego oznaczenia wartości przedmiotu zaskarżenia, co jest istotne dla kontroli dopuszczalności skargi kasacyjnej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie i interpretacja przepisów dotyczących braków formalnych skargi kasacyjnej oraz roli sądów w ich usuwaniu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego i wymagań formalnych skargi.

Zagadnienia prawne (2)

Czy Sąd Najwyższy powinien zwracać skargę kasacyjną z powodu braków formalnych, czy też powinien je uzupełniać samodzielnie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd Najwyższy powinien zwracać skargę kasacyjną z powodu braków formalnych, wzywając do ich usunięcia przez stronę, chyba że występują wyjątkowe okoliczności.

Uzasadnienie

Ciężar kontroli formalnej skargi kasacyjnej spoczywa na sądzie drugiej instancji. Sąd Najwyższy powinien interweniować jedynie w sytuacjach wyjątkowych, gdy braki zostały pominięte lub ocenione inaczej przez sąd niższej instancji. Uzupełnianie braków przez sąd drugiej instancji jest zgodne z zasadą szybkości postępowania i gwarantuje równe traktowanie stron.

Jakie są wymagania formalne skargi kasacyjnej dotyczące oznaczenia stron i wartości przedmiotu zaskarżenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Skarga kasacyjna musi czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego, w tym wskazywać uczestników postępowania, ich adresy, numer PESEL skarżącego oraz wartość przedmiotu zaskarżenia.

Uzasadnienie

Skarga kasacyjna inicjuje nowe postępowanie, dlatego wymaga pełnego oznaczenia stron i ich danych. Wartość przedmiotu zaskarżenia jest istotna dla kontroli dopuszczalności skargi kasacyjnej. Obowiązek ten obciąża skarżącego i ma na celu zapewnienie gwarancji procesowych.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zwrot skargi kasacyjnej

Strony

NazwaTypRola
M. O.innewnioskodawca
S. N.inneuczestnik

Przepisy (10)

Główne

k.p.c. art. 398^4 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Wskazuje na obowiązek usunięcia braków skargi kasacyjnej.

k.p.c. art. 126 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania cywilnego

Określa wymagania dotyczące pisma procesowego, w tym oznaczenia stron.

k.p.c. art. 126 § § 2 pkt 1 i 2

Kodeks postępowania cywilnego

Określa wymagania dotyczące pisma procesowego, w tym oznaczenia stron i ich adresów.

k.p.c. art. 398^6 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przewiduje obowiązek sądu drugiej instancji czuwania nad brakiem formalnymi skargi kasacyjnej.

k.p.c. art. 126^1 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Obowiązek oznaczania wartości przedmiotu zaskarżenia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^6 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Dopuszcza możliwość zwrotu skargi kasacyjnej przez Sąd Najwyższy w celu usunięcia braków.

k.p.c. art. 6 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada szybkości postępowania.

Konstytucja RP art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do sądu.

k.p.c. art. 87^1 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Obowiązek zastępstwa stron przez profesjonalnych pełnomocników w postępowaniu przed Sądem Najwyższym.

k.p.c. art. 398^7 § § 2 zd. 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przekazanie odpisu orzeczenia sądu drugiej instancji do Sądu Najwyższego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga kasacyjna zawierała istotne braki formalne, które uniemożliwiały jej rozpoznanie. • Obowiązek uzupełnienia braków formalnych spoczywa na skarżącym, a nie na sądzie.

Godne uwagi sformułowania

Czuwanie nad tym, by w skardze kasacyjnej nie występowały braki formalne, należy w zasadzie do sądu drugiej instancji. • Podejmowanie takich działań powinno mieć charakter wyjątku. • Zasadniczy ciężar kontroli tego, czy wymagania formalne zostały zrealizowane, spoczywa jednak na sądach drugiej instancji. • Skarga kasacyjna, jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, inicjuje nowe postępowanie. • Niedopuszczalne jest poprzestanie na podaniu przez stronę skarżącą, w ramach rzekomego zadośćuczynienia wymaganiu wskazania adresów stron, na odesłaniu do akt sprawy głównej. • Obciążenie podmiotu inicjującego postępowanie ze skargi kasacyjnej obowiązkiem spełnienia określonych wymagań formalnych zawiera w sobie istotną funkcję gwarancyjną. • Usuwanie braków formalnych należy do strony wnoszącej pismo procesowe, a nie do sądu.

Skład orzekający

Beata Janiszewska

SSN

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie i interpretacja przepisów dotyczących braków formalnych skargi kasacyjnej oraz roli sądów w ich usuwaniu."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego i wymagań formalnych skargi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe zasady dotyczące braków formalnych skargi kasacyjnej, co jest istotne dla praktyków prawa, ale nie zawiera przełomowych rozstrzygnięć merytorycznych.

Sąd Najwyższy przypomina: Błędy formalne w skardze kasacyjnej kosztują!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst