Orzeczenie · 2016-02-15

I C 475/14

Sąd
Sąd Rejonowy w Brzesku
Miejsce
Brzesko
Data
2016-02-15
SAOSCywilneprawo rzeczoweŚredniarejonowy
prawo sąsiedzkieimmisjegranica działkidrzewaroszczenie negatoryjnestabilizacja skarpywłasność

Powód W. B. (1) pozwał D. W. o nakazanie przywrócenia stanu zgodnego z prawem i zakazanie naruszania jego prawa własności działek nr (...) w R., domagając się usunięcia ponad 200 drzew posadzonych przez pozwaną w bliskiej odległości od granicy. Argumentował, że drzewa te zacieniają jego posesję, utrudniają dostęp do żywopłotu, wymagają sprzątania liści i gałęzi, a także zagrażają stabilności jego działki i mogą przyczynić się do uaktywnienia osuwiska. Powód powoływał się na przepisy art. 144 i 222 § 2 k.c. Pozwana wniosła o oddalenie powództwa, zaprzeczając liczbie drzew i twierdząc, że nasadzenia mają na celu stabilizację osuwiska, a gałęzie są przycinane. Sąd, po analizie opinii biegłych z zakresu leśnictwa i geologii, ustalił, że choć drzewa zostały posadzone blisko granicy i nie wszystkie gatunki były optymalne do stabilizacji skarpy, to w chwili obecnej nie doszło do rzeczywistego naruszenia prawa własności powoda. Biegły geolog stwierdził, że nasadzenia częściowo zabezpieczają skarpę i obniżają wilgotność gruntu, a zagrożenie osuwiskowe bez nich byłoby większe. Sąd uznał, że powód nie udowodnił, iż jego prawo własności zostało już naruszone, a jedynie istniało potencjalne zagrożenie w przyszłości. W związku z tym, powództwo zostało oddalone jako przedwczesne. Sąd zasądził od powoda na rzecz pozwanej zwrot kosztów procesu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie, że roszczenia negatoryjne i o naruszenie immisji wymagają udowodnienia rzeczywistego, a nie tylko potencjalnego naruszenia prawa własności.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, gdzie drzewa są młode, a ich negatywny wpływ nie został jeszcze udowodniony. Interpretacja przepisów o prawie sąsiedzkim w kontekście młodych nasadzeń.

Zagadnienia prawne (2)

Czy posadzenie drzew przez sąsiada w bliskiej odległości od granicy działki, które potencjalnie mogą zacieniać sąsiednią nieruchomość, utrudniać dostęp, wymagać sprzątania liści i gałęzi, a także zagrażać stabilności gruntu, stanowi naruszenie prawa własności uzasadniające nakazanie ich usunięcia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli naruszenie nie jest udowodnione jako rzeczywiste i obecne, a jedynie jako potencjalne zagrożenie w przyszłości.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że roszczenie oparte na art. 144 i 222 § 2 k.c. wymaga udowodnienia rzeczywistego naruszenia prawa własności, a nie tylko hipotetycznego zagrożenia. W analizowanej sprawie, mimo posadzenia drzew blisko granicy, biegły geolog stwierdził, że drzewa częściowo zabezpieczają skarpę i obniżają wilgotność gruntu, a zagrożenie osuwiskowe bez nich byłoby większe. Brak było dowodów na obecne zacienienie, utrudnienie dostępu czy spadające liście.

Czy drzewa posadzone przez sąsiada na swojej działce, które mogą w przyszłości przerosnąć nad granicę lub wpłynąć na stabilność gruntu, stanowią podstawę do żądania ich usunięcia na podstawie przepisów o prawie sąsiedzkim (art. 144 k.c.)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli nie udowodniono, że obecne oddziaływanie przekracza przeciętną miarę wynikającą ze stosunków miejscowych i społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że roszczenie negatoryjne (art. 222 § 2 k.c.) wymaga udowodnienia już istniejącego naruszenia, a nie tylko możliwości jego wystąpienia w przyszłości. Powód nie wykazał, aby obecne nasadzenia w jakikolwiek sposób naruszyły jego prawo własności ponad przeciętną miarę.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
D. W.

