I Ca 253/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Sieradzu rozpoznał sprawę z powództwa Z. K. (1) i Z. K. (2) przeciwko Ubezpieczeniowemu Funduszowi Gwarancyjnemu (UFG) o zadośćuczynienie, wniesioną po śmierci ich syna M. K. w wypadku drogowym. Sąd Rejonowy w Zduńskiej Woli zasądził na rzecz powodów kwoty po 30 000 zł zadośćuczynienia i 10 000 zł odszkodowania, wraz z odsetkami ustawowymi od dnia 20 maja 2012 r. oraz zwrot kosztów procesu. Pozwany UFG wniósł apelację, kwestionując zasądzenie odsetek od daty 20 maja 2012 r., argumentując, że powinny być naliczane od daty wyroku, a nie od daty wezwania do zapłaty. UFG podniósł zarzuty naruszenia przepisów procesowych (art. 233 § 1 kpc, art. 316 § 1 kpc) i materialnych (art. 359 § 1 kc, art. 109 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych). Sąd Okręgowy oddalił apelację, podkreślając, że roszczenie o zadośćuczynienie nie ma charakteru konstytutywnego i staje się terminowe po wezwaniu do zapłaty. Sąd odrzucił argumentację pozwanego o konieczności ustalania odsetek od daty wyrokowania, wskazując, że UFG nie wykazał zaistnienia przesłanek do wydłużenia 30-dniowego terminu na wypłatę świadczenia po otrzymaniu akt szkody. Sąd uznał, że skoro UFG nie podjął działań w ustawowym terminie, a powodom przysługiwało świadczenie, to należą się odsetki za opóźnienie od daty wymagalności. Sąd Okręgowy utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego i zasądził od UFG na rzecz powodów zwrot kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że roszczenie o zadośćuczynienie nie ma charakteru konstytutywnego i odsetki należą się od daty wymagalności, gdy UFG nie działał w ustawowym terminie.
Dotyczy specyfiki odpowiedzialności Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego i jego ustawowych terminów działania.
Zagadnienia prawne (2)
Od kiedy należą się odsetki ustawowe od zasądzonego zadośćuczynienia za krzywdę w sytuacji, gdy pozwany Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny nie wypłacił świadczenia w ustawowym terminie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Odsetki ustawowe od zasądzonego zadośćuczynienia należą się od daty wymagalności roszczenia, czyli od dnia, w którym pozwany UFG powinien był wypłacić świadczenie zgodnie z przepisami ustawy, a nie od daty wyroku.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że roszczenie o zadośćuczynienie nie ma charakteru konstytutywnego i staje się terminowe po wezwaniu do zapłaty. Pozwany UFG nie wykazał, aby w ciągu 30 dni od otrzymania akt szkody nie mógł ustalić odpowiedzialności lub wysokości świadczenia, co uzasadniałoby wydłużenie terminu. Skoro UFG nie podjął działań i nie wypłacił świadczenia, a powodom przysługiwało ono w określonej wysokości, należą się odsetki za opóźnienie.
Czy roszczenie o zadośćuczynienie za krzywdę ma charakter konstytutywny, a jego wysokość powinna być ustalana według stanu rzeczy istniejącego w chwili zamknięcia rozprawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, roszczenie o zadośćuczynienie za krzywdę nie ma charakteru konstytutywnego. Jest to zobowiązanie bezterminowe, które staje się terminowe po wezwaniu do zapłaty. Wysokość zadośćuczynienia, choć zależy od oceny sądu, nie jest ustalana wyłącznie według stanu rzeczy z chwili zamknięcia rozprawy w sposób wyłączający możliwość wcześniejszej wymagalności.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy podkreślił, że wyrok zasądzający zadośćuczynienie nie ma charakteru konstytutywnego. Zobowiązanie do zapłaty zadośćuczynienia jest bezterminowe i staje się terminowe po wezwaniu dłużnika do zapłaty. Sąd odwołał się do utrwalonego orzecznictwa, które potwierdza tę zasadę, odrzucając koncepcję, że odsetki powinny być naliczane dopiero od daty wyrokowania, chyba że występują specyficzne okoliczności dotyczące ustalania wysokości krzywdy.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Z. K. (1) | osoba_fizyczna | powód |
| Z. K. (2) | osoba_fizyczna | powód |
| Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny w W. | instytucja | pozwany |
Przepisy (15)
Główne
k.c. art. 448
Kodeks cywilny
Podstawa materialnoprawna roszczeń powodów o zadośćuczynienie.
k.c. art. 446 § § 3
Kodeks cywilny
Podstawa materialnoprawna roszczeń powodów o zadośćuczynienie.
k.c. art. 481 § § 1
Kodeks cywilny
Podstawa orzekania o odsetkach ustawowych.
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada stosunkowego rozdzielenia kosztów procesu.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zarzut naruszenia przepisu prawa procesowego dotyczącego oceny dowodów.
k.p.c. art. 316 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zarzut naruszenia przepisu prawa procesowego dotyczącego stanu rzeczy przy wydawaniu wyroku.
k.c. art. 359 § § 1
Kodeks cywilny
Zarzut naruszenia przepisu prawa materialnego dotyczącego odsetek.
u.u.o. art. 98 § ust. 1 pkt 3 a)
Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych
Podstawa odpowiedzialności Funduszu.
u.u.o. art. 109
Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych
Termin wypłaty świadczenia przez Fundusz.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa oddalenia apelacji.
k.p.c. art. 98 § § 1 i 3
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa orzekania o kosztach postępowania odwoławczego.
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa orzekania o kosztach postępowania odwoławczego.
Pomocnicze
k.c. art. 24
Kodeks cywilny
Podstawa materialnoprawna roszczeń powodów.
k.c. art. 363 § § 2
Kodeks cywilny
Zasada ustalania odszkodowania według cen z daty wyrokowania.
k.c. art. 455
Kodeks cywilny
Reguła świadczenia niezwłocznie po wezwaniu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Roszczenie o zadośćuczynienie nie ma charakteru konstytutywnego. • Odsetki ustawowe należą się od daty wymagalności roszczenia, gdy pozwany UFG nie podjął działań w ustawowym terminie. • UFG nie wykazał zaistnienia przesłanek do wydłużenia 30-dniowego terminu na wypłatę świadczenia.
Odrzucone argumenty
Odsetki ustawowe od zadośćuczynienia powinny być naliczane od daty wyroku, a nie od daty wezwania do zapłaty. • Sąd pierwszej instancji naruszył art. 233 § 1 kpc poprzez błędną ocenę dowodów i pominięcie, że sporna była podstawa odpowiedzialności i przedawnienie. • Sąd pierwszej instancji naruszył art. 316 § 1 kpc, nie biorąc pod uwagę stanu rzeczy istniejącego w chwili zamknięcia rozprawy. • Sąd pierwszej instancji naruszył art. 359 § 1 kc, nie stosując przepisu dotyczącego wymagalności długu. • Sąd pierwszej instancji naruszył art. 109 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, nie uwzględniając, że pozwany miał prawo do wyjaśnień i nie był zobowiązany do wypłaty w terminie 30 dni.
Godne uwagi sformułowania
nie ma prawnych podstaw do przyjęcia koncepcji, iż wyrok sądu, w którym zasądzono zadośćuczynienie ma charakter konstytutywny. • Zobowiązanie do zapłaty zadośćuczynienia pieniężnego przewidzianego w art. 448 kc , czy też 445 kc ma charakter bezterminowy, stąd też o przekształceniu go w zobowiązanie terminowe decyduje wierzyciel przez wezwanie dłużnika do zapłaty. • zarzuty pozwanego oparte na twierdzeniu o ujawnieniu i przeprowadzeniu pewnych dowodów dopiero w toku procesu wydają się zupełnie niezrozumiałe, skoro we wskazanym ustawowym terminie pozwany nie podjął jakichkolwiek kroków w celu weryfikacji wysokości dochodzonych roszczeń. • zasądzenie odsetek od daty wyrokowania prowadziłoby w istocie do ich umorzenia za okres sprzed daty wyroku i stanowiło nieuzasadnione uprzywilejowanie dłużnika, mogące skłaniać go do jak najdłuższego zwlekania z wypłatą świadczenia.
Skład orzekający
Barbara Bojakowska
przewodniczący
Joanna Składowska
sędzia sprawozdawca
Ewa Grzybowska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że roszczenie o zadośćuczynienie nie ma charakteru konstytutywnego i odsetki należą się od daty wymagalności, gdy UFG nie działał w ustawowym terminie."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki odpowiedzialności Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego i jego ustawowych terminów działania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia odsetek od zadośćuczynienia po śmierci w wypadku, co jest tematem budzącym zainteresowanie ze względu na emocjonalny wymiar i praktyczne konsekwencje dla poszkodowanych.
“Odsetki od zadośćuczynienia po śmierci syna – kiedy naprawdę należą się pieniądze?”
Dane finansowe
zadośćuczynienie: 30 000 PLN
odszkodowanie: 10 000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.