I CSK 3215/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną Z.B. od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie, który oddalił apelację pozwanego w sprawie o zapłatę z powództwa W.S. Pozwany wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, wskazując dwie główne przyczyny: nieważność postępowania oraz oczywistą zasadność skargi. W kwestii nieważności postępowania, skarżący zarzucił naruszenie art. 367 § 3 k.p.c. poprzez rozpoznanie apelacji w składzie jednoosobowym, powołując się na uchwałę SN III PZP 6/22. Sąd Najwyższy uznał, że przyczyna ta nie została uprawdopodobniona. Podkreślono, że skład sądu był zgodny z art. 15zzs¹ ust. 1 pkt 4 ustawy o COVID-19, który dopuszczał rozpoznanie sprawy w składzie jednoosobowym. Ponadto, zaskarżony wyrok został wydany przed datą uchwały SN, która nie mogła zatem wiązać sądu orzekającego w sprawie. Sąd Najwyższy nie dostrzegł również podstaw do kwestionowania zgodności przepisu ustawy z Konstytucją ani do jego pominięcia. W odniesieniu do oczywistej zasadności skargi, skarżący argumentował, że przesłanką odpowiedzialności z art. 299 § 1 k.s.h. jest bezskuteczność egzekucji wobec spółki, której powód nie wykazał. Sąd Najwyższy stwierdził, że uzasadnienie wniosku nie spełnia wymogów, gdyż nie przedstawiono argumentacji wskazującej na „oczywistą” zasadność skargi. Podnoszone przez skarżącego okoliczności dotyczące możliwości wcześniejszego zaspokojenia się powoda z majątku spółki nie zostały ustalone w sprawie, a ustalenia faktyczne sądów niższych instancji są wiążące dla Sądu Najwyższego. Przyczyna umorzenia postępowania egzekucyjnego została uznana za bez znaczenia dla odpowiedzialności z art. 299 § 1 k.s.h. Sąd Najwyższy, na podstawie art. 398⁹ § 1 k.p.c., odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i przyznał koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu pozwanemu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących składu sądu w okresie pandemii (art. 15zzs¹ u.cov.) oraz wymogów formalnych skargi kasacyjnej, w tym przesłanki oczywistej zasadności.
Orzeczenie dotyczy specyficznego okresu pandemii i jego zastosowanie może być ograniczone do spraw z tego okresu. Interpretacja art. 299 k.s.h. jest wtórna do oceny formalnej skargi.
Zagadnienia prawne (2)
Czy rozpoznanie apelacji w składzie jednoosobowym na podstawie art. 15zzs¹ ust. 1 pkt 4 ustawy o COVID-19, w sytuacji gdy zaskarżony wyrok zapadł przed wydaniem uchwały SN III PZP 6/22, stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nie stanowi podstawy do stwierdzenia nieważności postępowania, ponieważ skład sądu był zgodny z przepisami wprowadzonymi w okresie pandemii, a uchwała SN nie miała zastosowania retroaktywnego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że skład sądu był zgodny z obowiązującymi przepisami (art. 15zzs¹ ust. 1 pkt 4 u.cov.), a uchwała SN III PZP 6/22, na którą powoływał się skarżący, została wydana po zaskarżonym wyroku i nie mogła wpływać na jego ważność. Sąd nie dostrzegł podstaw do kwestionowania zgodności przepisu ustawy z Konstytucją.
Czy argumentacja oparta na nieustalonych faktach i sprzeczna z ustaleniami sądów niższych instancji może stanowić podstawę do przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu oczywistej zasadności?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nie może stanowić podstawy, ponieważ ustalenia faktyczne sądów niższych instancji są wiążące dla Sądu Najwyższego, a argumentacja musi wykazywać oczywistą sprzeczność prawa z jego brzmieniem lub powszechnymi regułami interpretacji.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że skarżący nie przedstawił argumentacji zdolnej do przekonania o „oczywistej” zasadności skargi. Podnoszone przez niego okoliczności nie zostały ustalone w sprawie, a ustalenia faktyczne sądów niższych instancji są wiążące. Sama możliwość wyegzekwowania należności wcześniej nie jest decydująca dla odpowiedzialności z art. 299 § 1 k.s.h.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| W.S. | osoba_fizyczna | powód |
| Z.B. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (18)
Główne
u.cov. art. 15zzs¹ § ust. 1 pkt 4
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Pozwalał na rozpoznanie sprawy w składzie jednoosobowym w okresie pandemii.
k.p.c. art. 398⁹ § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.s.h. art. 299 § § 1
Kodeks spółek handlowych
k.p.c. art. 398⁹ § § 1 pkt 4
Kodeks postępowania cywilnego
Pomocnicze
k.p.c. art. 367 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 379 § pkt 4
Kodeks postępowania cywilnego
Konstytucja RP art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
k.p.c. art. 398¹³ § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398³ § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398¹³ § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 132 § § 1 zd. 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 132 § § 1 zd. 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 130¹a § § 3 zd. 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 205³ § § 5
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 391 § § 1 zd. 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398²¹ § in principio
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nieważność postępowania z powodu rozpoznania apelacji w składzie jednoosobowym. • Oczywista zasadność skargi kasacyjnej w zakresie przesłanek odpowiedzialności z art. 299 § 1 k.s.h.
Odrzucone argumenty
Nieważność postępowania z powodu rozpoznania apelacji w składzie jednoosobowym (nieuprawdopodobniona). • Oczywista zasadność skargi kasacyjnej (nie wykazana).
Godne uwagi sformułowania
rozpoznanie sprawy przez sąd w składzie ukształtowanym stosownie do art. 15zzs¹ ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 [...] „ogranicza prawo do sprawiedliwego rozpoznania sprawy [...] ponieważ nie jest konieczne dla ochrony zdrowia publicznego [...] i prowadzi do nieważności postępowania” • nie istnieje zatem obecnie potrzeba rozważenia ewentualnego formalnego wpływu tej uchwały na obranie określonego kierunku oceny prawnej przez Sąd Najwyższy orzekający w przedmiocie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. • Do przyjęcia skargi do rozpoznania na podstawie wskazanej przyczyny kasacyjnej nie jest wystarczające samo kwalifikowane naruszenie prawa przez Sąd drugiej instancji. W art. 398⁹ § 1 pkt 4 k.p.c. mowa bowiem o oczywistej zasadności skargi, a nie o trafności zarzutu.
Skład orzekający
Beata Janiszewska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących składu sądu w okresie pandemii (art. 15zzs¹ u.cov.) oraz wymogów formalnych skargi kasacyjnej, w tym przesłanki oczywistej zasadności."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego okresu pandemii i jego zastosowanie może być ograniczone do spraw z tego okresu. Interpretacja art. 299 k.s.h. jest wtórna do oceny formalnej skargi.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych z funkcjonowaniem sądów w okresie pandemii i interpretacją przepisów wprowadzonych w tym czasie, co może być interesujące dla prawników procesualistów.
“Czy skład jednoosobowy sądu w czasie pandemii prowadził do nieważności postępowań? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.