Strony

NazwaTypRola
W. B. (1)osoba_fizycznapowód
D. W.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (11)

Główne

k.c. art. 144

Kodeks cywilny

Właściciel nieruchomości powinien powstrzymać się od działań, które zakłócałyby korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych. Dotyczy to immisji pośrednich.

k.c. art. 222 § 2

Kodeks cywilny

Przeciwko osobie, która narusza własność w inny sposób aniżeli przez pozbawienie właściciela faktycznego władztwa nad rzeczą, przysługuje właścicielowi roszczenie o przywrócenie stanu zgodnego z prawem i o zaniechanie naruszeń (roszczenie negatoryjne). Przesłanką jest rzeczywiste naruszenie, a nie tylko potencjalne.

Pomocnicze

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

Ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne. Powód nie wykazał naruszenia swojego prawa własności.

k.c. art. 48

Kodeks cywilny

Drzewa i inne rośliny rosnące na nieruchomości należą od chwili ich zasadzenia lub zasiania do właściciela gruntu, jako części składowe tego gruntu.

k.c. art. 148

Kodeks cywilny

Owoce drzew i krzewów, które znajdują się na granicy, stanowią pożytki gruntu sąsiedniego, jeśli spadną na jego teren.

k.c. art. 149

Kodeks cywilny

Właściciel może wejść na grunt sąsiedni w celu usunięcia zwieszających się gałęzi lub owoców, ale może być zobowiązany do naprawienia szkody.

k.c. art. 150

Kodeks cywilny

Jeśli właściciel nie usunie zwieszających się gałęzi, właściciel gruntu sąsiedniego może je samodzielnie usunąć.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.

k.p.c. art. 108 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd rozstrzyga o kosztach w orzeczeniu kończącym postępowanie w instancji.

k.p.c. art. 232

Kodeks postępowania cywilnego

Strony są obowiązane przedstawiać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wynikają skutki prawne.

k.p.c. art. 227

Kodeks postępowania cywilnego

Przedmiotem dowodu są okoliczności mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak udowodnienia rzeczywistego naruszenia prawa własności powoda w chwili obecnej. • Roszczenie oparte na potencjalnym przyszłym naruszeniu jest przedwczesne. • Nasadzenia drzew przez pozwaną częściowo zabezpieczają skarpę i obniżają wilgotność gruntu, co jest korzystne dla stabilności. • Powód nie wykazał, aby obecne oddziaływanie drzew przekraczało przeciętną miarę.

Odrzucone argumenty

Drzewa posadzone blisko granicy naruszają prawo własności powoda poprzez zacienienie, utrudnienie dostępu, konieczność sprzątania liści i gałęzi. • Nasadzenia zagrażają stabilności działki powoda i mogą przyczynić się do uaktywnienia osuwiska. • Drzewa zostały posadzone na gruntach do tego nieprzeznaczonych.

Godne uwagi sformułowania

żądanie ochrony własności może być uznane za zasadne gdy prawo to zostaje już naruszone, a nie wówczas gdy istnieje tylko możliwość jego naruszenia w bliżej nieokreślonej przyszłości • Samo twierdzenie strony nie jest dowodem • przesłanką roszczenia negatoryjnego jest w pierwszym rzędzie przymiot właściciela, a kolejną fakt naruszenia własności w inny sposób aniżeli przez pozbawienie właściciela faktycznego władztwa nad rzeczą • nie można wykluczyć, że takie sytuacje jak opisane w pozwie nie będą miały miejsca w przyszłości jednak na chwilę obecną one nie występują

Skład orzekający

Stanisław Kostrzewa

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie, że roszczenia negatoryjne i o naruszenie immisji wymagają udowodnienia rzeczywistego, a nie tylko potencjalnego naruszenia prawa własności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, gdzie drzewa są młode, a ich negatywny wpływ nie został jeszcze udowodniony. Interpretacja przepisów o prawie sąsiedzkim w kontekście młodych nasadzeń.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowy konflikt sąsiedzki dotyczący nasadzeń blisko granicy, ale z nietypowym aspektem stabilizacji skarpy. Pokazuje, jak ważne jest udowodnienie rzeczywistego naruszenia prawa.

Sąsiedzki spór o drzewa: Kiedy młode nasadzenia stają się problemem?

Dane finansowe

zwrot kosztów procesu: 4261,86 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst