Orzeczenie · 2022-06-29

I AGa 84/21

Sąd
Sąd Apelacyjny w Krakowie
Miejsce
Kraków
Data
2022-06-29
SAOSCywilneprawo upadłościoweWysokaapelacyjny
upadłośćukładmasa upadłościzwrot świadczenianienależne świadczenieprawo upadłościowerozliczeniakontrakty

Powódka, Zarządca Sądowy Spółki W. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w upadłości układowej, domagała się zasądzenia od pozwanej A. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością kwoty 547 233,02 zł z odsetkami. Kwota ta miała stanowić świadczenie nienależnie wypłacone z masy upadłości, wbrew zakazowi wynikającemu z art. 87 Prawa upadłościowego i naprawczego. Pozwana nie zaprzeczała otrzymaniu kwoty, ale twierdziła, że uzyskała ją od spółki T. za pośrednictwem rachunku zastrzeżonego, co nie było objęte zakazem. Sąd Okręgowy zasądził dochodzoną kwotę, uznając ją za nienależne świadczenie. Sąd Apelacyjny w Krakowie oddalił apelację pozwanej, podzielając stanowisko Sądu Okręgowego. Sąd Apelacyjny uznał, że wierzytelność pozwanej, która powstała przed ogłoszeniem upadłości, wchodziła do układu i nie mogła być zaspokojona w inny sposób niż przewidziany w przepisach prawa upadłościowego. Płatność dokonana z naruszeniem tych przepisów była nieważna i podlegała zwrotowi do masy upadłości. Sąd odrzucił zarzuty procesowe i materialne apelacji, w tym dotyczące naruszenia art. 233 kpc i art. 410 kc w zw. z art. 405 kc oraz art. 87 Prawa upadłościowego i naprawczego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 87 Prawa upadłościowego i naprawczego w kontekście rozliczeń z masy upadłości, zwłaszcza w przypadku rachunków zastrzeżonych i umów konsorcjum.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji upadłości układowej i rozliczeń w ramach konsorcjum. Konieczność analizy konkretnych umów i zgód nadzorcy sądowego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy płatność dokonana na rzecz wierzyciela spółki w upadłości układowej, z naruszeniem zakazu określonego w art. 87 Prawa upadłościowego i naprawczego, jest ważna i podlega zaspokojeniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, płatność dokonana z naruszeniem art. 87 Prawa upadłościowego i naprawczego jest nieważna i podlega zwrotowi do masy upadłości.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wierzytelność pozwanej powstała przed ogłoszeniem upadłości i wchodziła do układu. Zaspokojenie jej w inny sposób niż przewidziany w ustawie jest nieważne. Uzyskane świadczenie jest nienależne i podlega zwrotowi do masy upadłości.

Czy środki przekazane na rachunek zastrzeżony przez Ministerstwo Finansów na rzecz konsorcjum, a następnie wypłacone pozwanej, stanowiły majątek spółki T. czy masę upadłości spółki W.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Środki te stanowiły część masy upadłości spółki W. i nie mogły być wypłacone pozwanej z naruszeniem przepisów prawa upadłościowego.

Uzasadnienie

Sąd analizował umowy konsorcjum i rachunku zastrzeżonego, stwierdzając, że płatność dokonana z rachunku zastrzeżonego na rzecz pozwanej była częścią rozliczeń masy upadłości, a nie środkami innego podmiotu, które mogłyby być wykorzystane do zaspokojenia wierzytelności pozwanej w sposób niezgodny z prawem upadłościowym.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
powód

Strony

NazwaTypRola
Zarządca Sądowy Spółki W. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w upadłości układowejspółkapowód
A. spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąspółkapozwany

Przepisy (8)

Główne

p.u.n. art. 87

Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze

Zakazuje zaspokajania wierzytelności z majątku stanowiącego masę upadłości układowej inaczej niż według zasad określonych w ustawie. Sankcją naruszenia jest nieważność czynności.

Pomocnicze

k.c. art. 410 § § 2

Kodeks cywilny

Świadczenie nienależne podlega zwrotowi.

k.c. art. 405

Kodeks cywilny

Obowiązek zwrotu rzeczy uzyskanej bez podstawy prawnej.

k.c. art. 58 § § 1

Kodeks cywilny

Czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna.

p.u.n. art. 272 § ust. 1

Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze

Wierzytelności objęte układem.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Oddalenie apelacji.

k.p.c. art. 98 § par. 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik sprawy w zakresie kosztów.

k.p.c. art. 391 § par. 1

Kodeks postępowania cywilnego

Rozpoznanie sprawy w postępowaniu apelacyjnym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Płatność dokonana na rzecz wierzyciela spółki w upadłości układowej z naruszeniem art. 87 Prawa upadłościowego i naprawczego jest nieważna i podlega zwrotowi do masy upadłości. • Środki przekazane na rachunek zastrzeżony stanowiły część masy upadłości, a nie majątek innego podmiotu, który mógłby być wykorzystany do zaspokojenia wierzytelności pozwanej w sposób niezgodny z prawem.

Odrzucone argumenty

Środki uzyskane przez pozwaną pochodziły od spółki T. i nie były objęte zakazem z art. 87 Prawa upadłościowego. • Zgoda nadzorcy sądowego na zawarcie umowy rachunku zastrzeżonego obejmowała wszystkie wierzytelności stron, w tym te powstałe przed ogłoszeniem upadłości. • Zastosowanie art. 411 pkt 2 kc w zw. z art. 5 kc uzasadnia brak obowiązku zwrotu świadczenia ze względu na zasady współżycia społecznego.

Godne uwagi sformułowania

świadczenie nienależnie wypłacone jej z masy upadłości, wbrew zakazowi wynikającemu z art. 87 ustawy z dnia 28 lutego 2003 roku Prawo upadłościowe i naprawcze • podlega ono zwrotowi do masy, a wierzytelność strony pozwanej wobec upadłej, która z mocy tej ustawy jest objęta układem, może być zaspokojona jedynie w trybie przez nią przewidzianym • czynnością nieważną, w rozumieniu art. 58 par. 1 kc, a samo świadczenie uzyskane w ten sposób przez spółkę - wierzycielkę podlega zwrotowi do masy, wobec następczego upadku podstawy prawnej przysporzenia • ma charakter normy bezwzględnie obowiązującej zakazującej upadłemu i zarządcy sądowemu zaspokajania wierzytelności z majątku stanowiącego masę upadłości układowej, o ile te są przez ustawę zaliczone do układu, inaczej aniżeli wedle zasad określonych przez nią.

Skład orzekający

Grzegorz Krężołek

przewodniczący-sprawozdawca

Paweł Czepiel

sędzia

Beata Kurdziel

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 87 Prawa upadłościowego i naprawczego w kontekście rozliczeń z masy upadłości, zwłaszcza w przypadku rachunków zastrzeżonych i umów konsorcjum."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji upadłości układowej i rozliczeń w ramach konsorcjum. Konieczność analizy konkretnych umów i zgód nadzorcy sądowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy złożonych rozliczeń finansowych w kontekście upadłości spółki, co jest istotne dla praktyków prawa upadłościowego i restrukturyzacyjnego. Pokazuje, jak ważne jest przestrzeganie przepisów dotyczących masy upadłości.

Nienależna wypłata z masy upadłości: Sąd Apelacyjny potwierdza obowiązek zwrotu ponad pół miliona złotych.

Dane finansowe

WPS: 547 233,02 PLN

zwrot nienależnego świadczenia: 547 233,02 PLN

koszty postępowania apelacyjnego: 8100 PLN

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst