I C 199/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowódka M. N. wniosła o ustalenie nieistnienia zobowiązania do zapłaty 490 zł na rzecz pozwanej spółki (...) Sp. z o.o. z tytułu umowy o świadczenie usług telekomunikacyjnych zawartej z (...) S.A. Powódka podnosiła, że została wprowadzona w błąd co do tożsamości kontrahenta, gdyż przedstawiciel handlowy posługiwał się nazwą jej dotychczasowego operatora. Ponadto, nie otrzymała ona pełnego wzorca umowy, regulaminu ani cennika przed jej podpisaniem, a także nie została poinformowana o prawie do odstąpienia od umowy, co czyniło jej późniejsze odstąpienie skutecznym. Sąd Rejonowy w Dzierżoniowie, analizując stan faktyczny i argumenty obu stron, uznał powództwo za zasadne. Sąd stwierdził, że umowa cesji wierzytelności zawarta między pozwaną a (...) S.A. była nieważna, ponieważ wierzytelność, która miała być przedmiotem przelewu, nie istniała w dacie zawarcia umowy cesji (1 sierpnia 2012 r.), podczas gdy umowa o świadczenie usług telekomunikacyjnych została podpisana przez powódkę dopiero 28 sierpnia 2012 r. Dodatkowo, sąd uznał sposób zawarcia umowy z powódką za niedopuszczalny, powołując się na naruszenie przepisów dotyczących doręczania wzorców umów przed ich zawarciem (art. 384 k.c.) oraz brak informacji o prawie do odstąpienia od umowy, co było niezgodne z ustawą o ochronie niektórych praw konsumentów. Sąd podkreślił, że nawet jeśli powódka podpisała oświadczenie o otrzymaniu dokumentów, to mogła być wprowadzona w błąd co do ich treści i powiązań między operatorami, a sama umowa i załączniki były sporządzone w sposób nieprzystępny. W konsekwencji, sąd ustalił, że zobowiązanie powódki do zapłaty 490 zł nie istnieje.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaNieważność umowy cesji wierzytelności, gdy wierzytelność nie istniała w dacie jej zawarcia; niedopuszczalność zawarcia umowy konsumenckiej z naruszeniem przepisów o doręczaniu wzorców umów i informowaniu o prawie do odstąpienia; ochrona konsumenta przed wprowadzaniem w błąd przez operatorów telekomunikacyjnych.
Dotyczy specyficznej sytuacji zawarcia umowy telekomunikacyjnej i cesji wierzytelności. Interpretacja przepisów o ochronie konsumentów i prawie telekomunikacyjnym.
Zagadnienia prawne (4)
Czy umowa o świadczenie usług telekomunikacyjnych zawarta z konsumentem została zawarta w sposób zgodny z prawem, jeśli konsument nie otrzymał wszystkich wymaganych dokumentów i informacji przed jej podpisaniem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sposób zawarcia umowy był niedopuszczalny, ponieważ nie doręczono konsumentowi wzorca umowy, regulaminu i cennika przed zawarciem umowy, a także nie poinformowano go o prawie do odstąpienia od umowy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że naruszenie art. 384 § 1 k.c. poprzez niedoręczenie wzorca umowy przed jej zawarciem oraz brak informacji o prawie do odstąpienia od umowy czyni sposób zawarcia umowy niedopuszczalnym. Dodatkowo, okoliczności zawarcia umowy, w tym podszywanie się pod dotychczasowego operatora, wprowadzały konsumenta w błąd.
Czy umowa cesji wierzytelności jest ważna, jeśli przedmiotem przelewu jest wierzytelność, która nie istniała w dacie zawarcia umowy cesji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, umowa cesji wierzytelności jest nieważna, jeśli wierzytelność nie istniała w dacie jej zawarcia, ponieważ umowa o świadczenie niemożliwe jest nieważna (art. 387 § 1 k.c.).
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że umowa o świadczenie usług telekomunikacyjnych została zawarta po dacie umowy cesji wierzytelności, co oznacza, że wierzytelność nie istniała w momencie jej przelewu. Umowa o świadczenie niemożliwe jest nieważna, a cesjonariusz nabywa tylko tyle praw, ile przysługiwało cedentowi.
Czy konsument może skutecznie uchylić się od skutków prawnych oświadczenia woli złożonego pod wpływem błędu, jeśli oświadczenie o uchyleniu zostało złożone w formie pisemnej w terminie roku od wykrycia błędu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, oświadczenie powódki z dnia 22 października 2012 r. o odstąpieniu od umowy zostało potraktowane jako oświadczenie o uchyleniu się od skutków prawnych zawarcia umowy z dnia 28 sierpnia 2012 r., złożone w ustawowym terminie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że oświadczenie powódki o odstąpieniu od umowy, złożone w formie pisemnej w terminie roku od wykrycia błędu, spełnia wymogi uchylenia się od skutków prawnych oświadczenia woli złożonego pod wpływem błędu, zgodnie z art. 88 § 1 i 2 k.c.
Czy sąd ma interes prawny w ustaleniu nieistnienia zobowiązania konsumenta do zapłaty kwoty wynikającej z umowy telekomunikacyjnej, która została scedowana na inny podmiot?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, istnieje interes prawny w ustaleniu nieistnienia zobowiązania, gdyż istnieje niepewność co do stosunku prawnego i potrzeba ochrony praw powódki.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na art. 189 k.p.c. i orzecznictwo Sądu Najwyższego, stwierdzając, że powódka ma interes prawny w ustaleniu nieistnienia zobowiązania, ponieważ oczekiwane rozstrzygnięcie wyeliminuje ryzyko naruszenia jej praw i określi jej sytuację prawną jednoznacznie.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. N. | osoba_fizyczna | powódka |
| (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością we W. | spółka | pozwana |
Przepisy (10)
Główne
k.c. art. 384 § § 1
Kodeks cywilny
Wzorzec umowy, w szczególności ogólne warunki umów, wzór umowy, regulamin, wiąże drugą stronę, jeżeli został jej doręczony przed zawarciem umowy.
k.c. art. 387 § § 1
Kodeks cywilny
Umowa o świadczenie niemożliwe jest nieważna.
k.p.c. art. 189
Kodeks postępowania cywilnego
Powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, jeżeli ma w tym interes prawny.
Dz. U. Nr 22, poz. 271
Ustawa z dnia 2 marca 2000 r. o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny
Dz. U. z 2004 r. Nr 171, poz. 1800 art. 57 § ust. 6
Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne
Reguluje wysokość roszczenia z tytułu jednostronnego rozwiązania umowy o świadczenie usług telekomunikacyjnych przez abonenta lub dostawcę z winy abonenta przed upływem terminu, na jaki umowa została zawarta, w przypadku przyznania abonentowi ulgi.
Pomocnicze
k.c. art. 84
Kodeks cywilny
Dotyczy błędu co do czynności prawnej.
k.c. art. 88 § § 1
Kodeks cywilny
Uchylenie się od skutków prawnych oświadczenia woli złożonego pod wpływem błędu lub groźby następuje przez oświadczenie złożone tej osobie na piśmie.
k.c. art. 88 § § 2
Kodeks cywilny
Uprawnienie do uchylenia się od skutków prawnych oświadczenia woli złożonego pod wpływem błędu wygasa z upływem roku od jego wykrycia.
k.c. art. 509
Kodeks cywilny
Dotyczy przelewu wierzytelności.
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zasad zasądzania kosztów procesu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umowa cesji wierzytelności była nieważna, ponieważ wierzytelność nie istniała w dacie jej zawarcia. • Sposób zawarcia umowy o świadczenie usług telekomunikacyjnych był niedopuszczalny z powodu braku doręczenia wzorca umowy i regulaminu przed zawarciem umowy. • Konsumentka nie została poinformowana o prawie do odstąpienia od umowy, co czyniło jej odstąpienie skutecznym. • Konsumentka została wprowadzona w błąd co do tożsamości kontrahenta. • Opłata wyrównawcza została naliczona na podstawie niedozwolonego postanowienia umownego.
Odrzucone argumenty
Zarzut działania pod wpływem błędu nie znajduje zastosowania, gdyż brak należytej staranności. • Powódka podpisała umowę i oświadczenia, potwierdzając zapoznanie się z warunkami i otrzymanie dokumentów. • Oświadczenie o rezygnacji z usług zostało złożone po terminie. • Konsultant nie posługiwał się nazwą innej firmy, a nazwa spółki widnieje w umowie.
Godne uwagi sformułowania
Zastosowany przez (...) S.A. model zawarcia umowy sprowadzał się do tego, że powódka musiała zaakceptować postanowienia doręczonej przez kuriera umowy albo zrezygnować z jej zawarcia bez szczegółowego zapoznania się z warunkami umowy. • To z kolei prowadzi do uznania za niedopuszczalny sposób zawarcia z powódką umowy i obciążenie jej zapłatą opłaty wyrównawczej w wysokości 490 zł z tej przyczyny, że wbrew obowiązkowi wyrażonemu w treści art. 384 kc , spółka (...) S.A. nie dostarczyła powódce wzorca umowy, regulaminu i cennika przed zawarciem z powódką przedmiotowej umowy. • Cesjonariusz nie może żądać od dłużnika świadczenia w większym rozmiarze aniżeli mógł to uczynić cedent. Sytuacja prawna dłużnika nie może ulec na skutek przelewu pogorszeniu w porównaniu z sytuacją, jaka istniała przed przelewem. • W ocenie Sądu, okoliczność ta usprawiedliwia zachowanie powódki, która w chwili podpisywania umowy mogła w niedostatecznie wnikliwy sposób zapoznać się z jej treścią, a tym samym pozostawać w nieświadomości co do kontrahenta umowy.
Skład orzekający
Justyna Mosór
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Nieważność umowy cesji wierzytelności, gdy wierzytelność nie istniała w dacie jej zawarcia; niedopuszczalność zawarcia umowy konsumenckiej z naruszeniem przepisów o doręczaniu wzorców umów i informowaniu o prawie do odstąpienia; ochrona konsumenta przed wprowadzaniem w błąd przez operatorów telekomunikacyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zawarcia umowy telekomunikacyjnej i cesji wierzytelności. Interpretacja przepisów o ochronie konsumentów i prawie telekomunikacyjnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa pokazuje, jak konsumenci mogą być chronieni przed nieuczciwymi praktykami firm telekomunikacyjnych i jak ważne jest przestrzeganie procedur przy zawieraniu umów. Pokazuje również pułapki związane z umowami cesji wierzytelności.
“Zostałeś oszukany przez telekom? Sąd stanął po Twojej stronie!”
Dane finansowe
WPS: 490 PLN
zwrot kosztów procesu: 30 PLN
Sektor
telekomunikacja
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.